{"id":82777,"date":"2026-04-18T14:48:21","date_gmt":"2026-04-18T14:48:21","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/04\/18\/analiza-papa-kunder-presidentit-si-leoni-xiv-u-be-kundershtari-i-patrembur-i-trump\/"},"modified":"2026-04-18T14:48:21","modified_gmt":"2026-04-18T14:48:21","slug":"analiza-papa-kunder-presidentit-si-leoni-xiv-u-be-kundershtari-i-patrembur-i-trump","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/04\/18\/analiza-papa-kunder-presidentit-si-leoni-xiv-u-be-kundershtari-i-patrembur-i-trump\/","title":{"rendered":"ANALIZA\/ Papa kund\u00ebr presidentit: Si Leoni XIV u b\u00eb kund\u00ebrshtari i patrembur i Trump"},"content":{"rendered":"<p>Amy Kazmin, Lauren Fedor dhe Amy Mackinnon \u2013 Financial Times<\/p>\n<p>\u201cNuk kam frik\u00eb nga administrata e Trump-it\u201d, tha k\u00ebt\u00eb jav\u00eb udh\u00ebheq\u00ebsi i Kish\u00ebs Katolike, nd\u00ebrsa u kthye n\u00eb nj\u00eb pik\u00eb referimi globale p\u00ebr kritik\u00ebt e presidentit amerikan.<\/p>\n<p>N\u00eb dit\u00ebt e fundit, Papa Leoni XIV, nj\u00eb kardinal pak i njohur vet\u00ebm nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb, ka shk\u00ebmbyer replika t\u00eb ashpra me Donald Trump-in, njeriun m\u00eb t\u00eb fuqish\u00ebm n\u00eb bot\u00eb. P\u00ebrplasja i ngjan m\u00eb shum\u00eb rivalitetit mes pap\u00ebve dhe perandor\u00ebve mesjetar\u00eb sesa bashk\u00ebpunimit Vatikan\u2013Sht\u00ebpia e Bardh\u00eb q\u00eb ndihmoi n\u00eb fitoren e Luft\u00ebs s\u00eb Ftoht\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cNe nuk jemi politikan\u00eb, nuk merremi me politik\u00eb t\u00eb jashtme nga e nj\u00ebjta perspektiv\u00eb si ai,\u201d tha 70-vje\u00e7ari nga \u00c7ikago p\u00ebr 79-vje\u00e7arin nga Queens, disa or\u00eb pasi Trump i k\u00ebrkoi t\u00eb \u201cndalonte p\u00ebrk\u00ebdheljen e s\u00eb Majt\u00ebs Radikale dhe t\u00eb fokusohej t\u00eb ishte nj\u00eb Pap\u00eb i Madh, jo nj\u00eb politikan\u201d.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, duke u p\u00ebrpjekur t\u00eb mobilizoj\u00eb bashkatdhetar\u00ebt e tij p\u00ebr t\u00eb ndalur at\u00eb q\u00eb ai e quan nj\u00eb \u201cluft\u00eb t\u00eb padrejt\u00eb\u201d ndaj Iranit, Papa Leo \u00ebsht\u00eb futur thell\u00eb n\u00eb politik\u00ebn e vendit t\u00eb tij.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur nuk ka nj\u00eb z\u00eb t\u00eb vet\u00ebm opozitar ndaj Trump-it brenda apo jasht\u00eb vendit, kritikat e pap\u00ebs ndaj politikave t\u00eb administrat\u00ebs mund t\u00eb ken\u00eb pasoja elektorale n\u00eb vendlindjen e tij, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb rrezikojn\u00eb edhe presidentin politikisht.<\/p>\n<p>\u201cTrump nuk e kupton se \u00ebsht\u00eb p\u00ebrballur me nj\u00eb tradit\u00eb teologjike m\u00eb shum\u00eb se 1500-vje\u00e7are, nj\u00eb grup m\u00ebsimesh morale mbi luft\u00ebn dhe dhun\u00ebn,\u201d thot\u00eb Robert Jones nga Public Religion Research Institute. \u201cNdoshta nuk \u00ebsht\u00eb ideja m\u00eb e zgjuar t\u00eb hysh n\u00eb konflikt me pap\u00ebn.\u201d<\/p>\n<p>Papa, i lindur si Robert Prevost, e ka \u00e7uar debatin me Trump-in n\u00eb nj\u00eb nivel q\u00eb paraardh\u00ebsi i tij, Papa Fran\u00e7esku, nuk mund ta b\u00ebnte p\u00ebr shkak t\u00eb kufizimeve gjuh\u00ebsore.