{"id":99578,"date":"2026-09-13T12:48:15","date_gmt":"2026-09-13T12:48:15","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/09\/13\/cfare-fshihet-pas-teorise-se-prokurorise-eksperti-amerikan-zberthen-rastin-ndaj-thacit-dhe-ish-krereve-te-uck-s\/"},"modified":"2026-09-13T12:48:15","modified_gmt":"2026-09-13T12:48:15","slug":"cfare-fshihet-pas-teorise-se-prokurorise-eksperti-amerikan-zberthen-rastin-ndaj-thacit-dhe-ish-krereve-te-uck-s","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/09\/13\/cfare-fshihet-pas-teorise-se-prokurorise-eksperti-amerikan-zberthen-rastin-ndaj-thacit-dhe-ish-krereve-te-uck-s\/","title":{"rendered":"\u00c7far\u00eb fshihet pas teoris\u00eb s\u00eb Prokuroris\u00eb? Eksperti amerikan \u2018zb\u00ebrthen\u2019 rastin ndaj Tha\u00e7it dhe ish-krer\u00ebve t\u00eb U\u00c7K-s"},"content":{"rendered":"<p>Profesori amerikan Timothy Waters, ekspert i s\u00eb drejt\u00ebs penale nd\u00ebrkomb\u00ebtare, ka dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb intervist\u00eb p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb (REL), ku ka komentuar procesin gjyq\u00ebsor ndaj Hashim Tha\u00e7it, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit n\u00eb Dhomat e Specializuara t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb Hag\u00eb.<\/p>\n<p>Waters, profesor i s\u00eb Drejt\u00ebs n\u00eb Universitetin e Indian\u00ebs dhe ekspert i drejt\u00ebsis\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare, i cili ka punuar edhe n\u00eb \u00e7\u00ebshtjen e ish-presidentit serb Sllobodan Millosheviq n\u00eb Tribunalin p\u00ebr ish-Jugosllavin\u00eb, \u00ebsht\u00eb ndalur ve\u00e7an\u00ebrisht te m\u00ebnyra se si Prokuroria ka nd\u00ebrtuar rastin ndaj ish-krer\u00ebve t\u00eb U\u00c7K-s\u00eb.<\/p>\n<p>Sipas tij, teknikisht n\u00eb gjykim jan\u00eb vet\u00ebm kat\u00ebr individ\u00eb. Megjithat\u00eb, teoria juridike mbi t\u00eb cil\u00ebn \u00ebsht\u00eb mb\u00ebshtetur Prokuroria, e njohur si \u201cnd\u00ebrmarrja e p\u00ebrbashk\u00ebt kriminale\u201d, mund t\u00eb ket\u00eb pasoja shum\u00eb m\u00eb t\u00eb gjera.<\/p>\n<p>Waters shpjegon se kjo teori p\u00ebrdoret p\u00ebr t\u00eb lidhur individ\u00eb me krime q\u00eb nuk pretendohet se i kan\u00eb kryer apo urdh\u00ebruar drejtp\u00ebrdrejt. Pik\u00ebrisht p\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, sipas tij, ajo \u00ebsht\u00eb edhe nj\u00eb nga teorit\u00eb m\u00eb t\u00eb debatueshme n\u00eb drejt\u00ebsin\u00eb penale nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb gjykim jan\u00eb kat\u00ebr individ\u00eb, por implikimet mund t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb gjera\u201d<\/p>\n<p>N\u00eb intervist\u00ebn p\u00ebr REL, Waters thot\u00eb se n\u00eb aspektin juridik gjykohen vet\u00ebm Tha\u00e7i, Veseli, Selimi dhe Krasniqi. Megjithat\u00eb, ai vler\u00ebson se nj\u00eb proces i till\u00eb shpesh shihet nga publiku si nj\u00eb gjykim p\u00ebr nj\u00eb l\u00ebvizje m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb politike apo ushtarake.<br \/>\nSipas tij, kjo nuk \u00ebsht\u00eb di\u00e7ka e pazakont\u00eb n\u00eb gjykimet p\u00ebr krimet e luft\u00ebs. Q\u00eb nga Tribunalet e pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, procese t\u00eb tilla kan\u00eb pasur nj\u00eb ndikim q\u00eb shkon p\u00ebrtej p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb individuale.