{"id":70913,"date":"2026-02-16T20:43:57","date_gmt":"2026-02-16T20:43:57","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/02\/16\/e-rralle-gjendet-ne-spanje-kocka-e-nje-elefanti-lufte-te-betejave-te-hanibalit\/"},"modified":"2026-02-16T20:43:57","modified_gmt":"2026-02-16T20:43:57","slug":"e-rralle-gjendet-ne-spanje-kocka-e-nje-elefanti-lufte-te-betejave-te-hanibalit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/02\/16\/e-rralle-gjendet-ne-spanje-kocka-e-nje-elefanti-lufte-te-betejave-te-hanibalit\/","title":{"rendered":"E RRALLE\/ Gjendet n\u00eb Spanj\u00eb kocka e nj\u00eb elefanti lufte t\u00eb betejave t\u00eb Hanibalit"},"content":{"rendered":"<p><span>Nj\u00eb kock\u00eb k\u00ebmbe elefanti e gjetur nga arkeolog\u00ebt q\u00eb po g\u00ebrmonin n\u00eb Spanj\u00ebn jugore mund t\u00eb jet\u00eb prov\u00eb se nj\u00eb trup\u00eb elefant\u00ebsh lufte kishte shkelur n\u00ebp\u00ebr Evrop\u00ebn e lasht\u00eb. Kjo do t\u00eb ishte prova e par\u00eb konkrete e trup\u00ebs s\u00eb elefant\u00ebve t\u00eb betej\u00ebs s\u00eb gjeneralit legjendar kartagjenas Hannibal, sipas akademik\u00ebve.<\/span><\/p>\n<p><span>Vizatimet e luft\u00ebs s\u00eb Hannibalit kund\u00ebr romak\u00ebve kishin sugjeruar prej koh\u00ebsh se k\u00ebto kafsh\u00eb t\u00eb m\u00ebdha p\u00ebrdoreshin n\u00eb luftime, por deri tani asnj\u00eb prov\u00eb e fort\u00eb nuk i mb\u00ebshteste teorit\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span>Mbetjet skeletore t\u00eb k\u00ebtyre krijesave jan\u00eb gjetur n\u00eb nj\u00eb g\u00ebrmim t\u00eb Epok\u00ebs s\u00eb Hekurit pran\u00eb Kordob\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span>\u201cP\u00ebrtej fildishit, zbulimi i mbetjeve t\u00eb elefant\u00ebve n\u00eb kontekstet arkeologjike evropiane \u00ebsht\u00eb jasht\u00ebzakonisht i rrall\u00eb\u201d, \u2013 thot\u00eb ekipi i shkenc\u00ebtar\u00ebve n\u00eb nj\u00eb punim t\u00eb botuar n\u00eb \u201cJournal of Archaeological Science\u201d.<\/span><\/p>\n<p>Hannibali<\/p>\n<p><span>Shpesh i konsideruar si nj\u00eb nga komandant\u00ebt m\u00eb t\u00eb suksessh\u00ebm t\u00eb koh\u00ebrave klasike, Hannibali udh\u00ebhoqi ushtrin\u00eb e tij nga qyteti i fuqish\u00ebm perandorak Kartagjena, n\u00eb Tunizin\u00eb e sotme, n\u00eb Evrop\u00eb teksa luftonte p\u00ebr t\u00eb kontrolluar Mesdheun.<\/span><\/p>\n<p><span>Mendohet se ai mori ushtar\u00eb dhe kafsh\u00eb nga Kartagjena p\u00ebrmes Spanj\u00ebs dhe Franc\u00ebs p\u00ebr t\u00eb pushtuar Italin\u00eb, duke kaluar Alpet me 37 elefant\u00eb n\u00eb vitin 218 p.e.s. gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb t\u00eb t\u00eb ashtuquajturave \u201cLuft\u00ebra Punike\u201d.<\/span><\/p>\n\n<p><span>Eshtrat e gjetura n\u00eb Spanj\u00eb supozohet se jan\u00eb nga nj\u00eb kafsh\u00eb q\u00eb ngordhi para se t\u00eb arrinte n\u00eb Alpe. Arkeolog\u00ebt, t\u00eb udh\u00ebhequr nga Profesor Rafael M. Mart\u00ednez S\u00e1nchez, gjet\u00ebn kock\u00ebn e elefantit n\u00ebn nj\u00eb mur t\u00eb shembur n\u00eb nj\u00eb vend t\u00eb quajtur Colina de los Quemados.