{"id":98266,"date":"2026-08-30T09:48:20","date_gmt":"2026-08-30T09:48:20","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/08\/30\/cmime-europiane-por-paga-shqiptare-paradoksi-i-kostos-se-jeteses-ne-shqiperi\/"},"modified":"2026-08-30T09:48:20","modified_gmt":"2026-08-30T09:48:20","slug":"cmime-europiane-por-paga-shqiptare-paradoksi-i-kostos-se-jeteses-ne-shqiperi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/08\/30\/cmime-europiane-por-paga-shqiptare-paradoksi-i-kostos-se-jeteses-ne-shqiperi\/","title":{"rendered":"\u00c7mime europiane, por paga shqiptare! Paradoksi i kostos s\u00eb jetes\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri"},"content":{"rendered":"<p>Adam Smith e kishte p\u00ebrmbledhur q\u00eb n\u00eb shekullin XVIII nj\u00eb nga mekanizmat m\u00eb t\u00eb thjesht\u00eb t\u00eb tregut: \u201c\u00c7mimi i monopolit \u00ebsht\u00eb gjithmon\u00eb m\u00eb i larti q\u00eb mund t\u00eb merret; \u00e7mimi i konkurrenc\u00ebs s\u00eb lir\u00eb, p\u00ebrkundrazi, \u00ebsht\u00eb m\u00eb i ul\u00ebti q\u00eb mund t\u00eb mbahet.\u201d<\/p>\n<p>Dy shekuj e gjysm\u00eb m\u00eb von\u00eb, Shqip\u00ebria ka nj\u00eb problem q\u00eb meriton pik\u00ebrisht k\u00ebt\u00eb pyetje: sa konkurrues \u00ebsht\u00eb nj\u00eb treg ku ushqimet, n\u00eb nj\u00eb nga vendet me t\u00eb ardhurat m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta dhe m\u00eb bujq\u00ebsore n\u00eb Europ\u00eb, jan\u00eb b\u00ebr\u00eb m\u00eb t\u00eb shtrenjta se mesatarja e Bashkimit Europian?<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2022, niveli i \u00e7mimeve t\u00eb ushqimeve n\u00eb Shqip\u00ebri ishte rreth 85% e mesatares s\u00eb BE-s\u00eb. N\u00eb vitin 2025, indeksi arriti n\u00eb 102.9, pra afro 3% mbi mesataren europiane.<\/p>\n<p>Brenda tre vjet\u00ebsh kaluam nga nj\u00eb nivel duksh\u00ebm m\u00eb i ul\u00ebt se Europa, n\u00eb vendin m\u00eb t\u00eb shtrenjt\u00eb t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor p\u00ebr ushqimet.<\/p>\n<p>Serbia mbeti n\u00eb 96.6% t\u00eb mesatares s\u00eb BE-s\u00eb, Bosnj\u00eb-Hercegovina dhe Mali i Zi, n\u00eb 84.6%, nd\u00ebrsa Maqedonia e Veriut, nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb lirat, me 74.3%.<\/p>\n<p>Dhe kjo ndodh n\u00eb nj\u00eb ekonomi ku bujq\u00ebsia z\u00eb ende rreth 14.6% t\u00eb Prodhimit t\u00eb Brendsh\u00ebm Bruto.<\/p>\n<p>Nj\u00eb baz\u00eb kaq e madhe bujq\u00ebsore duhet, n\u00eb parim, t\u00eb ishte nj\u00eb avantazh p\u00ebr furnizimin vendas dhe kostot dhe p\u00ebr t\u00eb nxitur industrin\u00eb p\u00ebrpunuese.<\/p>\n<p>N\u00eb praktik\u00eb, rreth gjysma e grupeve ushqimore kushtojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb se mesatarja europiane, nd\u00ebrsa qum\u00ebshti, produktet e bulmetit dhe vez\u00ebt jan\u00eb mbi 30% m\u00eb t\u00eb shtrenjta.<\/p>\n<p>A mund t\u2019i ul\u00eb qeveria \u00e7mimet? Jo n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb q\u00ebndrueshme me bord, me urdh\u00ebr apo me nj\u00eb faqe interneti.<\/p>\n<p>\u00c7mimet l\u00ebvizin nga k\u00ebrkesa dhe oferta, nga kostot, produktiviteti dhe konkurrenca. Transparenca mund t\u00eb ndihmoj\u00eb konsumatorin t\u00eb krahasoj\u00eb, por nuk prodhon m\u00eb shum\u00eb, nuk e ul koston e transportit, nuk rrit rendimentin e ferm\u00ebs dhe nuk krijon konkurrenc\u00eb aty ku ajo mungon.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb pik\u00eb vlen edhe ironia e Milton Friedman: \u201cNe ekonomist\u00ebt nuk dim\u00eb shum\u00eb, por dim\u00eb si t\u00eb krijojm\u00eb mungesa.\u201d<\/p>\n<p>Logjika e tij ishte e thjesht\u00eb. Kur \u00e7mimi mbahet artificialisht n\u00ebn nivelin e tregut, oferta priret t\u00eb tkurret. Prandaj debati nuk duhet t\u00eb jet\u00eb si ta urdh\u00ebrojm\u00eb \u00e7mimin t\u00eb ulet, por pse \u00e7mimi \u00ebsht\u00eb kaq i lart\u00eb q\u00eb n\u00eb nisje.<\/p>\n<p>P.sh., mungojn\u00eb analizat se pse produktet e qum\u00ebshtit jan\u00eb mbi 30% m\u00eb t\u00eb shtrenjta se mesatarja europiane? Ku krijohet kostoja, te fermeri, grumbulluesi, p\u00ebrpunuesi, importuesi, distributori apo shitja me pakic\u00eb?