Nga Ben Andoni<\/p>\n
Mjafton nj\u00eb qejf-mbetje e ndonj\u00eb an\u00ebtari t\u00eb lart\u00eb tek PS-ja ose PD-ja dhe njer\u00ebzit nisin t\u00eb b\u00ebjn\u00eb hipoteza p\u00ebr ndryshimin e pritsh\u00ebm dhe rrymat brenda partis\u00eb! Media e merr sakaq kauz\u00ebn dhe vazhdon me projeksionet e veta duke shpalosur kampet kund\u00ebrshtare dhe krizat, ku tashm\u00eb duket se ish-Ministrja e Jashtme Spiropali dhe ish-zvkryeministri Bra\u00e7e po p\u00ebrgatiten p\u00ebr ndryshime n\u00eb PS! N\u00eb fakt, kjo ka pak gjasa t\u00eb ndodhi dhe z. Bra\u00e7e e ka p\u00ebrcaktuar qart\u00eb q\u00ebllimin e tij p\u00ebr kandidatur\u00ebn bashkiake. Nj\u00ebsoj me p\u00ebrpjekjen e ish-deputetit Salianji p\u00ebr zgjedhjet n\u00eb PD dhe sfid\u00ebn ndaj kryetarit Berisha. Tek e fundit, nuk ndryshon asgj\u00eb n\u00eb status quo shqiptare. P\u00ebrpjekja e individit n\u00eb politik\u00ebn ton\u00eb \u00ebsht\u00eb e madhe vet\u00ebm sa t\u00eb kapet nj\u00eb post, pastaj gj\u00ebrat rrjedhin vet\u00eb. Q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb se: Njeriu q\u00eb kap pushtetin n\u00eb vend nuk di t\u00eb sillet \u201cnormal\u201d, por punon sesi ta mbruj\u00eb k\u00ebt\u00eb forc\u00eb p\u00ebr ta p\u00ebrdorur p\u00ebr kultin e vet.<\/p>\n
Mit\u2019hat Frash\u00ebri e kishte nj\u00eb ide p\u00ebr k\u00ebt\u00eb n\u00eb kap\u00ebrcyell t\u00eb shekullit XIX n\u00eb vitin e larg\u00ebt 1900. \u201cShqip\u00ebris\u00eb shp\u00ebtimi dhe fatbardh\u00ebsia i ka p\u00ebr t\u2019i ardhur\u00eb duke zen\u00eb njer\u00ebsit treg\u00ebrin\u00eb, mjesht\u00ebrin\u00eb dhe t\u00eb heqin dor\u00eb nga dashurija q\u00eb kan\u00eb te buka me helm e qeveris\u00eb\u201d. Dhe, si shembull jepte nj\u00eb nga k\u00ebshillat e Adam Smith n\u00eb ekonomi politike p\u00ebr rastin britanik: \u201dTreg\u00ebria dhe mjesht\u00ebrija e ndritoi Ingliter\u00ebn\u00eb\u201d. M\u00eb kot. Gjysm\u00eb shekulli m\u00eb von\u00eb, ai do t\u00eb vdiste i vetmuar n\u00eb nj\u00eb dhom\u00eb hoteli n\u00eb Nju Jork, por shum\u00eb pak nga idet\u00eb e tij do t\u00eb p\u00ebrthitheshin nd\u00ebr shqiptar\u00eb. I kanalizuar me nj\u00eb forc\u00eb politike q\u00eb nuk i p\u00ebrballi dot komunist\u00ebt, tregoi se reflektimi duhet t\u00eb fillonte n\u00eb vet\u00eb k\u00ebto nj\u00ebsi tek Balli Komb\u00ebtar. M\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb shekull m\u00eb pas, shqiptar\u00ebt jo vet\u00ebm nuk kan\u00eb nxjerr\u00eb m\u00ebsime, por sot t\u00eb p\u00ebrball\u00ebsh nj\u00eb autoritet (lexo pushtetar) n\u00eb Shqip\u00ebri \u00ebsht\u00eb gati e pamundur. Studiuesit e shkencave politike bashkojn\u00eb si arsye k\u00ebtu trash\u00ebgimin\u00eb e shkuar (shpesh e b\u00ebjn\u00eb k\u00ebt\u00eb, lidhur me Osman\u00ebt), por edhe vlerat q\u00eb nj\u00eb popull nd\u00ebrton si koncept ndryshe p\u00ebr politik\u00ebn dhe sidomos gjyq\u00ebsorin. Kjo e fundit e lidhur