{"id":78963,"date":"2026-03-30T12:48:30","date_gmt":"2026-03-30T12:48:30","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/03\/30\/gjykata-e-bashkimit-evropian-qendrim-i-forte-per-ruajtjen-e-natyres-mesime-per-shqiperine\/"},"modified":"2026-03-30T12:48:30","modified_gmt":"2026-03-30T12:48:30","slug":"gjykata-e-bashkimit-evropian-qendrim-i-forte-per-ruajtjen-e-natyres-mesime-per-shqiperine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/03\/30\/gjykata-e-bashkimit-evropian-qendrim-i-forte-per-ruajtjen-e-natyres-mesime-per-shqiperine\/","title":{"rendered":"Gjykata e Bashkimit Evropian: Q\u00ebndrim i fort\u00eb p\u00ebr ruajtjen e natyr\u00ebs \u2013 M\u00ebsime p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb"},"content":{"rendered":"<p><strong><em>Nga Genti Kromidha*<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>*Instituti p\u00ebr Ruajtjen e Natyr\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri <\/em><\/strong><\/p>\n<p>Gjykata e Bashkimit Evropian (CJEU) nj\u00ebher\u00eb e m\u00eb shum\u00eb ka treguar rolin e saj si kujdestare e biodiversitetit t\u00eb Evrop\u00ebs.<\/p>\n<p>M\u00eb 5 mars 2026, Gjykata nxori nj\u00eb vendim historik kund\u00ebr Portugalis\u00eb, duke i caktuar nj\u00eb gjob\u00eb prej 10 milion\u00eb eurosh dhe nj\u00eb d\u00ebnim ditor prej 41,250 eurosh p\u00ebr mosrespektim t\u00eb detyrimeve n\u00ebn Direktiv\u00ebn e Habitateve. Pavar\u00ebsisht nj\u00eb vendimi t\u00eb vitit 2019 q\u00eb k\u00ebrkonte p\u00ebrcaktimin dhe mbrojtjen e 61 zonave Natura 2000, Portugalia nuk ka miratuar masa t\u00eb p\u00ebrshtatshme p\u00ebr ruajtjen e natyr\u00ebs.<\/p>\n<p>\u201cLegjislacioni i miratuar nga Portugalia, i cili thjesht em\u00ebrton SCI-t\u00eb si SAC, pa specifikuar as llojet e habitateve natyrore as speciet e mbrojtura t\u00eb pranishme n\u00eb secil\u00ebn prej tyre, mbetet i pamjaftuesh\u00ebm\u2026\u201d (Njoftim p\u00ebr shtyp i CJEU Nr. 30\/26)<\/p>\n<p>Direktiva e Habitateve (1992) dhe Direktiva e Shpend\u00ebve (2009) formojn\u00eb shtyll\u00ebn kurrizore t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb biodiversitetit t\u00eb BE-s\u00eb, duke krijuar rrjetin Natura 2000, rrjetin ekologjik m\u00eb t\u00eb madh n\u00eb bot\u00eb. Shtetet an\u00ebtare jan\u00eb t\u00eb detyruara t\u00eb shpallin zonat me r\u00ebnd\u00ebsi komunitare (SCI) si Zona t\u00eb Ve\u00e7anta t\u00eb Konservimit (SAC) dhe t\u00eb miratojn\u00eb masa menaxhimi p\u00ebr t\u00eb siguruar nj\u00eb status t\u00eb favorsh\u00ebm ruajtjeje.<\/p>\n<p>Ky vendim thekson angazhimin e BE-s\u00eb p\u00ebr t\u00eb siguruar q\u00eb mbrojtja e biodiversitetit t\u00eb mos jet\u00eb simbolike, por operacionale. Ai n\u00ebnvizon parimin q\u00eb shpallja ligjore duhet t\u00eb shoq\u00ebrohet me plane konkrete menaxhimi, monitorim dhe mekanizma zbatimi. Pa objektiva t\u00eb qarta konservimi dhe masa menaxhimi, zonat e mbrojtura mbeten t\u00eb c\u00ebnueshme ndaj degradimit.<\/p>\n<p>Rasti i Portugalis\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb i izoluar. CJEU ka nd\u00ebrhyr\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb vazhdueshme kur shtetet an\u00ebtare neglizhojn\u00eb detyrimet e tyre n\u00ebn Direktivat e Habitateve dhe t\u00eb Shpend\u00ebve:<\/p>\n<p>\u2022 Greqia (2016, Gjiri i Kyparissias) \u2013 Gjykata d\u00ebnoi Greqin\u00eb p\u00ebr mos-mbrojtjen e vendeve t\u00eb folezimit t\u00eb breshk\u00ebs s\u00eb k\u00ebrc\u00ebnuar Caretta caretta.<\/p>\n<p>\u2022 Polonia (2018, Pylli Bia\u0142owie\u017ca) \u2013 Gjykata ndaloi prerjen e drur\u00ebve n\u00eb nj\u00eb nga pyjet e vjet\u00ebr natyrore t\u00eb mbetur n\u00eb Evrop\u00eb, duke mbrojtur habitatet dhe speciet nga d\u00ebmtimi i pakthyesh\u00ebm.<\/p>\n<p>\u2022 Spanja (2021, Mo\u00e7alet e Do\u00f1ana) \u2013 Spanja u gjet n\u00eb shkelje t\u00eb ligjit t\u00eb BE-s\u00eb p\u00ebr nxjerrjen e tep\u00ebrt t\u00eb ujit n\u00ebntok\u00ebsor q\u00eb k\u00ebrc\u00ebnon shpend\u00ebt migrator\u00eb n\u00eb nj\u00eb zon\u00eb Natura 2000.