{"id":77050,"date":"2026-03-19T07:48:22","date_gmt":"2026-03-19T07:48:22","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/03\/19\/basti-i-madh-i-melonit-me-drejtesine\/"},"modified":"2026-03-19T07:48:22","modified_gmt":"2026-03-19T07:48:22","slug":"basti-i-madh-i-melonit-me-drejtesine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/03\/19\/basti-i-madh-i-melonit-me-drejtesine\/","title":{"rendered":"Basti i madh i Melonit me DREJT\u00cbSIN\u00cb"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb bastin m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb mandatit t\u00eb saj deri tani, kryeministrja Giorgia Meloni po u k\u00ebrkon votuesve t\u00eb miratojn\u00eb amendamente kushtetuese p\u00ebr riorganizimin e sistemit gjyq\u00ebsor italian, i njohur p\u00ebr pavar\u00ebsin\u00eb e tij t\u00eb fort\u00eb, p\u00ebrmes nj\u00eb referendumi dyditor q\u00eb nis t\u00eb diel\u00ebn.<\/p>\n<p>Si magjistrat italian n\u00eb vitet 1990, Gherardo Colombo ishte nj\u00eb nga prokuror\u00ebt pas hetimit sensacional \u201cDuart e Pastra\u201d, i cili zbuloi nj\u00eb rrjet ryshfeti dhe financimi t\u00eb paligjsh\u00ebm politik aq t\u00eb p\u00ebrhapur sa shkat\u00ebrroi besueshm\u00ebrin\u00eb e establishmentit politik italian.<\/p>\n<p>Skandali shkaktoi kolapsin e partive kryesore politike, duke hapur rrug\u00ebn p\u00ebr hyrjen n\u00eb politik\u00eb t\u00eb magnatit t\u00eb medias Silvio Berlusconi. Ai gjithashtu sh\u00ebnoi fillimin e viteve t\u00eb p\u00ebrplasjes mes Berlusconit dhe magjistrat\u00ebve, t\u00eb cil\u00ebt ai i denonconte si \u201cgjyqtar\u00eb komunist\u00eb\u201d q\u00eb synonin ta shkat\u00ebrronin.<\/p>\n<p>Sot, Colombo, tashm\u00eb 79 vje\u00e7, shpreh shqet\u00ebsim p\u00ebr ndryshimet kushtetuese q\u00eb ai druhet se do ta b\u00ebjn\u00eb m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr brezat e ardhsh\u00ebm t\u00eb magjistrat\u00ebve ndjekjen e rasteve t\u00eb korrupsionit.<\/p>\n<p>Meloni k\u00ebmb\u00ebngul se reforma \u00ebsht\u00eb e nevojshme p\u00ebr t\u00eb korrigjuar \u201cmosfunksionimin e sistemit t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb\u201d, i cili n\u00eb Europ\u00eb njihet p\u00ebr ritmin e ngadalt\u00eb dhe rezultatet e paparashikueshme.<\/p>\n<p>\u201cN\u00ebse drejt\u00ebsia nuk funksionon, n\u00ebse \u00ebsht\u00eb e ngadalt\u00eb, e paefektshme, e padrejt\u00eb, at\u00ebher\u00eb e gjith\u00eb makina ndalon dhe t\u00eb gjith\u00eb vuajn\u00eb\u201d, tha ajo n\u00eb nj\u00eb tubim n\u00eb Milano jav\u00ebn e kaluar.<\/p>\n<p>Por ideja q\u00eb nj\u00eb kryeministre me rr\u00ebnj\u00eb politike neo-fashiste t\u00eb ndryshoj\u00eb rendin ligjor t\u00eb kushtetut\u00ebs antifashiste t\u00eb Italis\u00eb po rezulton shum\u00eb polemike.<\/p>\n<p>Kund\u00ebrshtar\u00ebt paralajm\u00ebrojn\u00eb se ndryshimet do t\u00eb dob\u00ebsojn\u00eb mekanizmat e kontrollit dhe balanc\u00ebs s\u00eb demokracis\u00eb dhe sugjerojn\u00eb se Meloni synon ta \u00e7oj\u00eb Italin\u00eb n\u00eb rrug\u00ebn e ndjekur nga Viktor Orb\u00e1n n\u00eb Hungari, i cili mori kontroll m\u00eb t\u00eb madh mbi gjykatat p\u00ebr t\u00eb konsoliduar pushtetin.