<\/p>\n<p>Ndryshe nga lider\u00eb t\u00eb tjer\u00eb q\u00eb mund t\u00eb ken\u00eb m\u00eb shum\u00eb frik\u00eb nga fuqia ekonomike dhe ushtarake e SHBA-s\u00eb, Papa Leo duket m\u00eb pak i ndikuesh\u00ebm nga presionet e tilla.<\/p>\n<p>\u201cTrump \u00ebsht\u00eb m\u00ebsuar me servilizmin e lider\u00ebve bot\u00ebror\u00eb q\u00eb shpesh jan\u00eb shum\u00eb t\u00eb frik\u00ebsuar p\u00ebr t\u2019i kund\u00ebrshtuar,\u201d thot\u00eb Thomas Wright nga Brookings Institution. \u201cAi nuk mund t\u00eb p\u00ebrdor\u00eb mjetet e tij t\u00eb zakonshme t\u00eb presionit ndaj Vatikanit.\u201d<\/p>\n<p>Kritikat e presidentit ndaj Pap\u00ebs kan\u00eb prekur edhe disa aleat\u00eb t\u00eb Trump-it. Kryeministrja italiane Giorgia Meloni e quajti sulmin ndaj Leo-s \u201ct\u00eb papranuesh\u00ebm\u201d.<\/p>\n<p>Brenda SHBA-s\u00eb, popullariteti i Pap\u00ebs duket shum\u00eb m\u00eb i lart\u00eb se ai i Trump-it. Nj\u00eb sondazh i NBC News i dha pap\u00ebs nj\u00eb vler\u00ebsim pozitiv neto prej 34 pik\u00ebsh, nd\u00ebrsa Trump-it minus 12.<\/p>\n<p>N\u00eb thelb, zyrtar\u00ebt e Vatikanit thon\u00eb se shqet\u00ebsimi i Leo-s p\u00ebr Trump-in pasqyron nj\u00eb ndarje ideologjike gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb madhe mes Uashingtonit dhe Kish\u00ebs mbi rendin global dhe p\u00ebrdorimin e dhun\u00ebs p\u00ebr zgjidhjen e konflikteve.<\/p>\n<p>\u201cLeo nuk po sulmon nj\u00eb president,\u201d thot\u00eb At Antonio Spadaro. \u201cKy konflikt \u00ebsht\u00eb simptom\u00eb e nj\u00eb p\u00ebrplasjeje shum\u00eb m\u00eb t\u00eb thell\u00eb mes dy m\u00ebnyrave t\u00eb papajtueshme p\u00ebr t\u00eb par\u00eb bot\u00ebn.\u201d<\/p>\n<p>Selia e Shenjt\u00eb \u00ebsht\u00eb e alarmuar nga nj\u00eb politik\u00eb m\u00eb \u201cteologjike\u201d, ku \u201cZoti p\u00ebrdoret p\u00ebr t\u00eb bekuar t\u00eb fort\u00ebt\u201d.<\/p>\n<p>Leo gjithashtu i \u00ebsht\u00eb bashkuar kritik\u00ebve q\u00eb e quajn\u00eb qasjen e administrat\u00ebs Trump ndaj emigracionit mizore dhe t\u00eb padrejt\u00eb. \u201cDikush q\u00eb thot\u00eb se \u00ebsht\u00eb kund\u00ebr abortit, por pranon trajtimin \u00e7njer\u00ebzor t\u00eb emigrant\u00ebve, nuk e di n\u00ebse \u00ebsht\u00eb v\u00ebrtet pro jet\u00ebs,\u201d tha ai vitin e kaluar.<\/p>\n<p>P\u00ebrplasja u p\u00ebrshkall\u00ebzua k\u00ebt\u00eb jav\u00eb. Trump refuzoi t\u00eb k\u00ebrkonte falje, duke th\u00ebn\u00eb: \u201cAi e b\u00ebri publike. Un\u00eb thjesht po p\u00ebrgjigjem.\u201d M\u00eb von\u00eb shtoi se papa \u201cgabon n\u00eb \u00e7\u00ebshtje\u201d dhe \u201cnuk duhet t\u00eb p\u00ebrfshihet n\u00eb politik\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>Frika nga nj\u00eb pap\u00eb katolik q\u00eb ndikon n\u00eb politik\u00ebn amerikane ekziston q\u00eb nga themelimi i SHBA-s\u00eb nga protestant\u00eb t\u00eb rrept\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1963, presidenti John F. Kennedy refuzoi t\u00eb gjunj\u00ebzohej dhe t\u00eb puthte unaz\u00ebn papnore gjat\u00eb nj\u00eb vizite n\u00eb Vatikan, nj\u00eb shenj\u00eb sa e ndjeshme ishte kjo \u00e7\u00ebshtje.<\/p>\n<p>Deri tani kjo frik\u00eb kishte qen\u00eb kryesisht iluzore por ndoshta jo m\u00eb.