{"id":93927,"date":"2026-07-10T11:48:19","date_gmt":"2026-07-10T11:48:19","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/07\/10\/de-volkskrant-albanian-files-i-hodhi-benzine-zjarrit-rama-ka-terhequr-mbi-vete-revolten-e-popullit\/"},"modified":"2026-07-10T11:48:19","modified_gmt":"2026-07-10T11:48:19","slug":"de-volkskrant-albanian-files-i-hodhi-benzine-zjarrit-rama-ka-terhequr-mbi-vete-revolten-e-popullit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/07\/10\/de-volkskrant-albanian-files-i-hodhi-benzine-zjarrit-rama-ka-terhequr-mbi-vete-revolten-e-popullit\/","title":{"rendered":"De Volkskrant: \u201cAlbanian Files\u201d i hodhi \u2018benzin\u00eb\u2019 zjarrit, Rama ka t\u00ebrhequr mbi vete revolt\u00ebn e popullit"},"content":{"rendered":"<p>Gazeta holandeze \u201cDe Volkskrant\u201d i ka kushtuar nj\u00eb artikull protestave q\u00eb po zhvillohen prej mbi nj\u00eb muaji n\u00eb Tiran\u00eb kund\u00ebr qeveris\u00eb s\u00eb Edi Ram\u00ebs, duke p\u00ebrmendur edhe botimin \u201cAlbanian Files\u201d q\u00eb p\u00ebrfshin projekte t\u00eb ndryshme.<\/p>\n<p>N\u00eb artikull thuhet\u00a0 se \u201cAlbanian Files\u201d i ka hedhur benzin\u00eb zjarrit ndaj Ram\u00ebs, duke shtuar se n\u00eb sh\u00ebnjest\u00ebr jan\u00eb v\u00ebn\u00eb edhe arkitekt\u00ebt e huaj.<\/p>\n<p>Nga\u00a0<strong><a href=\"https:\/\/www.volkskrant.nl\/buitenland\/woede-tegen-bouwplannen-van-albanese-premier-richt-zich-nu-ook-op-nederlandse-architecten~bfbdb503\/\">deVolkskrant<\/a><\/strong><\/p>\n<p>\u201cDo t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb dhurat\u00eb nga Shqip\u00ebria p\u00ebr Evrop\u00ebn\u201d, tha kryeministri Edi Rama n\u00eb nj\u00eb intervist\u00eb me gazet\u00ebn britanike The Observer, n\u00eb lidhje me planin e Ivanka Trump dhe partnerit t\u00eb saj Jared Kushner p\u00ebr t\u00eb zhvilluar ishullin e paprekur t\u00eb Sazanit pran\u00eb bregdetit n\u00eb nj\u00eb vendpushim luksoz me dhjet\u00eb mij\u00eb dhoma hoteli.<\/p>\n<p>Artikulli u shfaq m\u00eb 22 maj, nj\u00eb dit\u00eb para se t\u00eb shp\u00ebrthenin protestat kund\u00ebr planit n\u00eb fshatin bregdetar t\u00eb Zv\u00ebrnecit, t\u00eb cilat u p\u00ebrhap\u00ebn n\u00eb kryeqytet, Tiran\u00eb. Demonstrata masive kan\u00eb ndodhur atje q\u00eb at\u00ebher\u00eb. Jo vet\u00ebm nga ambientalist\u00ebt q\u00eb kan\u00eb frik\u00eb se speciet e mbrojtura si flamingot do t\u00eb zhduken; rezistenca drejtohet kund\u00ebr kultur\u00ebs s\u00eb nd\u00ebrtimit n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi dhe sistemit politik q\u00eb q\u00ebndron pas saj.<\/p>\n<p>\u00abShqip\u00ebria shihet si nj\u00eb parajs\u00eb p\u00ebr arkitekt\u00ebt p\u00ebr t\u00eb eksperimentuar, nj\u00eb shesh loj\u00ebrash, ashtu si\u00e7 ishte dikur Roterdami\u00bb, tha p\u00ebr gazet\u00ebn The Architect\u2019s Ne\u00ebspaper, Elian Stefa, nj\u00eb arkitekt dhe kurator nga Tirana. \u00abPor a p\u00ebrputhen v\u00ebrtet t\u00eb gjitha k\u00ebto eksperimente me d\u00ebshirat e njer\u00ebzve? Shum\u00eb veta mendojn\u00eb se identiteti i kryeqytetit po ndryshon pa p\u00eblqimin e tyre\u00bb.