me besimin nd\u00ebr njer\u00ebz si pushteti i vet\u00ebm q\u00eb mund t\u00eb b\u00ebj\u00eb ndryshimin dhe ta ndihmoj\u00eb. Por pushteti politik n\u00eb Shqip\u00ebri jo vet\u00ebm nuk sfidohet, nd\u00ebrsa precedent\u00ebt e shkuar jo thjesht nuk korrigjohen dhe t\u00eb ishte nxjerr\u00eb m\u00ebsim, por thjesht sa theksohen. Autoriteti i pamat i Zogut q\u00eb p\u00ebrfundoi si monark, u mbyll vet\u00ebm me pushtimin fashist t\u00eb vendit. Autoriteti i Komunizmit n\u00ebn Enver Hoxh\u00ebn dhe pushteti i Alis\u00eb tek ne u sfidua nga ekonomia e shkalafitur shqiptare por m\u00eb shum\u00eb se kaq nga trendi nd\u00ebrkomb\u00ebtar q\u00eb kulmoi me R\u00ebnien e Murit t\u00eb Berlinit, ashtu si\u00e7 ndodhi r\u00ebnia e Berish\u00ebs n\u00eb \u201898 vet\u00ebm fal\u00eb Skemave Piramidale. N\u00eb t\u00eb vetmin rast ndryshe, ish-kryeministri Fatos Nano, duket se duke qen\u00eb tejet i nginjur me pushtetin, p\u00eblqeu m\u00eb shum\u00eb t\u00eb t\u00ebrhiqej pas humbjes n\u00eb zgjedhjet e p\u00ebrgjithshme duke l\u00ebn\u00eb nj\u00eb precedent t\u00eb paarritsh\u00ebm n\u00eb politik\u00ebn ton\u00eb. P\u00ebrpjekjet e m\u00ebpastajme t\u00eb ngjitej n\u00eb postin e presidentit t\u00eb vendit rezultuan bosh. Autoriteti i tij kishte firuar bashk\u00eb me t\u00eb gjith\u00eb infrastruktur\u00ebn p\u00ebr ta mbajtur at\u00eb. T\u00eb tjer\u00eb lojtar\u00eb u shfaq\u00ebn n\u00eb sken\u00eb, p\u00ebr ta ruajtur status quon\u00eb ton\u00eb politike dhe kulturore.<\/p>\n
Me at\u00eb q\u00eb shihet, boshll\u00ebku i madh q\u00eb krijon figura politike q\u00eb drejton tek ne, \u00ebsht\u00eb pik\u00ebrisht ajo q\u00eb ne nuk e mbyllim dot. Dhe, jo m\u00eb kot, kur i referohemi periudhave historike nuk i adresohemi ideve t\u00eb asaj kohe, legjislaturave ose periudhave monarkike e presidenciale me referenca kohor\u00eb, por me identifikimet e emrave t\u00eb autoriteteve: Koha e Zogut, e Enverit, e Ramizit, e Berish\u00ebs s\u00eb par\u00eb, e Nanos, e Berish\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb, e Ram\u00ebs. Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga trash\u00ebgimit\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb perandoris\u00eb osmane, i cili paraqet njeriun e fort\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb sip\u00ebr dhe identifikohet me tagrin e tij. M\u00ebnyra sesi e shp\u00ebrndan pushtetin (rasti i Ram\u00ebs, Berish\u00ebs dhe Kurtit n\u00eb Kosov\u00eb) e b\u00ebn t\u00eb pamundur afrimin e t\u00eb tjer\u00ebve, q\u00eb nuk jan\u00eb pjes\u00eb e saj. Ende sot referimet e perandoris\u00eb osmane dhe lider\u00ebt e asaj kohe jan\u00eb pjes\u00eb frym\u00ebzimi. \u201cNuk je yni\u201d, e p\u00ebrmbledh mendimin nj\u00eb personazh i Kadares\u00eb n\u00eb vepr\u00ebn e tij. N\u00eb k\u00ebto kushte \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb q\u00eb t\u00eb sfidosh nj\u00eb lider shqiptar