<\/p>\n<p>Jav\u00ebn e kaluar, Leo b\u00ebri nj\u00eb thirrje t\u00eb paprecedent\u00eb q\u00eb qytetar\u00ebt amerikan\u00eb t\u00eb kontaktojn\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e tyre n\u00eb Kongres p\u00ebr t\u00eb kund\u00ebrshtuar sulmet ndaj Iranit.<\/p>\n<p>\u201cKjo n\u00ebnkupton se qeveria nuk po ndjek interesat e popullit\u201d, thot\u00eb Massimo Faggioli.<\/p>\n<p>Ai shton se papa \u201ce kaloi vij\u00ebn\u201d duke u p\u00ebrpjekur qart\u00eb t\u00eb ndikoj\u00eb votuesit amerikan\u00eb.<\/p>\n<p>Leo, trash\u00ebgimtar i nj\u00eb tradite progresive katolike t\u00eb fokusuar n\u00eb drejt\u00ebsi sociale, e sheh veten si mbrojt\u00ebs t\u00eb rendit shum\u00ebpal\u00ebsh t\u00eb krijuar pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, Trump duket se p\u00ebrfytyron nj\u00eb rend t\u00eb ri bot\u00ebror ku fuqit\u00eb e m\u00ebdha si SHBA, Kina dhe Rusia kan\u00eb zona ndikimi. Zyrtar\u00eb amerikan\u00eb p\u00ebrdorin gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb retorik\u00eb fetare p\u00ebr ta justifikuar k\u00ebt\u00eb qasje.<\/p>\n<p>\u201cKemi nj\u00eb p\u00ebrplasje t\u00eb qart\u00eb mes formave t\u00eb ndryshme t\u00eb krishterimit\u201d, thot\u00eb Faggioli. \u201cPapa Leo \u00ebsht\u00eb fytyra e rezistenc\u00ebs kund\u00ebr militarizimit t\u00eb fes\u00eb.\u201d<\/p>\n<p>P\u00ebrplasja \u00ebsht\u00eb e sikletshme p\u00ebr z\u00ebvend\u00ebspresidentin JD Vance, i cili u konvertua n\u00eb katoliciz\u00ebm n\u00eb 2019.<\/p>\n<p>Ai tha se ishte \u201ci zhg\u00ebnjyer\u201d nga kritikat e disa klerik\u00ebve ndaj politikave t\u00eb emigracionit t\u00eb Trump-it, por k\u00ebmb\u00ebnguli se administrata \u201ce respekton\u201d Pap\u00ebn dhe se \u00ebsht\u00eb normale q\u00eb t\u00eb ket\u00eb mospajtime.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, ai i k\u00ebrkoi Vatikanit t\u00eb \u201cq\u00ebndroj\u00eb te \u00e7\u00ebshtjet morale\u201d.<\/p>\n<p>Vatikani u p\u00ebrgjigj se lufta dhe paqja jan\u00eb pik\u00ebrisht \u00e7\u00ebshtje morale dhe pjes\u00eb thelb\u00ebsore e doktrin\u00ebs s\u00eb Kish\u00ebs.<\/p>\n<p>Kjo p\u00ebrplasje ideologjike p\u00ebrfaq\u00ebson nj\u00eb betej\u00eb p\u00ebr mendjet dhe zemrat e rreth 53 milion\u00eb katolik\u00ebve amerikan\u00eb (rreth 20% e popullsis\u00eb).<\/p>\n<p>Ajo mund t\u00eb ndikoj\u00eb edhe zgjedhjet, pasi katolik\u00ebt kan\u00eb qen\u00eb ky\u00e7 p\u00ebr suksesin elektoral t\u00eb Trump-it, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb shtetet e Mesper\u00ebndimit.<\/p>\n<p>Sondazhet tregojn\u00eb se mb\u00ebshtetja p\u00ebr Trump-in mes katolik\u00ebve ka filluar t\u00eb bjer\u00eb, sidomos p\u00ebr shkak t\u00eb politikave t\u00eb emigracionit dhe kostos s\u00eb jetes\u00ebs.<\/p>\n<p>Nj\u00eb sondazh i fundit tregoi se 54% e katolik\u00ebve amerikan\u00eb nuk e miratojn\u00eb pun\u00ebn e tij si president.<\/p>\n<p>Edhe baza katolike e Trump-it \u00ebsht\u00eb l\u00ebkundur nga komentet e tij p\u00ebr Iranin.<\/p>\n<p>\u201cPapa duhet t\u00eb flas\u00eb p\u00ebr k\u00ebto \u00e7\u00ebshtje si p\u00ebrfaq\u00ebsues i Krishtit\u201d, tha John Yep nga grupi konservator Catholics for Catholics.<\/p>\n<p>Historikisht, votuesit katolik\u00eb kan\u00eb qen\u00eb m\u00eb af\u00ebr Partis\u00eb Demokratike, por u zhvendos\u00ebn djathtas n\u00eb vitet 1980 me Ronald Reagan dhe l\u00ebvizjen kund\u00ebr abortit.