<\/p>\n<p><strong>Agjencit\u00eb holandeze<\/strong><\/p>\n<p>Firma t\u00eb njohura holandeze po nd\u00ebrtojn\u00eb gjithashtu gjer\u00ebsisht n\u00eb Shqip\u00ebri, t\u00eb tilla si OMA (e njohur, nd\u00ebr t\u00eb tjera, p\u00ebr Kunsthal n\u00eb Roterdam dhe selin\u00eb e televizionit shtet\u00ebror kinez) dhe MVRDV (duke p\u00ebrfshir\u00eb Markthal dhe Depon e Muzeut Boijmans Van Beuningen n\u00eb Roterdam). Ato i p\u00ebrkasin \u2018Ushtris\u00eb s\u00eb Harqeve\u2019, si\u00e7 i quan Rama arkitekt\u00ebt m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb huaj q\u00eb ka mbledhur rreth tij p\u00ebr t\u00eb transformuar vendin, me q\u00ebllim an\u00ebtar\u00ebsimin n\u00eb BE.<\/p>\n<p>Si kryetar bashkie i Tiran\u00ebs (2000-2011), socialisti Rama, nj\u00eb artist me profesion, lyeu nd\u00ebrtesa gri t\u00eb epok\u00ebs komuniste dhe organizoi konkurse nd\u00ebrkomb\u00ebtare dizajni. Si Kryeminist\u00ebr (q\u00eb nga viti 2013), ai vazhdoi p\u00ebrpara me projekte t\u00eb tilla si shnd\u00ebrrimi i piramid\u00ebs s\u00eb diktatorit Enver Hoxha n\u00eb nj\u00eb kompleks shum\u00ebfunksional p\u00ebr t\u00eb rinjt\u00eb, nga MVRDV. Firma me seli n\u00eb Roterdam projektoi gjithashtu Nd\u00ebrtes\u00ebn Sk\u00ebnderbeu, e cila p\u00ebrfaq\u00ebson kok\u00ebn e heroit komb\u00ebtar Gjergj Kastrioti. Megjith\u00ebse disa shohin kok\u00ebn e vet\u00eb Ram\u00ebs n\u00eb t\u00eb.<\/p>\n<p>Koh\u00ebt e fundit, zem\u00ebrimi \u00ebsht\u00eb drejtuar edhe ndaj k\u00ebsaj ushtrie arkitekt\u00ebsh. Shkaktari \u00ebsht\u00eb libri *Dosjet Shqiptare*, nj\u00eb v\u00ebllim prej tet\u00ebqind faqesh q\u00eb paraqet projekte nga gjasht\u00ebdhjet\u00eb firma t\u00eb huaja, i redaktuar nga holandezja Anneke Abhelakh. Kontributi i Reinier de Graaf, nj\u00eb partner n\u00eb OMA, po ngjall ve\u00e7an\u00ebrisht shum\u00eb polemika. Ai i shkroi nj\u00eb let\u00ebr t\u00eb hapur Ram\u00ebs duke sugjeruar q\u00eb zgjedhjet t\u00eb anulohen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb \u2018mbrojt\u00ebsi i arkitektur\u00ebs s\u00eb iluminuar\u2019 t\u00eb mund t\u00eb mbetet kryeminist\u00ebr p\u00ebr jet\u00eb, \u2018ndoshta edhe si mbret\u2019. Letra , e botuar nga Tirana Times, ishte menduar ironikisht, por \u00ebsht\u00eb interpretuar fjal\u00eb p\u00ebr fjal\u00eb nga disa \u2013 duke i hedhur benzin\u00eb \u200b\u200bzjarrit t\u00eb kund\u00ebrshtar\u00ebve t\u00eb Ram\u00ebs, t\u00eb cil\u00ebt po k\u00ebrkojn\u00eb dor\u00ebheqjen e tij.<\/p>\n<p><strong>Nga askund<\/strong><\/p>\n<p>\u00abKjo nuk vjen nga hi\u00e7i\u00bb, thot\u00eb arkitektja shqiptare Dorina Pllumbi, me banim n\u00eb Holand\u00eb. \u00abHistorit\u00eb e g\u00ebzueshme n\u00eb shtypin e huaj p\u00ebr projektet q\u00eb po nd\u00ebrtohen k\u00ebtu nga arkitekt\u00eb t\u00eb famsh\u00ebm kan\u00eb heshtur z\u00ebrat kritik\u00eb deri m\u00eb tani\u00bb.