<\/p>\n<p>Waters thot\u00eb se kjo \u00ebsht\u00eb edhe arsyeja pse raste t\u00eb tilla mund t\u00eb perceptohen si gjykime ndaj nj\u00eb l\u00ebvizjeje t\u00eb t\u00ebr\u00eb.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb \u00ebsht\u00eb \u201cnd\u00ebrmarrja e p\u00ebrbashk\u00ebt kriminale\u201d?<\/p>\n<p>Sipas Waters, pjesa m\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb e k\u00ebtij procesi nuk \u00ebsht\u00eb domosdoshm\u00ebrisht t\u00eb provohet se jan\u00eb kryer krime, por t\u00eb d\u00ebshmohet lidhja mes k\u00ebtyre krimeve dhe personave q\u00eb ndodhen n\u00eb bank\u00ebn e t\u00eb akuzuarve.<\/p>\n<p>Ai shpjegon se Tha\u00e7i dhe t\u00eb akuzuarit e tjer\u00eb nuk akuzohen domosdoshm\u00ebrisht se kan\u00eb kryer vet\u00eb krimet. Prokuroria p\u00ebrpiqet t\u00eb d\u00ebshmoj\u00eb se ata kan\u00eb pasur nj\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie me strukturat dhe personat q\u00eb dyshohet se i kan\u00eb kryer ato.<\/p>\n<p>K\u00ebtu hyn n\u00eb loj\u00eb teoria e \u201cnd\u00ebrmarrjes s\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt kriminale\u201d.<\/p>\n<p>Waters thot\u00eb se kjo teori mund\u00ebson q\u00eb nj\u00eb person t\u00eb mbaj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr krime t\u00eb kryera nga persona t\u00eb tjer\u00eb, edhe n\u00eb rrethana kur ai nuk pretendohet se ka qen\u00eb fizikisht i pranish\u00ebm n\u00eb vendin ku \u00ebsht\u00eb kryer krimi.<\/p>\n<p>Ai sjell si shembull rastin e Sllobodan Millosheviqit, ku lidhja mes tij dhe krimeve n\u00eb Kosov\u00eb, Bosnje e Kroaci nd\u00ebrtohej p\u00ebrmes komunikimeve, urdhrave dhe marr\u00ebdh\u00ebnieve me persona t\u00eb tjer\u00eb.<\/p>\n<p>Sipas Waters, kjo \u00ebsht\u00eb edhe pjesa m\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr t\u2019u provuar n\u00eb rastin e ish-krer\u00ebve t\u00eb U\u00c7K-s\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cKrimi mund t\u00eb provohet, por lidhja \u00ebsht\u00eb m\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb\u201d<\/p>\n<p>Profesori amerikan thot\u00eb se mund t\u00eb jet\u00eb relativisht m\u00eb e leht\u00eb t\u00eb provohet se nj\u00eb krim ka ndodhur. Mund t\u00eb ket\u00eb d\u00ebshmi, viktima, prova materiale, pamje filmike apo d\u00ebshmitar\u00eb.<\/p>\n<p>Por pyetja kryesore \u00ebsht\u00eb: \u00e7far\u00eb lidhjeje ka nj\u00eb krim i kryer n\u00eb terren me nj\u00eb person q\u00eb ndodhet n\u00eb nj\u00eb struktur\u00eb politike apo ushtarake?<\/p>\n<p>Sipas tij, kjo \u00ebsht\u00eb pik\u00ebrisht ajo q\u00eb duhet t\u00eb d\u00ebshmoj\u00eb Prokuroria.<\/p>\n<p>Waters thekson se teoria e \u201cnd\u00ebrmarrjes s\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt kriminale\u201d i jep Prokuroris\u00eb mund\u00ebsin\u00eb q\u00eb ta nd\u00ebrtoj\u00eb k\u00ebt\u00eb lidhje n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, ai thot\u00eb se teoria \u00ebsht\u00eb kritikuar shpesh, pasi mund t\u00eb krijoj\u00eb nj\u00eb lidhje shum\u00eb t\u00eb gjer\u00eb mes t\u00eb akuzuarve dhe nj\u00eb numri t\u00eb madh veprimesh t\u00eb kryera gjat\u00eb luft\u00ebs.