{"id":80828,"date":"2026-04-08T16:51:53","date_gmt":"2026-04-08T16:51:53","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/04\/08\/sa-serioze-do-te-behet-kriza-e-karburantit-te-avioneve-ne-europe\/"},"modified":"2026-04-08T16:51:53","modified_gmt":"2026-04-08T16:51:53","slug":"sa-serioze-do-te-behet-kriza-e-karburantit-te-avioneve-ne-europe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/04\/08\/sa-serioze-do-te-behet-kriza-e-karburantit-te-avioneve-ne-europe\/","title":{"rendered":"Sa serioze do t\u00eb b\u00ebhet kriza e karburantit t\u00eb avion\u00ebve n\u00eb Europ\u00eb?"},"content":{"rendered":"<p>\u00c7mimet e karburantit p\u00ebr avion\u00eb jan\u00eb rritur me 95% q\u00eb nga momenti kur Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli nis\u00ebn sulmet ushtarake kund\u00ebr Iranit m\u00eb 28 shkurt. \u00c7mimet m\u00eb t\u00eb larta t\u00eb biletave, tarifat shtes\u00eb p\u00ebr karburantin dhe reduktimi i kapaciteteve ose kufizimi i linjave jofitimprur\u00ebse pritet t\u00eb b\u00ebhen norma e re, paralajm\u00ebrojn\u00eb analist\u00ebt e energjis\u00eb.<\/p>\n<p>Kufizimet e fundit t\u00eb udh\u00ebtimeve ajrore n\u00eb disa aeroporte italiane, p\u00ebr shkak t\u00eb shqet\u00ebsimeve mbi munges\u00ebn e karburantit t\u00eb lidhur me konfliktin n\u00eb Lindjen e Mesme, po ngren\u00eb alarmin se kjo tendenc\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrhapet edhe n\u00eb aeroporte t\u00eb tjera n\u00eb Bashkimin Evropian.<\/p>\n<p>\u00c7mimet e karburantit p\u00ebr avion\u00eb jan\u00eb rritur ndjesh\u00ebm q\u00eb nga fillimi i sulmeve m\u00eb 28 shkurt. Lufta ka \u00e7uar n\u00eb mbylljen efektive t\u00eb Ngushtic\u00ebs s\u00eb Hormuzit, nj\u00eb rrug\u00eb jetike p\u00ebr tregtin\u00eb e energjis\u00eb q\u00eb p\u00ebrpunon rreth 20% t\u00eb eksporteve globale t\u00eb naft\u00ebs s\u00eb pap\u00ebrpunuar, duke ushtruar presion t\u00eb madh mbi tregjet globale t\u00eb energjis\u00eb.<\/p>\n<p>Mbyllja e k\u00ebsaj ngushtice ka kufizuar r\u00ebnd\u00eb furnizimet, nd\u00ebrsa karburanti p\u00ebr avion\u00eb\u2014nj\u00eb nga produktet m\u00eb t\u00eb prekura t\u00eb rafinuara\u2014po p\u00ebrballet me mungesa gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha gjat\u00eb muajve prill dhe maj, ka paralajm\u00ebruar Agjencia Nd\u00ebrkomb\u00ebtare e Energjis\u00eb (IEA).<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa Azia tashm\u00eb po ndien ndikimin e k\u00ebsaj rritjeje \u00e7mimesh\u2014me disa fluturime t\u00eb anuluara p\u00ebr shkak t\u00eb var\u00ebsis\u00eb s\u00eb madhe nga importet e Lindjes s\u00eb Mesme\u2014Evropa mund t\u00eb jet\u00eb e radh\u00ebs.<\/p>\n<p>Kompania ajrore skandinave SAS njoftoi se do t\u00eb anuloj\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn 1,000 fluturime gjat\u00eb muajit prill.<\/p>\n<p>\u201cSituata \u00ebsht\u00eb sfiduese. Mbyllja efektive e Ngushtic\u00ebs s\u00eb Hormuzit ka eliminuar mbi 20% t\u00eb furnizimit global detar me karburant p\u00ebr avion\u00eb,\u201d tha George Shaw, analist i lart\u00eb n\u00eb kompanin\u00eb e inteligjenc\u00ebs tregtare Kpler, p\u00ebr Euronews.<\/p>\n<p>Sipas tij, t\u00eb pakt\u00ebn 42% e importeve detare t\u00eb Bashkimit Evropian (EU-27) dhe Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Bashkuar kalonin p\u00ebrmes k\u00ebsaj ngushtice.