<\/p>\n<p>\u201cAjo q\u00eb po ndodh tani n\u00eb Tiran\u00eb \u00ebsht\u00eb se qytetar\u00ebt po organizohen dhe po b\u00ebjn\u00eb q\u00eb z\u00ebri i tyre t\u00eb d\u00ebgjohet\u201d, shton kolegia e saj Klodiana Millona. Arkitekt\u00ebt marshuan s\u00eb bashku me demonstratat gjat\u00eb dit\u00ebve t\u00eb fundit. Nj\u00eb grup protestuesish mbajt\u00ebn nj\u00eb tort\u00eb betoni p\u00ebr dit\u00eblindjen e Ram\u00ebs, i cili mbushi 62 vje\u00e7 t\u00eb shtun\u00ebn.<\/p>\n<p>Pllumbi dhe Millona shohin se \u201cDosjet Shqiptare\u201d shp\u00ebrthen nj\u00eb sasi t\u00eb madhe zem\u00ebrimi t\u00eb ngulitur. Zem\u00ebrim p\u00ebr faktin se arkitekt\u00ebve t\u00eb huaj u jepet \u00e7do mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrtuar, nd\u00ebrsa firmat shqiptare trajtohen si \u201cnd\u00ebrtues vendas\u201d. Zem\u00ebrim p\u00ebr natyr\u00ebn q\u00eb po zhduket dhe Teatrin Komb\u00ebtar q\u00eb \u2013 nd\u00ebrsa aktivist\u00ebt ishin ende brenda \u2013 u shkat\u00ebrrua me buldozer p\u00ebr t\u2019i hapur rrug\u00eb nj\u00eb teatri t\u00eb ri me nj\u00eb kull\u00eb t\u00eb projektuar nga firma daneze BIG. Zem\u00ebrim p\u00ebr kullat ku shum\u00eb apartamente q\u00ebndrojn\u00eb bosh, nd\u00ebrsa qiraja mesatare n\u00eb Tiran\u00eb rritet dhe sht\u00ebpit\u00eb ekzistuese familjare po shemben.<\/p>\n<p>Kjo ngre pyetje n\u00eb lidhje me flukset financiare q\u00eb fshihen pas projekteve t\u00eb nd\u00ebrtimit. Disa raporte nd\u00ebrkomb\u00ebtare e kan\u00eb identifikuar sektorin e nd\u00ebrtimit n\u00eb Shqip\u00ebri si nj\u00eb vat\u00ebr korrupsioni dhe pastrimi parash. Spak, prokurori special p\u00ebr korrupsionin n\u00eb Shqip\u00ebri, po heton ngjarjet q\u00eb lidhen me projektet e dh\u00ebndrit t\u00eb Trump, Kushner.<\/p>\n<p>Libri tregon se Rama \u00ebsht\u00eb i p\u00ebrfshir\u00eb ngusht\u00eb n\u00eb em\u00ebrimin e arkitekt\u00ebve p\u00ebr projekte. Arkitekti yll kilian Alejandro Aravena shkruan se ka marr\u00eb nj\u00eb mesazh me tekst nga nj\u00eb kolege, \u2018ku e pyeste n\u00ebse mund ta ndante numrin tim me Kryeministrin e Shqip\u00ebris\u00eb\u2019.<\/p>\n<p>\u2018Un\u00eb thash\u00eb: Sigurisht. Pes\u00eb minuta m\u00eb von\u00eb, deputeti m\u00eb kontaktoi duke m\u00eb pyetur n\u00ebse mund t\u00eb vija n\u00eb Tiran\u00eb p\u00ebr t\u00eb diskutuar nj\u00eb projekt t\u00eb mundsh\u00ebm.\u2019 Ai fitoi konkursin e mbyllur p\u00ebr nj\u00eb rrokaqiell 300 metra t\u00eb lart\u00eb q\u00eb do t\u00eb ngrihet n\u00eb kryeqytet.<\/p>\n<p><strong>Drejtp\u00ebrdrejt\u00ebsi freskuese<\/strong><\/p>\n<p>Winy Maas e MVRDV vler\u00ebson \u2018hapjen e Shqip\u00ebris\u00eb ndaj ideve t\u00eb reja dhe gatishm\u00ebrin\u00eb p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb rreziqe\u2019. \u2018Bindja e Kryeministrit Edi Rama se arkitektura \u00ebsht\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb thelb\u00ebsore e s\u00eb ardhmes s\u00eb vendit p\u00ebrcakton tonin. M\u00ebnyra se si trajtohen projektet tregon nj\u00eb drejt\u00ebsi t\u00eb fresk\u00ebt\u2019, thot\u00eb Maas.