<\/p>\n<p>Pse subvencionet nuk orientohen m\u00eb fort te hallkat ku zinxhiri i vler\u00ebs humbet eficienc\u00eb? N\u00ebse problemi \u00ebsht\u00eb produktiviteti, duhet mb\u00ebshtetur teknologjia. N\u00ebse \u00ebsht\u00eb grumbullimi, duhet investuar aty.<\/p>\n<p>N\u00ebse \u00ebsht\u00eb shkalla shum\u00eb e vog\u00ebl e fermave, duhet nxitur organizimi dhe bashk\u00ebpunimi.<\/p>\n<p>Pse \u00e7mimet e produkteve n\u00eb supermarkete jan\u00eb m\u00eb t\u00eb shtrenjta dhe se n\u00eb vendet me paga shum\u00eb m\u00eb t\u00eb larta se te ne, duke habitur madje edhe turist\u00ebt?<\/p>\n<p>Pse k\u00ebrkesa e shtuar nga rritja e hyrjeve t\u00eb t\u00eb huajve po plot\u00ebsohet nga importi? Pse n\u00eb vendet e tjera t\u00eb rajonit, edhe pse jan\u00eb t\u00eb vogla e ka var\u00ebsi nga importi, \u00e7mimet nuk jan\u00eb rritur me t\u00eb nj\u00ebjtat ritme si n\u00eb Shqip\u00ebri?<\/p>\n<p>N\u00eb fakt, t\u00eb thuash \u201cduhet nj\u00eb ekonomi m\u00eb konkurruese\u201d \u00ebsht\u00eb m\u00eb e leht\u00eb n\u00eb teori sesa n\u00eb praktik\u00eb. Sepse tregu nuk \u00ebsht\u00eb automatikisht i lir\u00eb vet\u00ebm se shteti nuk cakton \u00e7mimet.<\/p>\n<p>Ai \u00ebsht\u00eb i lir\u00eb kur ka konkurrenc\u00eb reale, hyrje t\u00eb leht\u00eb t\u00eb operator\u00ebve t\u00eb rinj, rregulla t\u00eb barabarta dhe institucione q\u00eb nd\u00ebrhyjn\u00eb kur tregu deformohet.<\/p>\n<p>Dhe mbi t\u00eb gjitha duhet vullnet p\u00ebr t\u00eb hyr\u00eb te shkaqet, jo vet\u00ebm te simptoma q\u00eb shfaqet n\u00eb etiket\u00ebn e \u00e7mimit. Edhe po t\u00eb identifikohen t\u00eb gjitha problemet, nd\u00ebrtimi i nj\u00eb ekonomie konkurruese \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mision i v\u00ebshtir\u00eb, q\u00eb k\u00ebrkon koh\u00eb dhe politika t\u00eb q\u00ebndrueshme.<\/p>\n<p>Procesi i p\u00ebrshtatjes me standardet e BE-s\u00eb mund ta b\u00ebj\u00eb sfid\u00ebn edhe m\u00eb t\u00eb fort\u00eb. K\u00ebrkesat p\u00ebr sigurin\u00eb ushqimore, mjedisin, prodhimin, paketimin dhe gjurmueshm\u00ebrin\u00eb do t\u00eb shtojn\u00eb kostot p\u00ebr nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb bizneseve.<\/p>\n<p>N\u00ebse prodhuesit vendas hyjn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb proces me produktivitet t\u00eb dob\u00ebt dhe zinxhir\u00eb t\u00eb brisht\u00eb, rreziku \u00ebsht\u00eb q\u00eb ekonomia t\u00eb b\u00ebhet edhe m\u00eb konsumatore dhe m\u00eb e varur nga importet, duke u kthyer, si\u00e7 kan\u00eb paralajm\u00ebruar shpesh prodhuesit, n\u00eb nj\u00eb supermarket t\u00eb madh t\u00eb Europ\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebr momentin, nj\u00eb standard europian e kemi arritur para kohe: \u00e7mimin e ushqimeve. P\u00ebr pagat, produktivitetin dhe konkurrueshm\u00ebrin\u00eb, Europa \u00ebsht\u00eb ende shum\u00eb m\u00eb larg. \/Monitor<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/gijotina.com\/cmime-europiane\/\">\u00c7mime europiane, por paga shqiptare! Paradoksi i kostos s\u00eb jetes\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/gijotina.com\/\">GIJOTINA<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Adam Smith e kishte p\u00ebrmbledhur q\u00eb n\u00eb shekullin XVIII nj\u00eb nga mekanizmat m\u00eb t\u00eb thjesht\u00eb t\u00eb tregut: \u201c\u00c7mimi i monopolit \u00ebsht\u00eb gjithmon\u00eb m\u00eb i larti q\u00eb mund t\u00eb merret; \u00e7mimi i konkurrenc\u00ebs s\u00eb lir\u00eb, p\u00ebrkundrazi, \u00ebsht\u00eb m\u00eb i ul\u00ebti q\u00eb mund t\u00eb mbahet.\u201d Dy shekuj e gjysm\u00eb m\u00eb von\u00eb, Shqip\u00ebria ka nj\u00eb problem q\u00eb meriton [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-98266","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/98266","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=98266"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/98266\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=98266"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=98266"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=98266"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}