Kan\u00eb kaluar afro 13 vjet q\u00eb kur Edi Rama drejton qeverin\u00eb shqiptare. Gjat\u00eb k\u00ebsaj periudhe ai ka fituar kat\u00ebr mandate radhazi, nd\u00ebrsa opozita, edhe pse ka organizuar protesta, bojkote parlamentare dhe akuza t\u00eb vazhdueshme p\u00ebr keqqeverisje, korrupsion dhe deformim t\u00eb zgjedhjeve, nuk ka arritur t\u00eb krijoj\u00eb forc\u00ebn politike dhe shoq\u00ebrore q\u00eb do ta detyronte mazhoranc\u00ebn t\u00eb largohej nga pushteti. Protesta qytetare para Kryeministris\u00eb, e cila vazhdon prej afro 50 dit\u00ebsh e kusur, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr prov\u00eb se zem\u00ebrimi politik nuk mjafton domosdoshm\u00ebrisht p\u00ebr t\u00eb prodhuar ndryshim.<\/p>\n
Pyetja q\u00eb shtrohet \u00ebsht\u00eb e thjesht\u00eb: pse?<\/p>\n
Nj\u00eb p\u00ebrgjigje lidhet me matematik\u00ebn elektorale. N\u00ebse mazhoranca arrin t\u00eb siguroj\u00eb rreth 800 mij\u00eb vota, nd\u00ebrsa opozita rreth 500 mij\u00eb, at\u00ebher\u00eb diferenca nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm numerike, por edhe politike. N\u00eb demokraci, protestat kan\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi, por legjitimiteti kryesor buron nga vota. Nj\u00eb qeveri q\u00eb ruan nj\u00eb avantazh t\u00eb konsideruesh\u00ebm elektoral \u00ebsht\u00eb shum\u00eb m\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb rr\u00ebzohet vet\u00ebm p\u00ebrmes mobilizimit n\u00eb rrug\u00eb. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, pjes\u00ebmarrja n\u00eb protesta nuk p\u00ebrfaq\u00ebson domosdoshm\u00ebrisht shumic\u00ebn e qytetar\u00ebve. Aq me tep\u00ebr q\u00eb kjo protest\u00eb nisi nga zem\u00ebrimi i dhun\u00ebs n\u00eb Zvernec, e me t\u00eb drejt\u00eb, por me pas ra n\u00eb duar t\u00eb ndryshme, ku jan\u00eb p\u00ebrzier; t\u00eb varf\u00ebr q\u00eb duan jet\u00eb me t\u00eb mir\u00eb, mjedisor\u00eb, segmente kriminale, sh\u00ebrbime intelegjente t\u00eb shtet\u00ebve konkurente n\u00eb fush\u00ebn e turizmit, segmente irananiane, njer\u00ebz idealist\u00eb, por utopist\u00eb q\u00eb mendojn\u00eb se nj\u00eb protest\u00eb rr\u00ebzon nj\u00eb qeveri, si\u00e7 edhe segmente q\u00eb duan destabilitet p\u00ebr t\u00eb fshehur pazaret e tyre me krimin, etj.<\/p>\n
Nj\u00eb pjes\u00eb e konsiderueshme e opinionit publik duket se \u00ebsht\u00eb lodhur nga p\u00ebrplasja mes t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebve protagonist\u00eb politik\u00eb q\u00eb dominojn\u00eb jet\u00ebn publike prej m\u00eb shum\u00eb se tri dekadash. Opozita e drejtuar nga Sali Berisha vazhdon t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb baz\u00eb t\u00eb fort\u00eb mb\u00ebshtet\u00ebsish besnik\u00eb, por e ka m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb t\u00ebrheq\u00eb votuesit gri, t\u00eb rinjt\u00eb dhe qytetar\u00ebt q\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb nj\u00eb alternativ\u00eb t\u00eb re. N\u00eb politik\u00eb nuk mjafton t\u00eb kund\u00ebrshtosh qeverin\u00eb; duhet t\u00eb bind\u00ebsh qytetar\u00ebt se je zgjidhje m\u00eb e mir\u00eb se ajo q\u00eb kritikon.<\/p>\n