t\u00eb till\u00eb. Me Berish\u00ebn jan\u00eb p\u00ebrpjekur por p\u00ebrfundimi ka qen\u00eb katastrofik. Kurse paraardh\u00ebsit e tij t\u00eb Monarkis\u00eb dhe Komunizmit e zgjidhnin problemin n\u00eb gjenez\u00eb. Pasojat: Dhjet\u00ebra t\u00eb vrar\u00eb, burgosur, internuar qoft\u00eb n\u00eb Komuniz\u00ebm dhe Mbret\u00ebri. Figura e drejtuesit ruante deri fuqi patriarkale (folklori yn\u00eb dhe kultura politike ndihmuan me k\u00ebt\u00eb rast), ndaj dhe goditjet q\u00eb u b\u00ebn\u00eb m\u00eb von\u00eb n\u00eb retorik\u00ebn ndaj Zogut dhe Enver Hoxh\u00ebn pik\u00ebrisht ishin t\u00eb lidhura me minimizimin e k\u00ebsaj stature\u2026p\u00ebr t\u00eb fryr\u00eb autoritete t\u00eb tjera. Ahmet Zogun e lidh\u00ebn me lap\u00ebrdhin\u00eb dhe hajnin\u00eb, kurse Hoxh\u00ebn me homoseksualizmin.<\/p>\n
Lid\u00ebrshipi Ballkanik, n\u00eb form\u00ebn e tij kulturore, sipas hulumtimeve t\u00eb shumta, p\u00ebrshkruan nj\u00eb lloj q\u00eb e do pushtetin me \u00e7do kusht, jo thjesht p\u00ebr ta ushtruar por p\u00ebr t\u00eb krijuar nj\u00eb kult. Autokrat\u00ebt q\u00eb drejtojn\u00eb k\u00ebto alternativa, p\u00ebrfituar prej problemeve t\u00eb sistemeve t\u00eb m\u00ebparshme (sidomos socialiste), e duan shum\u00eb pushtetin (rasti Rama dhe Berisha, plus dhe Kurti jan\u00eb t\u00eb pat\u00ebmet\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim) dhe duan t\u00eb ken\u00eb n\u00ebn vete k\u00ebdo n\u00eb formacionet e tyre. Ky autoritet i tyre mund\u00ebsohet nga nj\u00eb sistem gjyq\u00ebsor q\u00eb nuk e kupton pavar\u00ebsin\u00eb e pushtetit t\u00eb vet dhe ndikohet politikisht, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb ata q\u00eb duan t\u00eb p\u00ebrballen me autoritetet, fal\u00eb tij, duhet t\u00eb matin veten disa her\u00eb kund\u00ebr tyre dhe dig\u00ebn e gjyq\u00ebsorit, q\u00eb nuk i prek \u201ct\u00eb fort\u00ebt\u201d. Ngjarjet e \u201c2 Prillit\u201d, \u201c21 Janarit, \u201cG\u00ebrdecit\u201d, korrupsionit t\u00eb sot\u00ebm po arkivohen pa\u00e7ka se \u00e7do vit thuhet se do punohet p\u00ebr zbardhje. Nuk mjaftojn\u00eb k\u00ebto, po n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb k\u00ebt\u00eb hulli, njeriu i sot\u00ebm shikon forc\u00ebn e pushtetit q\u00eb ka disiplinuar edhe krimin e organizuar. Bota e err\u00ebt e tyre ruan marr\u00ebdh\u00ebnie me politikan\u00ebt, sikur t\u00eb jen\u00eb bashk\u00ebpun\u00ebtor\u00eb t\u00eb vjet\u00ebr, fakt q\u00eb reflektohet te njer\u00ebzit, t\u00eb cil\u00ebt p\u00ebrgjigjen me indiferenc\u00eb dhe braktisje t\u00eb votimeve. T\u00eb kujtosh zgjedhjet n\u00eb Elbasan, Durr\u00ebs, Dib\u00ebr dhe Dosjet p\u00ebr k\u00ebto zgjedhje, dekurajohesh dhe frik\u00ebsohesh. Ashtu si nga nja armat\u00eb e t\u00ebr\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt pun\u00ebsohen si shenj\u00eb \u201cklientelizmi\u201d dhe force p\u00ebr t\u00eb mbajtur baz\u00ebn e k\u00ebtij