<\/p>\n<p>Colombo ka kritikuar publikisht at\u00eb q\u00eb ai e sheh si nj\u00eb p\u00ebrpjekje t\u00eb hapur p\u00ebr t\u00eb kufizuar autonomin\u00eb e gjykatave. \u201cSa m\u00eb shum\u00eb e analizoj, aq m\u00eb i bindur jam se ky amendament sh\u00ebrben vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb dob\u00ebsuar gjyq\u00ebsorin,\u201d tha ai. \u201cDo t\u2019u jap\u00eb pushteteve t\u00eb tjera t\u00eb shtetit, ve\u00e7an\u00ebrisht qeveris\u00eb, nj\u00eb ndikim shum\u00eb m\u00eb t\u00eb madh mbi vet\u00eb gjyq\u00ebsorin.\u201d<\/p>\n<p>N\u00ebse votuesit do ta pranojn\u00eb apo refuzojn\u00eb reform\u00ebn do t\u00eb ket\u00eb pasoja p\u00ebrtej sistemit ligjor, nd\u00ebrsa Meloni p\u00ebrgatitet p\u00ebr zgjedhjet parlamentare t\u00eb vitit t\u00eb ardhsh\u00ebm, t\u00eb cilat sondazhet sugjerojn\u00eb se ajo \u00ebsht\u00eb n\u00eb pozicion t\u00eb mir\u00eb p\u00ebr t\u2019i fituar.<\/p>\n<p>Suksesi mund ta inkurajoj\u00eb t\u00eb vazhdoj\u00eb me ndryshime t\u00eb tjera kushtetuese n\u00eb nj\u00eb mandat t\u00eb dyt\u00eb t\u00eb mundsh\u00ebm, si p.sh. zgjedhja e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb e kryeministrit. Nj\u00eb humbje do ta dob\u00ebsonte, pavar\u00ebsisht koh\u00ebzgjatjes relativisht t\u00eb gjat\u00eb n\u00eb pushtet sipas standardeve italiane.<\/p>\n<p>Kjo mund t\u00eb ndikoj\u00eb edhe n\u00eb reputacionin e saj nd\u00ebrkomb\u00ebtar. N\u00eb detyr\u00eb, Meloni \u00ebsht\u00eb distancuar nga e kaluara e saj si populiste e ekstremit t\u00eb djatht\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb pranuar si nj\u00eb konservatore pragmatike me t\u00eb cil\u00ebn Evropa mund t\u00eb bashk\u00ebpunoj\u00eb. Por n\u00ebse reforma perceptohet si n\u00ebnshtrim i magjistrat\u00ebve, mund t\u00eb rikthej\u00eb shqet\u00ebsimet p\u00ebr nj\u00eb axhend\u00eb politike joliberale.<\/p>\n<p>Referendumet kushtetuese kan\u00eb rr\u00ebzuar kryeministra edhe m\u00eb par\u00eb. Nj\u00eb dekad\u00eb m\u00eb par\u00eb, qeverisja reformiste e Matteo Renzit p\u00ebrfundoi papritur pasi votuesit refuzuan ndryshimet e tij t\u00eb thella kushtetuese. Edhe pse Meloni k\u00ebmb\u00ebngul se nuk do t\u00eb dor\u00ebhiqet, aleat\u00ebt e saj pranojn\u00eb se nj\u00eb fitore e kampit \u201cJo\u201d mund t\u00eb ndryshoj\u00eb dinamik\u00ebn politike t\u00eb Italis\u00eb.<\/p>\n<p>Duke reaguar ndaj pengesave ligjore, Meloni ka kritikuar publikisht gjyqtar\u00ebt p\u00ebr \u201cnd\u00ebrhyrje t\u00eb papranueshme\u201d, duke i akuzuar p\u00ebr tejkalim t\u00eb kompetencave ndaj vendimeve t\u00eb qeveris\u00eb dhe Parlamentit.<\/p>\n<p>Partit\u00eb opozitare pretendojn\u00eb se reformat do t\u2019i japin qeveris\u00eb m\u00eb shum\u00eb liri veprimi me m\u00eb pak mbik\u00ebqyrje ligjore, pa zgjidhur problemet reale t\u00eb sistemit, si mbingarkesa, mungesa e stafit dhe zvarritja e \u00e7\u00ebshtjeve.