<\/span><\/p>\n<p><span>Ata p\u00ebrdor\u00ebn teknik\u00ebn e datimit me karbon p\u00ebr t\u00eb vler\u00ebsuar mosh\u00ebn e kock\u00ebs q\u00eb ka nj\u00eb form\u00eb kubi prej 10 cm. Rezultati i b\u00ebri ata t\u00eb besonin se \u00ebsht\u00eb nga Lufta e Dyt\u00eb Punike. Ata gjithashtu krahasuan kock\u00ebn e elefant\u00ebve modern\u00eb dhe mamuth\u00ebve t\u00eb step\u00ebs p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcaktuar se nga cila kafsh\u00eb vinte.<\/span><\/p>\n\n<p><span>Ekipi gjeti artileri, monedha dhe qeramik\u00eb gjat\u00eb g\u00ebrmimeve t\u00eb vitit 2020, duke marr\u00eb m\u00eb shum\u00eb t\u00eb dh\u00ebna se vendi i p\u00ebrkiste nj\u00eb beteje. \u201cSi specie jo-vendase, kafsh\u00ebt m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha tok\u00ebsore t\u00eb gjalla, k\u00ebto kafsh\u00eb t\u00eb importuara do t\u00eb kishin pasur nevoj\u00eb p\u00ebr transportim me anije\u201d, than\u00eb akademik\u00ebt.<\/span><\/p>\n<p><span>Ata thon\u00eb se \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e pamundur q\u00eb kafsh\u00ebt e ngordhura t\u00eb jen\u00eb transportuar, dhe kockat nuk jan\u00eb t\u00ebrheq\u00ebse, duke sugjeruar se ato nuk ishin dekorative ose t\u00eb p\u00ebrdorura n\u00eb artizanat. Por shkenc\u00ebtar\u00ebt thon\u00eb se do t\u00eb jet\u00eb shum\u00eb sfiduese t\u00eb p\u00ebrcaktohet se p\u00ebr cil\u00ebn specie elefanti b\u00ebhej fjal\u00eb.<\/span><\/p>\n\n<p><span>\u201cN\u00ebse [kocka] nuk do t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsonte nj\u00eb nga ekzemplar\u00ebt mitik\u00eb q\u00eb Hanibali kaloi n\u00ebp\u00ebr Alpe, ajo potencialisht mund t\u00eb mish\u00ebroj\u00eb reliktin e par\u00eb t\u00eb njohur, aq t\u00eb k\u00ebrkuar nga studiuesit evropian\u00eb t\u00eb Epok\u00ebs Moderne, t\u00eb kafsh\u00ebve t\u00eb p\u00ebrdorura n\u00eb luft\u00ebrat romake punike p\u00ebr kontrollin e Mesdheut\u201d, \u2013 deklarojn\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt n\u00eb studimin e tyre. <strong>\u00a9P\u00ebrgatiti LAPSI.al<\/strong><\/span><\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/2026\/02\/16\/e-rralle-gjendet-ne-spanje-kocka-e-nje-elefanti-lufte-te-betejave-te-hanibalit\/\">E RRALLE\/ Gjendet n\u00eb Spanj\u00eb kocka e nj\u00eb elefanti lufte t\u00eb betejave t\u00eb Hanibalit<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/\">Lapsi.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nj\u00eb kock\u00eb k\u00ebmbe elefanti e gjetur nga arkeolog\u00ebt q\u00eb po g\u00ebrmonin n\u00eb Spanj\u00ebn jugore mund t\u00eb jet\u00eb prov\u00eb se nj\u00eb trup\u00eb elefant\u00ebsh lufte kishte shkelur n\u00ebp\u00ebr Evrop\u00ebn e lasht\u00eb. Kjo do t\u00eb ishte prova e par\u00eb konkrete e trup\u00ebs s\u00eb elefant\u00ebve t\u00eb betej\u00ebs s\u00eb gjeneralit legjendar kartagjenas Hannibal, sipas akademik\u00ebve. Vizatimet e luft\u00ebs s\u00eb Hannibalit [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":70914,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-70913","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70913","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=70913"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70913\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media\/70914"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=70913"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=70913"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=70913"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}