<\/p>\n<p>\u2022 Irlanda (2023, ZRSH Atlantike) \u2013 Irlanda u gjykua p\u00ebr vonesa n\u00eb shpalljen dhe menaxhimin e zonave t\u00eb ve\u00e7anta t\u00eb ruajtjes.<\/p>\n<p>K\u00ebto vendime tregojn\u00eb gatishm\u00ebrin\u00eb dhe vullnetin e BE-s\u00eb p\u00ebr t\u00eb vendosur sanksione kur Shtetet an\u00ebtare d\u00ebshtojn\u00eb t\u00eb p\u00ebrmbushin detyrimet, duke siguruar integritetin e rrjetit Natura 2000.<\/p>\n<p>Vendimi i fundit kund\u00ebr Portugalis\u00eb sh\u00ebrben si nj\u00eb kujtes\u00eb e fort\u00eb e pasojave t\u00eb mosrespektimit t\u00eb detyrimeve p\u00ebr biodiversitetin. P\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb, n\u00eb udh\u00ebtimin e saj drejt an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb BE, ky vendim duhet t\u00eb shihet si nj\u00eb thirrje p\u00ebr veprim. Vendi yn\u00eb ka nj\u00eb biodiversitet t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm q\u00eb p\u00ebrballet me rreziqe t\u00eb ngjashme me ato t\u00eb identifikuara n\u00eb Portugali: menaxhim i dob\u00ebt dhe zbatim i pamjaftuesh\u00ebm i ligjeve.<\/p>\n<p>N\u00eb vitet e fundit, ndryshimet n\u00eb Ligjin p\u00ebr Zonat e Mbrojtura n\u00eb Shqip\u00ebri kan\u00eb hapur der\u00ebn p\u00ebr zhvillim brenda zonave ky\u00e7e t\u00eb ruajtjes s\u00eb natyr\u00ebs, duke minuar q\u00ebllimin e vet\u00eb mbrojtjes s\u00eb tyre. Po ashtu, ligji i ri i gjuetis\u00eb ka ngritur shqet\u00ebsime serioze p\u00ebr ruajtjen e specieve, potencialisht n\u00eb konflikt me direktivat e BE-s\u00eb q\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb masa t\u00eb rrepta mbrojtjeje p\u00ebr faun\u00ebn e cenueshme. K\u00ebto ndryshime legjislative tregojn\u00eb nj\u00eb trend shqet\u00ebsues t\u00eb prioritizimit t\u00eb interesave ekonomike afatshkurtra mbi integritetin ekologjik afatgjat\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebrparimi n\u00eb shpalljen e zonave Natura 2000 ka qen\u00eb i kufizuar, pavar\u00ebsisht mb\u00ebshtetjes s\u00eb BE-s\u00eb p\u00ebrmes iniciativave si EU4Nature. Ky rit\u00ebm i ngadalt\u00eb vonon p\u00ebrafrimin e Shqip\u00ebris\u00eb me standardet e BE-s\u00eb dhe dob\u00ebson lidhshm\u00ebrin\u00eb ekologjike rajonale, e cila \u00ebsht\u00eb thelb\u00ebsore p\u00ebr koherenc\u00ebn e rrjetit Natura 2000.<\/p>\n<p>N\u00eb thelb t\u00eb k\u00ebtyre sfidave q\u00ebndrojn\u00eb boshll\u00ebqe t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme njohurish mbi shp\u00ebrndarjen e habitateve dhe specieve. Pa t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb forta, \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb hartohen plane efektive menaxhimi ose t\u00eb monitorohen rezultatet e konservimit. K\u00ebtij problemi i shtohet mungesa e kapaciteteve institucionale: agjencit\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebse p\u00ebr konservimin mbeten t\u00eb n\u00ebn financuara dhe t\u00eb pakualifikuara, duke kufizuar aft\u00ebsin\u00eb e tyre p\u00ebr t\u00eb zbatuar ligjet, p\u00ebr t\u00eb angazhuar komunitetet dhe p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmbushur k\u00ebrkesat e BE-s\u00eb.<\/p>\n<p>Duke i marr\u00eb k\u00ebto \u00e7\u00ebshtje s\u00eb bashku, ato n\u00ebnvizojn\u00eb nevoj\u00ebn urgjente q\u00eb Shqip\u00ebria t\u00eb forcoj\u00eb p\u00ebrpjekjet e saj p\u00ebr ruajtjen e natyr\u00ebs. Vendimi ndaj Portugalis\u00eb tregon se institucionet e BE-s\u00eb do t\u00eb veprojn\u00eb me vendosm\u00ebri kur Shtetet an\u00ebtare d\u00ebshtojn\u00eb t\u00eb p\u00ebrmbushin detyrimet.<\/p>\n<p>P\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb, kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb paralajm\u00ebrim dhe nj\u00eb mund\u00ebsi: duke adresuar dob\u00ebsit\u00eb legjislative, duke p\u00ebrshpejtuar shpalljen e zonave Natura 2000 dhe duke investuar n\u00eb kapacitetet institucionale, vendi mund t\u00eb shmang\u00eb sanksionet e ardhshme dhe t\u00eb pozicionohet si nj\u00eb partner i besuesh\u00ebm n\u00eb strategjin\u00eb e p\u00ebrbashk\u00ebt evropiane p\u00ebr biodiversitetin.