<\/p>\n<p>\u201cKjo reform\u00eb synon t\u00eb \u00e7montoj\u00eb balanc\u00ebn e pushteteve t\u00eb parashikuar n\u00eb kushtetut\u00eb. Pas saj fshihet nj\u00eb q\u00ebllim nd\u00ebshkues ndaj gjyq\u00ebsorit. Qeveria d\u00ebshiron dor\u00eb t\u00eb lir\u00eb p\u00ebr t\u00eb vepruar pa pengesa\u201d, tha deputetja Debora Serracchiani.<\/p>\n<p>Qeveria argumenton se reformat jan\u00eb nj\u00eb evolucion logjik drejt nj\u00eb sistemi m\u00eb \u201camerikan\u201d, ku gjyqtar\u00ebt jan\u00eb arbitra neutral\u00eb mes akuz\u00ebs dhe mbrojtjes, ndryshe nga modeli tradicional evropian ku gjyqtar\u00ebt dhe prokuror\u00ebt bashk\u00ebpunojn\u00eb ngusht\u00eb.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, nj\u00eb ndryshim i propozuar parashikon q\u00eb organet drejtuese t\u00eb magjistrat\u00ebve t\u00eb ndahen n\u00eb tre pjes\u00eb t\u00eb ve\u00e7anta, nj\u00eb ide e mb\u00ebshtetur prej koh\u00ebsh nga shum\u00eb ekspert\u00eb.<\/p>\n<p>Por reforma p\u00ebrfshin edhe nj\u00eb element m\u00eb t\u00eb debatuesh\u00ebm: magjistrat\u00ebt nuk do t\u00eb zgjidhen m\u00eb nga koleg\u00ebt e tyre p\u00ebr organet vet\u00ebqeveris\u00ebse, por do t\u00eb p\u00ebrzgjidhen me short. Kritik\u00ebt e shohin k\u00ebt\u00eb si nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebr t\u00eb dob\u00ebsuar pavar\u00ebsin\u00eb e gjyq\u00ebsorit ndaj politik\u00ebs. Mb\u00ebshtet\u00ebsit e reform\u00ebs e mohojn\u00eb k\u00ebt\u00eb, duke th\u00ebn\u00eb se nuk ka rrezik q\u00eb kjo t\u00eb \u00e7oj\u00eb n\u00eb kontroll politik mbi gjyq\u00ebsorin.<\/p>\n<p>N\u00eb p\u00ebrpjekjet p\u00ebr t\u00eb fituar mb\u00ebshtetje, Meloni her\u00eb i paraqet reformat si ndryshime teknike, her\u00eb si nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebr t\u2019u treguar gjyqtar\u00ebve \u201cvendin e tyre\u201d. N\u00eb nj\u00eb video t\u00eb fundit, ajo i quajti amendamentet \u201cpropozime me sens t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt\u201d p\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb sistemin m\u00eb modern, meritokratik, autonom dhe t\u00eb p\u00ebrgjegjsh\u00ebm.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, n\u00eb materiale t\u00eb tjera fushate, ajo dhe aleat\u00ebt e saj u kan\u00eb b\u00ebr\u00eb thirrje votuesve t\u00eb mb\u00ebshtesin ndryshimet si nj\u00eb kund\u00ebrp\u00ebrgjigje ndaj gjyqtar\u00ebve q\u00eb nuk jan\u00eb rreshtuar me politikat e qeveris\u00eb p\u00ebr emigracionin dhe rendin publik.<\/p>\n<p>Sondazhet e opinionit publik jan\u00eb pezulluar, por deri at\u00ebher\u00eb gara dukej e ngusht\u00eb, me kampin \u201cJo\u201d q\u00eb fitonte terren. Shum\u00eb votues pritet ta p\u00ebrdorin vot\u00ebn kund\u00ebr si shprehje pak\u00ebnaq\u00ebsie m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb ndaj qeveris\u00eb. Debati publik shpesh \u00ebsht\u00eb p\u00ebrshkall\u00ebzuar n\u00eb tone t\u00eb ashpra, me politikan\u00eb dhe gjyqtar\u00eb q\u00eb shk\u00ebmbejn\u00eb akuza t\u00eb r\u00ebnda.