<\/p>\n<p><strong>Sigurimi i furnizimit dhe rafinimi vendas<\/strong><\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, n\u00ebse vendet arrijn\u00eb t\u00eb sigurojn\u00eb furnizime alternative, analist\u00ebt thon\u00eb se ndikimi mund t\u00eb jet\u00eb m\u00eb i kufizuar n\u00eb rajonet me kapacitete m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha rafinimi vendas, si Gjermania, Italia, Spanja dhe Holanda.<\/p>\n<p>P\u00ebr Evrop\u00ebn, shqet\u00ebsimi kryesor \u00ebsht\u00eb se sa mir\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrballojn\u00eb rezervat dhe zinxhir\u00ebt e furnizimit n\u00eb afat t\u00eb shkurt\u00ebr dhe t\u00eb mes\u00ebm, duke qen\u00eb se kontinenti tashm\u00eb po mb\u00ebshtetet n\u00eb rezerva emergjente pas lirimit nga IEA t\u00eb 400 milion\u00eb fu\u00e7ive naft\u00eb m\u00eb 11 mars.<\/p>\n<p>Ngarkesat e fundit t\u00eb karburantit p\u00ebr avion\u00eb q\u00eb kaluan p\u00ebrmes Ngushtic\u00ebs s\u00eb Hormuzit p\u00ebrpara mbylljes s\u00eb saj pritet t\u00eb mb\u00ebrrijn\u00eb n\u00eb portet evropiane rreth dat\u00ebs 10 prill, sipas Argus Media, nj\u00eb kompani globale e inteligjenc\u00ebs s\u00eb tregut t\u00eb energjis\u00eb. Pas k\u00ebsaj, n\u00ebse kjo nyje strategjike nuk rihapet ose nuk sigurohen rrug\u00eb alternative, volumet hyr\u00ebse mund t\u00eb bien ndjesh\u00ebm.<\/p>\n<p>Megjith\u00ebse kjo nuk n\u00ebnkupton domosdoshm\u00ebrisht nj\u00eb nd\u00ebrprerje t\u00eb menj\u00ebhershme t\u00eb furnizimit, analist\u00ebt paralajm\u00ebrojn\u00eb se kjo sh\u00ebnon fillimin e nj\u00eb periudhe ku disponueshm\u00ebria fizike e karburantit p\u00ebr avion\u00eb mund t\u00eb b\u00ebhet gjithnj\u00eb e m\u00eb e pasigurt.<\/p>\n<p><strong>Reagimi i linjave ajrore ndaj rritjes s\u00eb \u00e7mimeve<\/strong><\/p>\n<p>Shaw sugjeroi se muaji maj mund t\u00eb jet\u00eb \u201cm\u00eb sfidues\u201d, nj\u00eb skenar q\u00eb ka gjasa t\u00eb p\u00ebrkthehet n\u00eb \u00e7mime m\u00eb t\u00eb larta biletash, tarifa shtes\u00eb p\u00ebr karburantin dhe ulje t\u00eb kapaciteteve\u2014p\u00ebrfshir\u00eb reduktimin e linjave jofitimprur\u00ebse.<\/p>\n<p>\u201cK\u00ebto masa, si pasoj\u00eb e kostove t\u00eb larta t\u00eb karburantit p\u00ebr avion\u00eb, do t\u00eb \u00e7ojn\u00eb n\u00eb ulje t\u00eb k\u00ebrkes\u00ebs,\u201d shtoi ai.<\/p>\n<p>Analisti paralajm\u00ebroi gjithashtu se edhe strategjit\u00eb e mbrojtjes financiare (hedging) nuk jan\u00eb plot\u00ebsisht t\u00eb mbrojtura nga luhatjet e \u00e7mimeve. Sipas tij, kompanit\u00eb q\u00eb mbrohen vet\u00ebm p\u00ebrmes naft\u00ebs bruto ose instrumenteve financiare t\u00eb lidhura me t\u00eb, mbeten t\u00eb ekspozuara ndaj diferenc\u00ebs s\u00eb madhe t\u00eb \u00e7mimit mes naft\u00ebs bruto dhe karburantit p\u00ebr avion\u00eb.<\/p>\n<p>Anita Mendiratta, k\u00ebshilltare speciale e Sekretarit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb Turizmit t\u00eb OKB-s\u00eb dhe eksperte e aviacionit, theksoi se karburanti p\u00ebr avion\u00eb nuk mund t\u00eb ruhet n\u00eb sasi t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb aeroporte, pasi sistemi varet nga furnizimet e vazhdueshme nga rafinerit\u00eb dhe tubacionet.<\/p>\n<p>\u201cKjo do t\u00eb thot\u00eb se edhe nd\u00ebrprerjet e shkurtra mund t\u00eb krijojn\u00eb shum\u00eb shpejt probleme operacionale, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb aeroportet e m\u00ebdha qendrore,\u201d tha ajo.