<\/p>\n<p>M\u00eb 4 qershor, dit\u00ebn e lansimit t\u00eb librit, Rama dha nj\u00eb intervist\u00eb p\u00ebr CNN n\u00eb p\u00ebrgjigje t\u00eb protestave kund\u00ebr planeve p\u00ebr Ishullin e Sazanit. Ai tha se projekti i resortit do t\u00eb tregonte se si natyra dhe nd\u00ebrtimi mund t\u00eb shkojn\u00eb dor\u00eb p\u00ebr dore dhe ia tregoi kamer\u00ebs \u201cDosjet Shqiptare \u201d. \u201cKjo \u00ebsht\u00eb prova se do t\u00eb jet\u00eb mir\u00eb\u201d, tha ai. Libri paraqet resorte t\u00eb ndryshme pushimi, duke p\u00ebrfshir\u00eb nj\u00eb kompleks n\u00eb qytetin bregdetar t\u00eb Drymades me pallate apartamentesh me ngjyr\u00eb t\u00eb bardh\u00eb mesdhetare, t\u00eb projektuara nga firma Cityf\u00f6rster me seli n\u00eb Roterdam.<\/p>\n<p>Redaktori Abhelakh \u00ebsht\u00eb i befasuar nga gjith\u00eb kjo rr\u00ebmuj\u00eb. \u201cKur e nisa librin, mendova se po dokumentoja nj\u00eb periudh\u00eb. Tani e shoh q\u00eb vet\u00eb dokumentimi mund t\u00eb b\u00ebhet pjes\u00eb e historis\u00eb q\u00eb regjistron. Ajo q\u00eb tregon ky diskutim \u00ebsht\u00eb se ka nevoj\u00eb p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb transparenc\u00eb n\u00eb lidhje me m\u00ebnyr\u00ebn se si ndodhi ky zhvillim.\u201d<\/p>\n<p>Ajo e gjen \u2018treguese\u2019 faktin q\u00eb i nj\u00ebjti lib\u00ebr iu dha nga Rama Presidentit francez Macron si nj\u00eb imazh i transformimit, nd\u00ebrsa protestuesit e p\u00ebrdorin at\u00eb si nj\u00eb kritik\u00eb t\u00eb politikave t\u00eb tij. \u2018Kjo nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb kontradikt\u00eb, por nj\u00eb shenj\u00eb se kjo histori nuk \u00ebsht\u00eb ende e gdhendur n\u00eb gur.\u2019<\/p>\n<p><strong>Abuzimi i pushtetit<\/strong><\/p>\n<p>Belind K\u00eblli\u00e7i, an\u00ebtar i parlamentit p\u00ebr Partin\u00eb Demokratike, e sheh librin si prov\u00eb t\u00eb abuzimit me pushtetin dhe praktikave t\u00eb nd\u00ebrtimit t\u00eb paautorizuara. Ai d\u00ebshiron nj\u00eb hetim p\u00ebr t\u00eb verifikuar se si, sipas tij, arkitekt\u00ebt e huaj kan\u00eb p\u00ebrfituar nga projektet e m\u00ebdha publike n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>De Graaf beson se Rama e nisi transformimin e madh t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb \u2018me q\u00ebllime t\u00eb sinqerta\u2019 dhe se projekte t\u00eb mira jan\u00eb realizuar. Si shembull, ai citon projektin e banesave Mangalem 21 q\u00eb ai nd\u00ebrtoi n\u00eb Tiran\u00eb, i p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga 1,200 apartamente (me qira t\u00eb nivelit t\u00eb mes\u00ebm) t\u00eb shp\u00ebrndara n\u00ebp\u00ebr blloqe me ngjyra t\u00eb ndezura rreth shesheve t\u00eb gjelbra. Por vitet e fundit, ai ka v\u00ebzhguar \u2018nj\u00eb proces p\u00ebrqendrimi t\u00eb pushtetit\u2019. \u2018Fillimisht, ne i paraqit\u00ebm plane bashkis\u00eb; p\u00ebr shkak t\u00eb nj\u00eb ndryshimi n\u00eb ligj n\u00eb vitin 2024, tani i raportojm\u00eb agjencis\u00eb shtet\u00ebrore AZHT, e cila i raporton drejtp\u00ebrdrejt Kryeministrit.