<\/p>\n<p>Vatikanit dhe Uashingtonit gjithashtu bashk\u00ebpunuan kund\u00ebr komunizmit, sidomos gjat\u00eb papatit t\u00eb Gjon Palit II.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, tensionet u rrit\u00ebn n\u00ebn Papa Fran\u00e7eskun, i cili zhvendosi fokusin e Kish\u00ebs drejt \u00e7\u00ebshtjeve si ndryshimi klimatik dhe borxhi i vendeve n\u00eb zhvillim.<\/p>\n<p>Ndryshe nga ai, Leo, nj\u00eb amerikan tipik nga \u00c7ikago, \u00ebsht\u00eb m\u00eb i v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr t\u2019u sulmuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim.<\/p>\n<p>Pavar\u00ebsisht munges\u00ebs s\u00eb devotshm\u00ebris\u00eb s\u00eb theksuar fetare, Trump ka fituar mb\u00ebshtetje nga katolik\u00ebt p\u00ebr em\u00ebrimin e gjyqtar\u00ebve konservator\u00eb q\u00eb ndihmuan n\u00eb rr\u00ebzimin e vendimit Roe v Wade.<\/p>\n<p>Por n\u00eb Vatikan shum\u00eb besojn\u00eb se Kisha amerikane \u00ebsht\u00eb afruar tep\u00ebr me Partin\u00eb Republikane.<\/p>\n<p>Leo d\u00ebshiron q\u00eb ajo t\u00eb largohet nga polarizimi politik dhe t\u00eb fokusohet n\u00eb \u00e7\u00ebshtje m\u00eb t\u00eb gjera si pabarazia ekonomike.<\/p>\n<p>\u201cFuqia e pap\u00ebs \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr t\u2019u kuptuar nga Trump\u201d, thot\u00eb Christopher Hale. \u201cAi nuk e merr at\u00eb me forc\u00eb, por me autoritet moral.\u201d<\/p>\n<p>Disa t\u00eb krishter\u00eb u trondit\u00ebn nga gjuha e ashp\u00ebr e Trump-it n\u00eb rrjetet sociale dhe nga nj\u00eb imazh i krijuar me inteligjenc\u00eb artificiale q\u00eb e paraqiste at\u00eb si Jezus.<\/p>\n<p>Profesori John Kenneth White thot\u00eb se sulmi ndaj Pap\u00ebs mund t\u00eb kthehet kund\u00ebr Trump-it.<\/p>\n<p>\u201c\u00cbsht\u00eb politikisht budallall\u00ebk. Nuk ka asnj\u00eb kuptim\u201d, thot\u00eb ai. \u201cKoalicioni i Trump-it \u00ebsht\u00eb n\u00ebn presion dhe katolik\u00ebt nuk jan\u00eb t\u00eb imunizuar ndaj k\u00ebsaj.\u201d<\/p>\n<p>\u201cPapa \u00ebsht\u00eb tani amerikani m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb sken\u00ebn bot\u00ebrore\u201d, shton ai. \u201cTrump thjesht nuk mund ta duroj\u00eb k\u00ebt\u00eb.\u201d<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Amy Kazmin, Lauren Fedor dhe Amy Mackinnon \u2013 Financial Times \u201cNuk kam frik\u00eb nga administrata e Trump-it\u201d, tha k\u00ebt\u00eb jav\u00eb udh\u00ebheq\u00ebsi i Kish\u00ebs Katolike, nd\u00ebrsa u kthye n\u00eb nj\u00eb pik\u00eb referimi globale p\u00ebr kritik\u00ebt e presidentit amerikan. N\u00eb dit\u00ebt e fundit, Papa Leoni XIV, nj\u00eb kardinal pak i njohur vet\u00ebm nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb, ka [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-82777","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/82777","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=82777"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/82777\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=82777"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=82777"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=82777"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}