N\u00eb k\u00ebt\u00eb aspekt, opozita ende nuk ka arritur t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb nj\u00eb narrativ\u00eb t\u00eb plot\u00eb p\u00ebr qeverisjen e nes\u00ebrme. Akuzat ndaj qeveris\u00eb jan\u00eb t\u00eb shumta dhe shpesh t\u00eb forta, por ato nuk shoq\u00ebrohen gjithmon\u00eb me nj\u00eb program t\u00eb detajuar ekonomik, institucional dhe social q\u00eb t\u00eb krijoj\u00eb besim tek votuesit e pavendosur. Shum\u00eb qytetar\u00eb mund t\u00eb jen\u00eb kritik\u00eb ndaj qeveris\u00eb, por nj\u00ebkoh\u00ebsisht t\u00eb mos jen\u00eb t\u00eb bindur se opozita do t\u00eb qeveriste m\u00eb mir\u00eb.<\/p>\n
Nj\u00eb faktor tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb kontrolli institucional q\u00eb nd\u00ebrtohet gjat\u00eb nj\u00eb qeverisjeje t\u00eb gjat\u00eb. Pas 13 vitesh n\u00eb pushtet, \u00e7do qeveri krijon avantazhe politike, administrative dhe organizative q\u00eb e b\u00ebjn\u00eb m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb rotacionin. Kjo nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ve\u00e7ori vet\u00ebm shqiptare; \u00ebsht\u00eb nj\u00eb dukuri q\u00eb \u00ebsht\u00eb v\u00ebrejtur edhe n\u00eb vende t\u00eb tjera ku nj\u00eb forc\u00eb politike q\u00ebndron gjat\u00eb n\u00eb qeverisje. Megjithat\u00eb, kjo nuk do t\u00eb thot\u00eb se rotacioni \u00ebsht\u00eb i pamundur, por se ai k\u00ebrkon nj\u00eb opozit\u00eb m\u00eb t\u00eb bashkuar, m\u00eb bind\u00ebse dhe m\u00eb t\u00eb aft\u00eb p\u00ebr t\u00eb zgjeruar mb\u00ebshtetjen p\u00ebrtej elektoratit tradicional.<\/p>\n
Nj\u00eb tjet\u00ebr pyetje q\u00eb ngrihet shpesh \u00ebsht\u00eb: pse partner\u00ebt nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb nuk reagojn\u00eb m\u00eb ashp\u00ebr ndaj zhvillimeve politike n\u00eb Shqip\u00ebri?<\/p>\n
N\u00eb analiz\u00ebn politike duhet shmangur ideja se mungesa e reagimeve publike n\u00ebnkupton domosdoshm\u00ebrisht mb\u00ebshtetje pa kushte p\u00ebr qeverin\u00eb. Partner\u00ebt per\u00ebndimor\u00eb kan\u00eb prioritete q\u00eb lidhen me stabilitetin rajonal, funksionimin e institucioneve, reformat n\u00eb drejt\u00ebsi dhe procesin e integrimit europian. N\u00eb shum\u00eb raste, diplomacia zgjedh dialogun institucional dhe jo konfrontimin publik. Nga kjo lind perceptimi se \u201cmbyllin nj\u00ebrin sy\u201d, por kjo \u00ebsht\u00eb m\u00eb tep\u00ebr nj\u00eb interpretim politik sesa nj\u00eb fakt i provuar.<\/p>\n
Nga ana tjet\u00ebr, Bashkimi Europian ka interes strategjik q\u00eb Shqip\u00ebria t\u00eb vazhdoj\u00eb procesin e an\u00ebtar\u00ebsimit. Nj\u00eb vend i integruar n\u00eb strukturat europiane konsiderohet m\u00eb i q\u00ebndruesh\u00ebm politikisht dhe ekonomikisht. Kjo nuk do t\u00eb thot\u00eb se BE-ja injoron problemet e demokracis\u00eb apo t\u00eb shtetit t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs, por se zakonisht preferon t\u2019i adresoj\u00eb ato p\u00ebrmes mekanizmave t\u00eb negociatave, raporteve t\u00eb progresit dhe kushteve institucionale, n\u00eb vend t\u00eb p\u00ebrfshirjes n\u00eb konfliktin e p\u00ebrditsh\u00ebm politik.<\/p>\n
At\u00ebher\u00eb, cila mund t\u00eb jet\u00eb zgjidhja?<\/p>\n