<\/p>\n<p>Si nj\u00eb OJF e p\u00ebrkushtuar ndaj ekosistemeve natyrore dhe biodiversitetit, INCA i sheh k\u00ebto zhvillime me shqet\u00ebsim t\u00eb thell\u00eb. Ky vendim \u00ebsht\u00eb nj\u00eb kujtes\u00eb se konservimi duhet t\u00eb jet\u00eb i matsh\u00ebm, i zbatuesh\u00ebm dhe i q\u00ebndruesh\u00ebm.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, INCA k\u00ebrkon nj\u00eb angazhim m\u00eb t\u00eb fort\u00eb q\u00eb masat p\u00ebr ruajtjen e natyr\u00ebs t\u00eb shkojn\u00eb p\u00ebrtej thjesht shpalljes s\u00eb zonave t\u00eb mbrojtura. INCA thekson r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e fuqizimit t\u00eb komuniteteve lokale p\u00ebr t\u2019u b\u00ebr\u00eb kujdestar\u00eb t\u00eb zonave t\u00eb mbrojtura, dhe n\u00ebnvizon se bashk\u00ebpunimi rajonal \u00ebsht\u00eb thelb\u00ebsor p\u00ebr t\u2019u siguruar q\u00eb zonat Natura 2000 t\u00eb funksionojn\u00eb si peizazhe t\u00eb gjalla dhe jo vet\u00ebm si vija n\u00eb nj\u00eb hart\u00eb. Ekspert\u00ebt komb\u00ebtar\u00eb duhet t\u00eb jen\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb adresojn\u00eb problemet dhe t\u00eb propozojn\u00eb zgjidhje pa presion politik ose administrativ. Vendimet e fundit t\u00eb Gjykat\u00ebs s\u00eb BE-s\u00eb n\u00ebnvizojn\u00eb nevoj\u00ebn p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballuar k\u00ebto sfida shpejt dhe me masa profesionale e t\u00eb q\u00ebndrueshme para se t\u00eb jet\u00eb tep\u00ebr von\u00eb.<\/p>\n<p>INCA gjithashtu n\u00ebnvizon nevoj\u00ebn p\u00ebr korniza qeveris\u00ebse t\u00eb mb\u00ebshtetura nga donator\u00ebt q\u00eb garantojn\u00eb p\u00ebrputhshm\u00ebrin\u00eb me direktivat e BE-s\u00eb, s\u00eb bashku me nd\u00ebrtimin e kapaciteteve p\u00ebr institucionet dhe komunitetet q\u00eb t\u00eb zbatojn\u00eb masat e ruajtjes s\u00eb natyr\u00ebs n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb efektive.<\/p>\n<p><strong><em>Sh\u00ebnim p\u00ebr redaktor\u00ebt: <\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Genti Kromidha \u00ebsht\u00eb President i Bordit n\u00eb Institutin p\u00ebr Ruajtjen e Natyr\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri dhe ekspert i lart\u00eb n\u00eb zonat e mbrojtura dhe menaxhimin e burimeve natyrore me m\u00eb shum\u00eb se 25 vjet p\u00ebrvoj\u00eb profesionale. <\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Instituti p\u00ebr Ruajtjen e Natyr\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri (INCA) \u00ebsht\u00eb nj\u00eb organizat\u00eb kryesore e shoq\u00ebris\u00eb civile n\u00eb Shqip\u00ebri, e angazhuar aktivisht n\u00eb menaxhimin e burimeve natyrore dhe n\u00eb ruajtjen e zonave t\u00eb mbrojtura.<\/em><\/strong><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Genti Kromidha* *Instituti p\u00ebr Ruajtjen e Natyr\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri Gjykata e Bashkimit Evropian (CJEU) nj\u00ebher\u00eb e m\u00eb shum\u00eb ka treguar rolin e saj si kujdestare e biodiversitetit t\u00eb Evrop\u00ebs. M\u00eb 5 mars 2026, Gjykata nxori nj\u00eb vendim historik kund\u00ebr Portugalis\u00eb, duke i caktuar nj\u00eb gjob\u00eb prej 10 milion\u00eb eurosh dhe nj\u00eb d\u00ebnim ditor prej [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-78963","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/78963","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=78963"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/78963\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=78963"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=78963"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=78963"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}