<\/p>\n<p>Prokurori i Napolit, Nicola Gratteri, shkaktoi polemika kur tha se \u201cnjer\u00ebzit e ndersh\u00ebm\u201d do t\u00eb votojn\u00eb \u201cJo\u201d, nd\u00ebrsa t\u00eb tjer\u00ebt, p\u00ebrfshir\u00eb t\u00eb hetuarit dhe qendrat e pushtetit, do t\u00eb votojn\u00eb \u201cPo\u201d. Ai u kritikua nga ministri i mbrojtjes Guido Crosetto, i cili tha se komentet e tij nuk pasqyronin t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn.<\/p>\n<p>Ministri i drejt\u00ebsis\u00eb Carlo Nordio e quajti k\u00ebshillin e magjistrat\u00ebve nj\u00eb \u201cpara-mafia\u201d, duke nxitur reagime t\u00eb forta.<\/p>\n<p>\u201cPal\u00ebt po japin m\u00eb t\u00eb keqen e tyre, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb delegjitimim i nd\u00ebrsjell\u00eb\u201d, tha ish-presidenti i Gjykat\u00ebs Kushtetuese Augusto Barbera.<\/p>\n<p>Presidenti italian Sergio Mattarella, i shqet\u00ebsuar nga toni i debatit, mori pjes\u00eb papritur n\u00eb nj\u00eb mbledhje t\u00eb k\u00ebshillit t\u00eb magjistrat\u00ebve p\u00ebr t\u00eb treguar mb\u00ebshtetje. Ai theksoi r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb kushtetuese t\u00eb k\u00ebtij institucioni dhe nevoj\u00ebn p\u00ebr respekt ndaj tij.<\/p>\n<p>Pavar\u00ebsisht tensioneve, mb\u00ebshtet\u00ebsit e reform\u00ebs besojn\u00eb se ajo do t\u00eb forcoj\u00eb Italin\u00eb duke rivendosur ekuilibrin mes qeveris\u00eb, parlamentit dhe gjyq\u00ebsorit.<\/p>\n<p>\u201cTre shtyllat e demokracis\u00eb duhet t\u00eb jen\u00eb n\u00eb ekuilib\u00ebr, por kjo nuk do t\u00eb thot\u00eb t\u00eb jen\u00eb n\u00eb luft\u00eb me nj\u00ebra-tjetr\u00ebn\u201d, thon\u00eb ata.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, disa ekspert\u00eb mbeten skeptik\u00eb n\u00ebse k\u00ebto ndryshime jan\u00eb zgjidhja e duhur p\u00ebr problemet e sistemit gjyq\u00ebsor, n\u00ebse ishte kjo reforma q\u00eb nevojitej v\u00ebrtet.\/Financial Times <\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb bastin m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb mandatit t\u00eb saj deri tani, kryeministrja Giorgia Meloni po u k\u00ebrkon votuesve t\u00eb miratojn\u00eb amendamente kushtetuese p\u00ebr riorganizimin e sistemit gjyq\u00ebsor italian, i njohur p\u00ebr pavar\u00ebsin\u00eb e tij t\u00eb fort\u00eb, p\u00ebrmes nj\u00eb referendumi dyditor q\u00eb nis t\u00eb diel\u00ebn. Si magjistrat italian n\u00eb vitet 1990, Gherardo Colombo ishte nj\u00eb nga [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-77050","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77050","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=77050"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77050\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=77050"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=77050"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=77050"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}