S\u00eb pari, opozita duhet t\u00eb dal\u00eb nga logjika e protest\u00ebs s\u00eb p\u00ebrhershme dhe t\u00eb kaloj\u00eb tek logjika e alternativ\u00ebs qeveris\u00ebse. Qytetar\u00ebt k\u00ebrkojn\u00eb p\u00ebrgjigje konkrete p\u00ebr ekonomin\u00eb, emigracionin, arsimin, sh\u00ebndet\u00ebsin\u00eb, pagat, pensionet dhe luft\u00ebn kund\u00ebr korrupsionit. Vet\u00ebm kritika nuk mjafton.<\/p>\n
S\u00eb dyti, nevojitet nj\u00eb proces rinovimi politik, me m\u00eb shum\u00eb hap\u00ebsir\u00eb p\u00ebr figura t\u00eb reja, ekspert\u00eb dhe profesionist\u00eb q\u00eb mund t\u00eb zgjerojn\u00eb besimin publik. Nj\u00eb opozit\u00eb q\u00eb mb\u00ebshtetet vet\u00ebm tek elektorati tradicional e ka t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb fitoj\u00eb shumic\u00ebn.<\/p>\n
S\u00eb treti, edhe qeveria duhet t\u00eb kuptoj\u00eb se nj\u00eb demokraci funksionale nuk matet vet\u00ebm me fitoret elektorale. Transparenca, llogaridh\u00ebnia, respekti p\u00ebr institucionet dhe garantimi i nj\u00eb gare t\u00eb besueshme politike jan\u00eb element\u00eb thelb\u00ebsor\u00eb p\u00ebr besimin e qytetar\u00ebve. N\u00eb k\u00ebt\u00eb rast Edi Rama do t\u00eb b\u00ebnte mir\u00eb p\u00ebr nj\u00eb qeveri t\u00eb re n\u00eb shtator, me figura me emblematike, ku ministri t\u00eb mos ler\u00eb q\u00eb p\u00ebr \u00e7do gj\u00eb t\u00eb dal\u00eb kryeministri, por t\u00eb jet\u00eb vet\u00eb nj\u00eb \u201ckryeminist\u00ebr\u201d i sektorit t\u00eb tij!<\/p>\n
N\u00eb fund, Shqip\u00ebria nuk ka nevoj\u00eb p\u00ebr nj\u00eb fitore t\u00eb p\u00ebrhershme t\u00eb nj\u00eb partie apo p\u00ebr nj\u00eb humbje t\u00eb p\u00ebrhershme t\u00eb tjetr\u00ebs. Demokracia funksionon m\u00eb mir\u00eb kur ekziston konkurrenc\u00eb reale, rotacion i besuesh\u00ebm dhe alternativa q\u00eb bindin qytetar\u00ebt. N\u00ebse opozita nuk arrin t\u00eb frym\u00ebzoj\u00eb shumic\u00ebn e shqiptar\u00ebve, protestat, sado t\u00eb gjata, v\u00ebshtir\u00eb se do t\u00eb prodhojn\u00eb ndryshim politik. N\u00ebse qeveria nuk arrin t\u00eb ruaj\u00eb standardet demokratike dhe besimin publik, edhe nj\u00eb shumic\u00eb e madhe elektorale mund t\u00eb zbehet me kalimin e koh\u00ebs.<\/p>\n
N\u00eb fund, vendimin e japin qytetar\u00ebt p\u00ebrmes vot\u00ebs. Pik\u00ebrisht aty matet forca reale e \u00e7do qeverie dhe e \u00e7do opozite. \/Koha Jone\/<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Kan\u00eb kaluar afro 13 vjet q\u00eb kur Edi Rama drejton qeverin\u00eb shqiptare. Gjat\u00eb k\u00ebsaj periudhe ai ka fituar kat\u00ebr mandate radhazi, nd\u00ebrsa opozita, edhe pse ka organizuar protesta, bojkote parlamentare dhe akuza t\u00eb vazhdueshme p\u00ebr keqqeverisje, korrupsion dhe deformim t\u00eb zgjedhjeve, nuk ka arritur t\u00eb krijoj\u00eb forc\u00ebn politike dhe shoq\u00ebrore q\u00eb do ta detyronte mazhoranc\u00ebn […]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-95465","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95465","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=95465"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95465\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=95465"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=95465"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=95465"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}