<\/p>\n<p>Mund t\u00eb ket\u00eb edhe pafaj\u00ebsi, edhe pse gjykata pranon se jan\u00eb kryer krime<\/p>\n<p>Waters vler\u00ebson se \u00ebsht\u00eb plot\u00ebsisht e mundur q\u00eb gjyqtar\u00ebt t\u00eb arrijn\u00eb n\u00eb p\u00ebrfundimin se disa krime jan\u00eb kryer, por n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb t\u00eb mos gjejn\u00eb prova t\u00eb mjaftueshme p\u00ebr t\u2019i lidhur ato me kat\u00ebr t\u00eb akuzuarit.<\/p>\n<p>Sipas tij, kjo do t\u00eb ishte nj\u00eb mund\u00ebsi normale n\u00eb nj\u00eb proces penal, pasi p\u00ebrgjegj\u00ebsia individuale duhet t\u00eb provohet p\u00ebrtej standardit t\u00eb k\u00ebrkuar nga gjykata.<\/p>\n<p>Ai thekson se q\u00ebllimi i nj\u00eb gjykimi nuk duhet t\u00eb jet\u00eb d\u00ebnimi i njer\u00ebzve me \u00e7do kusht, por p\u00ebrcaktimi n\u00ebse akuzat jan\u00eb provuar apo jo.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb do t\u00eb sillte nj\u00eb vendim faj\u00ebsie?<\/p>\n<p>N\u00ebse Tha\u00e7i, Veseli, Selimi dhe Krasniqi shpallen fajtor\u00eb, Waters thot\u00eb se vendimi, n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb, do t\u00eb jet\u00eb ndaj kat\u00ebr individ\u00ebve.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, ai pret q\u00eb vendimi t\u00eb interpretohet politikisht n\u00eb m\u00ebnyra t\u00eb ndryshme.<\/p>\n<p>Sipas tij, n\u00eb Serbi nj\u00eb vendim faj\u00ebsie mund t\u00eb shihet si d\u00ebshmi p\u00ebr paligjshm\u00ebrin\u00eb e U\u00c7K-s\u00eb n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, nd\u00ebrsa n\u00eb Kosov\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb e madhe e shoq\u00ebris\u00eb mund ta refuzoj\u00eb vendimin si t\u00eb padrejt\u00eb ose jolegjitim.<\/p>\n<p>Waters thot\u00eb se kjo ka ndodhur edhe me gjykimet e m\u00ebparshme p\u00ebr luft\u00ebrat n\u00eb ish-Jugosllavi, ku vendimet shpesh jan\u00eb interpretuar sipas p\u00ebrkat\u00ebsive politike dhe etnike.<\/p>\n<p>\u201cGjykatat nd\u00ebrkomb\u00ebtare nuk kan\u00eb sjell\u00eb pajtimin\u201d<\/p>\n<p>Nj\u00eb nga kritikat kryesore t\u00eb Waters lidhet me pritshm\u00ebrit\u00eb q\u00eb jan\u00eb vendosur mbi gjykatat nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n<p>Sipas tij, Tribunali p\u00ebr ish-Jugosllavin\u00eb kishte edhe synimin p\u00ebr t\u00eb kontribuar n\u00eb pajtimin mes shoq\u00ebrive t\u00eb p\u00ebrfshira n\u00eb luft\u00ebra. Por, n\u00eb vler\u00ebsimin e tij, ky objektiv nuk \u00ebsht\u00eb arritur.<\/p>\n<p>Waters thot\u00eb se \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb besohet se nj\u00eb gjykat\u00eb e jashtme mund t\u00eb ndryshoj\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn se si nj\u00eb shoq\u00ebri e sheh t\u00eb kaluar\u00ebn e saj, sidomos kur nj\u00eb pjes\u00eb e madhe e njer\u00ebzve nuk e konsiderojn\u00eb at\u00eb gjykat\u00eb legjitime.<\/p>\n<p>Ai e lidh k\u00ebt\u00eb edhe me Dhomat e Specializuara t\u00eb Kosov\u00ebs, t\u00eb cilat, ndon\u00ebse jan\u00eb pjes\u00eb e sistemit juridik t\u00eb Kosov\u00ebs, funksionojn\u00eb n\u00eb Hag\u00eb dhe p\u00ebrb\u00ebhen nga gjyqtar\u00eb e prokuror\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb do t\u00eb mbetet pas vendimit?<\/p>\n<p>Sipas Waters, vendimi i 16 shtatorit do t\u00eb ket\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb madhe politike n\u00eb Kosov\u00eb dhe rajon.