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, eksportet mujore t\u00eb karburantit p\u00ebr avion\u00eb nga SHBA drejt Evrop\u00ebs arrit\u00ebn nivelin m\u00eb t\u00eb lart\u00eb n\u00eb mars, duke iu afruar 400,000 ton\u00ebve, dhe kjo prirje pritet t\u00eb vazhdoj\u00eb. Megjithat\u00eb, ky volum mbetet shum\u00eb m\u00eb i ul\u00ebt se 1.4 milion\u00eb ton\u00ebt e importuara nga BE-27 dhe Mbret\u00ebria e Bashkuar n\u00eb maj 2025, duke treguar se ritmi i z\u00ebvend\u00ebsimit t\u00eb munges\u00ebs \u00ebsht\u00eb i ngadalt\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cImportet po orientohen drejt SHBA-s\u00eb si nj\u00eb burim alternativ,\u201d tha Shaw, duke shtuar se edhe rafinerit\u00eb evropiane do t\u00eb rrisin prodhimin p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballuar munges\u00ebn.<\/p>\n<p><strong>BE-ja nxit dialog mes shteteve an\u00ebtare<\/strong><\/p>\n<p>E pyetur p\u00ebr furnizimin aktual me karburant p\u00ebr avion\u00eb n\u00eb vendet e BE-s\u00eb, Komisioni Evropian theksoi se rezervat emergjente\u2014zakonisht nj\u00eb p\u00ebrzierje benzine, vajguri dhe karburanti p\u00ebr avion\u00eb\u2014menaxhohen nga vet\u00eb shtetet an\u00ebtare, duke shtuar se nuk ka t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb plota p\u00ebr \u00e7do vend.<\/p>\n<p>\u201cJemi n\u00eb faz\u00ebn e krijimit t\u00eb nj\u00eb panorame t\u00eb plot\u00eb t\u00eb situat\u00ebs n\u00eb shtetet an\u00ebtare. Kjo \u00e7\u00ebshtje do t\u00eb diskutohet n\u00eb takimin e ardhsh\u00ebm t\u00eb grupit t\u00eb koordinimit t\u00eb naft\u00ebs,\u201d tha z\u00ebdh\u00ebn\u00ebsja e Komisionit, Anna-Kaisa Itkonen.<\/p>\n<p>Para se t\u00eb shqyrtohen masa t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta solidariteti p\u00ebr sigurimin e furnizimit me karburant p\u00ebr avion\u00eb, t\u00eb cilat k\u00ebrkojn\u00eb koordinim, ajo theksoi se hapi i par\u00eb \u00ebsht\u00eb dialogu me shtetet an\u00ebtare.<\/p>\n<p>\u201cK\u00ebto jan\u00eb kryesisht kontrata private mes linjave ajrore dhe furnizuesve (\u2026) \u00cbsht\u00eb thelb\u00ebsore q\u00eb t\u00eb bashk\u00ebpunojm\u00eb me shtetet an\u00ebtare p\u00ebr t\u00eb kuptuar situat\u00ebn e tyre dhe \u00e7do mas\u00eb e m\u00ebtejshme do t\u00eb bazohet n\u00eb k\u00ebt\u00eb feedback,\u201d shtoi ajo.<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/2026\/04\/08\/sa-serioze-do-te-behet-kriza-e-karburantit-te-avioneve-ne-europe\/\">Sa serioze do t\u00eb b\u00ebhet kriza e karburantit t\u00eb avion\u00ebve n\u00eb Europ\u00eb?<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/\">Lapsi.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7mimet e karburantit p\u00ebr avion\u00eb jan\u00eb rritur me 95% q\u00eb nga momenti kur Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli nis\u00ebn sulmet ushtarake kund\u00ebr Iranit m\u00eb 28 shkurt. \u00c7mimet m\u00eb t\u00eb larta t\u00eb biletave, tarifat shtes\u00eb p\u00ebr karburantin dhe reduktimi i kapaciteteve ose kufizimi i linjave jofitimprur\u00ebse pritet t\u00eb b\u00ebhen norma e re, paralajm\u00ebrojn\u00eb analist\u00ebt e energjis\u00eb. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-80828","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/80828","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=80828"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/80828\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=80828"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=80828"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=80828"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}