\u2019<\/p>\n<p>Me letr\u00ebn e tij, ai donte t\u00eb vinte n\u00eb pik\u00ebpyetje marr\u00ebdh\u00ebnien midis arkitektur\u00ebs dhe pushtetit; ai shkruan gjer\u00ebsisht p\u00ebr k\u00ebt\u00eb tem\u00eb, ku ironia \u00ebsht\u00eb tipari i tij dallues. \u2018Ironia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mjet p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb kritik pa qen\u00eb automatikisht i paaft\u00eb p\u00ebr t\u00eb punuar askund ose pa l\u00ebn\u00eb q\u00eb gjith\u00e7ka t\u00eb shkat\u00ebrrohet\u2019, thot\u00eb De Graaf. Firma e tij po punon aktualisht n\u00eb projektin p\u00ebr transformimin e stadiumit t\u00eb futbollit Selman St\u00ebrmasi n\u00eb Tiran\u00eb, q\u00eb p\u00ebrfshin shtimin e dy kullave n\u00eb stadium.<\/p>\n<p>Rama iu p\u00ebrgjigj polemikave rreth librit n\u00eb podkastin Flasim . Ai tha se \u201cteksti \u00ebsht\u00eb keqinterpretuar dhe p\u00ebrdorur si pjes\u00eb e nj\u00eb \u2018inkuizicioni\u2019 kund\u00ebr botimit\u201d. Dhe se letra e De Graaf tregon n\u00eb fakt se ka vend p\u00ebr kritika.<\/p>\n<p>P\u00ebr shkak t\u00eb gjith\u00eb k\u00ebsaj trazire, De Graaf publikoi nj\u00eb let\u00ebr t\u00eb dyt\u00eb n\u00eb Tirana Times jav\u00ebn e kaluar , n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn shpjegon se letra e tij e par\u00eb ishte satir\u00eb. Pllumbi dhe Millona nuk jan\u00eb t\u00eb interesuar. Millona: \u201cN\u00eb Shqip\u00ebri, ne e kemi kuptuar prej koh\u00ebsh se arkitektura dhe pushteti jan\u00eb t\u00eb lidhura.\u201d<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/gijotina.com\/rama-revolte\/\">De Volkskrant: \u201cAlbanian Files\u201d i hodhi \u2018benzin\u00eb\u2019 zjarrit, Rama ka t\u00ebrhequr mbi vete revolt\u00ebn e popullit<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/gijotina.com\/\">GIJOTINA<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gazeta holandeze \u201cDe Volkskrant\u201d i ka kushtuar nj\u00eb artikull protestave q\u00eb po zhvillohen prej mbi nj\u00eb muaji n\u00eb Tiran\u00eb kund\u00ebr qeveris\u00eb s\u00eb Edi Ram\u00ebs, duke p\u00ebrmendur edhe botimin \u201cAlbanian Files\u201d q\u00eb p\u00ebrfshin projekte t\u00eb ndryshme. N\u00eb artikull thuhet\u00a0 se \u201cAlbanian Files\u201d i ka hedhur benzin\u00eb zjarrit ndaj Ram\u00ebs, duke shtuar se n\u00eb sh\u00ebnjest\u00ebr jan\u00eb v\u00ebn\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-93927","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/93927","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=93927"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/93927\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=93927"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=93927"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=93927"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}