<\/p>\n<p>P\u00ebr bot\u00ebn juridike, r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb do t\u00eb ket\u00eb m\u00ebnyra se si gjykata do t\u00eb trajtoj\u00eb teorin\u00eb e \u201cnd\u00ebrmarrjes s\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt kriminale\u201d dhe n\u00ebse vendimi do t\u00eb sjell\u00eb ndonj\u00eb zhvillim t\u00eb ri n\u00eb t\u00eb drejt\u00ebn penale nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n<p>Por ai \u00ebsht\u00eb skeptik se vendimi do t\u00eb ndryshoj\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn se si shqiptar\u00ebt n\u00eb Kosov\u00eb apo serb\u00ebt n\u00eb Serbi e shohin historin\u00eb e luft\u00ebs.<\/p>\n<p>Sipas tij, njer\u00ebzit zakonisht e nd\u00ebrtojn\u00eb k\u00ebt\u00eb narrativ\u00eb p\u00ebrmes familjeve, arsimit, shoq\u00ebris\u00eb dhe p\u00ebrvojave t\u00eb tyre dhe jo p\u00ebrmes vendimeve t\u00eb gjykatave.<\/p>\n<p>Alternativa? M\u00eb shum\u00eb procese vendore dhe p\u00ebrballje me t\u00eb kaluar\u00ebn<\/p>\n<p>Waters shpreh skepticiz\u00ebm edhe p\u00ebr nevoj\u00ebn q\u00eb drejt\u00ebsia p\u00ebr krimet e luft\u00ebs t\u00eb vij\u00eb gjithmon\u00eb nga gjykata nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n<p>Sipas tij, nj\u00eb alternativ\u00eb mund t\u00eb jet\u00eb q\u00eb shoq\u00ebrit\u00eb t\u2019i zhvillojn\u00eb vet\u00eb proceset, kur t\u00eb jen\u00eb t\u00eb gatshme p\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb k\u00ebt\u00eb. Ai p\u00ebrmend gjithashtu forma t\u00eb tjera t\u00eb p\u00ebrballjes me t\u00eb kaluar\u00ebn, si studimi i historis\u00eb, arsimi dhe projekte t\u00eb ndryshme shoq\u00ebrore.<\/p>\n<p>Duke iu referuar Gjermanis\u00eb pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, Waters thot\u00eb se ndryshimi i q\u00ebndrimit t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb gjermane ndaj s\u00eb kaluar\u00ebs nuk erdhi vet\u00ebm nga procesi i Nurembergut, por nga nj\u00eb transformim shum\u00eb m\u00eb i gjer\u00eb shoq\u00ebror q\u00eb zgjati p\u00ebr dekada.<\/p>\n<p>N\u00eb fund, ai thekson se drejt\u00ebsia penale \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb pjes\u00eb e p\u00ebrballjes me t\u00eb kaluar\u00ebn dhe se nj\u00eb gjykim, sado i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm, nuk mund t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsoj\u00eb procesin m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb shoq\u00ebror.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Profesori amerikan Timothy Waters, ekspert i s\u00eb drejt\u00ebs penale nd\u00ebrkomb\u00ebtare, ka dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb intervist\u00eb p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb (REL), ku ka komentuar procesin gjyq\u00ebsor ndaj Hashim Tha\u00e7it, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit n\u00eb Dhomat e Specializuara t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb Hag\u00eb. Waters, profesor i s\u00eb Drejt\u00ebs n\u00eb Universitetin e Indian\u00ebs dhe ekspert i [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-99578","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/99578","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=99578"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/99578\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=99578"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=99578"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=99578"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}