autoriteti. Jo m\u00eb kot, patronazhimi i PS-s\u00eb \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb i lodhsh\u00ebm dhe \u00ebsht\u00eb n\u00eb \u00e7do qeliz\u00eb, ku cilido q\u00eb rr\u00ebshqet mund ta provoj\u00eb n\u00eb kurriz se njeriu i sot\u00ebm shqiptar \u00ebsht\u00eb i varur nga pushtetar\u00ebt deri p\u00ebr pun\u00ebn e zakonsh\u00ebm, sh\u00ebrbimet ose mbijetes\u00ebn ekonomike. Po guxove ta sfidosh k\u00ebt\u00eb pushtet, at\u00ebher\u00eb ke humbur burimet e mbijetes\u00ebs.<\/p>\n
Kjo \u00ebsht\u00eb situata pas 36 vitesh demokraci n\u00eb Shqip\u00ebri, ku media dhe shoq\u00ebria civile zgjedhin autocensur\u00ebn ose rrug\u00eb t\u00eb b\u00ebra thjesht p\u00ebr ta g\u00ebrvishtur nj\u00eb pushtet q\u00eb prodhon autoritet tek kryeministri dhe njer\u00ebzit pran\u00eb tij. \u00c7do lloj autoriteti t\u00eb tremb, por ai i sot\u00ebm, i cili ka zvog\u00ebluar \u00e7do p\u00ebrmas\u00eb tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb i lodhsh\u00ebm dhe shqet\u00ebsues. \u201cNuk ka nevoj\u00eb t\u00eb ndash monarkun nga turma; \u00e7do autoritet \u00ebsht\u00eb po aq i keq\u201d, shkruante cinik n\u00eb koh\u00ebn e tij Oscar \u00cbilde.<\/p>\n
Autoriteti i sot\u00ebm n\u00eb Shqip\u00ebri i pushtetar\u00ebve t\u00eb \u00e7do lloji \u00ebsht\u00eb nj\u00ebsoj me fen\u00eb. Nuk kund\u00ebrshtohet. Pranohet. Dhe, njeriu b\u00ebhet pjes\u00eb e di\u00e7kaje n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb vet\u00ebdijshme shpesh dhe t\u00eb pavet\u00ebdijshme p\u00ebr ta mbajtur k\u00ebt\u00eb autoritet gjithnj\u00eb n\u00eb interes t\u00eb pak njer\u00ebzve. K\u00ebt\u00eb s\u2019po kupton dot Salianji me Spiropalin etj. Kan\u00eb ushqyer vet\u00eb nj\u00eb autoritet q\u00eb nuk i p\u00ebrfill tani. Tek e fundit, edhe ata jan\u00eb thjesht\u00eb pjes\u00eb e turm\u00ebs. M\u00eb thjesht: Ne. T\u00eb gjith\u00eb i jemi dor\u00ebzuar fes\u00eb q\u00eb quhet autoritet. (Homo Albanicus)<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nga Ben Andoni Mjafton nj\u00eb qejf-mbetje e ndonj\u00eb an\u00ebtari t\u00eb lart\u00eb tek PS-ja ose PD-ja dhe njer\u00ebzit nisin t\u00eb b\u00ebjn\u00eb hipoteza p\u00ebr ndryshimin e pritsh\u00ebm dhe rrymat brenda partis\u00eb! Media e merr sakaq kauz\u00ebn dhe vazhdon me projeksionet e veta duke shpalosur kampet kund\u00ebrshtare dhe krizat, ku tashm\u00eb duket se ish-Ministrja e Jashtme Spiropali dhe […]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-80350","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/80350","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=80350"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/80350\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=80350"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=80350"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=80350"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}