{"id":7032,"date":"2025-02-24T18:53:31","date_gmt":"2025-02-24T18:53:31","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/02\/24\/a-nuk-jane-nje-kryeveper-te-drejtat-e-njeriut\/"},"modified":"2025-02-24T18:53:31","modified_gmt":"2025-02-24T18:53:31","slug":"a-nuk-jane-nje-kryeveper-te-drejtat-e-njeriut","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/02\/24\/a-nuk-jane-nje-kryeveper-te-drejtat-e-njeriut\/","title":{"rendered":"A nuk jan\u00eb nj\u00eb kryevep\u00ebr t\u00eb Drejtat e Njeriut?!"},"content":{"rendered":"<p>Nga Alba Malltezi<\/p>\n<p>Mendoni q\u00eb dokumenti i par\u00eb \u201cligjor\u201d me t\u00eb cilin njer\u00ebzit d\u00ebshiruan t\u00eb rregullonin bashk\u00ebjetes\u00ebn me nj\u00ebri-tjetrin, daton n\u00eb vitin 250 para Krishtit. B\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr shkrimin num\u00ebr 12 shkruar n\u00eb gurin Ashoka, gjetur n\u00eb zonat e Indis\u00eb, Nepalit t\u00eb sot\u00ebm, Bangladeshit dhe Pakistanit, U gjet\u00ebn 33 t\u00eb tilla dhe ai me numrin 12, konsiderohet si guri i themelit i t\u00eb drejtave t\u00eb barabarta mes njer\u00ebzve dhe flet p\u00ebr t\u00eb drejt\u00ebn e barabart\u00eb t\u00eb adhurimit t\u00eb Per\u00ebndive. Ja \u00e7far\u00eb shkruhet n\u00eb at\u00eb agim t\u00eb bashk\u00ebjetes\u00ebs njer\u00ebzore:<\/p>\n<p>\u201cMbreti Piyadassi, i dashur p\u00ebr per\u00ebndit\u00eb, i nderon t\u00eb gjitha fet\u00eb, si ato t\u00eb asket\u00ebve, ashtu edhe t\u00eb laik\u00ebve, me bujari dhe forma t\u00eb ndryshme respekti. Por ai nuk mendon aq shum\u00eb p\u00ebr liberalitetin apo nderimet, sa p\u00ebr p\u00ebrparimin e v\u00ebrtet\u00eb q\u00eb mund t\u00eb b\u00ebhet n\u00eb t\u00eb gjitha fet\u00eb. Progresi real ka forma t\u00eb ndryshme, por rr\u00ebnja e tij \u00ebsht\u00eb moderimi n\u00eb lavd\u00ebrimin e fes\u00eb s\u00eb vet dhe n\u00eb kritikimin e fes\u00eb s\u00eb t\u00eb tjer\u00ebve; dhe t\u00eb flas\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb duhet t\u00eb mendohet mir\u00eb dhe duhet t\u00eb ket\u00eb respekt. Ne duhet t\u00eb respektojm\u00eb gjithmon\u00eb fet\u00eb e t\u00eb tjer\u00ebve. Duke vepruar n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb ju lart\u00ebsoni fen\u00eb tuaj dhe nuk ofendoni t\u00eb tjer\u00ebt; Duke vepruar ndryshe, njeriu d\u00ebmton fen\u00eb e vet dhe t\u00eb tjer\u00ebt.\u201d<\/p>\n<p>Mbishkrimet Ashoka jan\u00eb nj\u00eb koleksion prej 33 shkrimesh, si n\u00eb gur\u00eb dhe n\u00eb muret e shpellave, t\u00eb b\u00ebra nga perandori Ashoka i dinastis\u00eb Mauryan gjat\u00eb mbret\u00ebrimit t\u00eb tij nga viti 269 para Krishtit deri n\u00eb vitin 231.<\/p>\n<p>N\u00eb mij\u00ebvje\u00e7arin e tret\u00eb pas Krishtit, njer\u00ebzimi \u00ebsht\u00eb p\u00ebrplasur n\u00eb luft\u00ebra t\u00eb egra p\u00ebr keqkuptime, p\u00ebr territore, p\u00ebr urrejtje raciale apo fetare dhe nuk ka reshtur s\u00eb krijuari probleme ashtu si me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn d\u00ebshir\u00eb dhe forc\u00eb ka dashur p\u00ebrher\u00eb t\u2019i zgjidh\u00eb ato. Pas luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs dhe Europa, arrit\u00ebn me shum\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsi dhe vullnet t\u00eb mir\u00eb t\u00eb krijojn\u00eb dy hap\u00ebsira t\u00eb mrekullueshme ku Dinjiteti njer\u00ebzor respektohej n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb mundshme, m\u00eb af\u00ebr perfektes, duke e p\u00ebrmir\u00ebsuar at\u00eb p\u00ebrmes ligjeve dhe luft\u00ebs p\u00ebr t\u00eb drejtat civile. Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs dhe Europa, u shnd\u00ebrruan n\u00eb dekada e dekada si hap\u00ebsirat ku \u00ebndrra njer\u00ebzore e parajs\u00ebs ishte m\u00eb af\u00ebr t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs.<\/p>\n<p>Ja pse sot, mbrojtja e t\u00eb drejtave t\u00eb arritura, duhet t\u00eb jet\u00eb p\u00ebr k\u00ebdo, prioritare. Duhet t\u00eb konsiderohet si pika e ujit q\u00eb duhet shp\u00ebtuar n\u00eb shkret\u00ebtir\u00ebn e rrezikshme t\u00eb pandjeshm\u00ebris\u00eb teknologjike.<\/p>\n<p>Kombet e Bashkuara miratuan me 10 dhjetor 1948, n\u00eb Paris, list\u00ebn e t\u00eb Drejtave t\u00eb Njeriut, q\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u201csimfoni\u201d e cila harmonizon bashk\u00ebjetes\u00ebn n\u00eb globin ton\u00eb. Meq\u00eb shpesh harrojm\u00eb dhe marrim si t\u00eb mir\u00ebqena shum\u00eb t\u00eb drejta t\u00eb arritura me sakrifica t\u00eb jasht\u00ebzakonshme, ja disa prej tyre t\u00eb paraqitura t\u00eb p\u00ebrmbledhura dhe t\u00eb thjeshtuara p\u00ebr k\u00ebdo: A nuk jan\u00eb nj\u00eb kryevep\u00ebr?<\/p>\n<p>Kombet e Bashkuara: Deklarata Universale e t\u00eb Drejtave t\u00eb Njeriut<\/p>\n<p>Versioni i thjeshtuar i 30 neneve t\u00eb Deklarat\u00ebs Universale t\u00eb t\u00eb Drejtave t\u00eb Njeriut u krijua posa\u00e7\u00ebrisht p\u00ebr t\u00eb rinjt\u00eb.<\/p>\n<p>1. T\u00eb gjith\u00eb lindim t\u00eb lir\u00eb dhe t\u00eb barabart\u00eb! T\u00eb gjith\u00eb kemi lindur t\u00eb lir\u00eb. T\u00eb gjith\u00eb kemi mendimet dhe idet\u00eb tona. T\u00eb gjith\u00eb duhet t\u00eb trajtohemi n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb barabart\u00eb.<\/p>\n<p>2. Mos diskriminoni! K\u00ebto t\u00eb drejta i takojn\u00eb t\u00eb gjith\u00ebve, pavar\u00ebsisht nga dallimet tona.<\/p>\n<p>3. E drejta p\u00ebr jet\u00ebn! Ne t\u00eb gjith\u00eb kemi t\u00eb drejt\u00ebn p\u00ebr t\u00eb jetuar dhe p\u00ebr t\u00eb jetuar t\u00eb lir\u00eb dhe t\u00eb sigurt.<\/p>\n<p>4. Jo skllav\u00ebris\u00eb! Askush nuk ka t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb na rob\u00ebroj\u00eb. Ne nuk mund ta b\u00ebjm\u00eb ask\u00ebnd skllavin ton\u00eb.<\/p>\n<p>5. Jo tortur\u00ebs! Askush nuk ka t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb na d\u00ebmtoj\u00eb apo t\u00eb na n\u00ebnshtroj\u00eb ndaj torturave.<\/p>\n<p>6. Ju keni t\u00eb drejta kudo q\u00eb shkoni! Un\u00eb jam nj\u00eb person si ju!<\/p>\n<p>7. T\u00eb gjith\u00eb jemi t\u00eb barabart\u00eb p\u00ebrpara ligjit! Ligji \u00ebsht\u00eb i nj\u00ebjt\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb. Ai duhet t\u00eb na trajtoj\u00eb t\u00eb gjith\u00ebve me drejt\u00ebsi.<\/p>\n<p>8. T\u00eb drejtat tuaja t\u00eb njeriut mbrohen nga ligji! Ne t\u00eb gjith\u00eb i drejtohemi ligjit kur nuk trajtohemi n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb drejt\u00eb.<\/p>\n<p>9. Nuk duhet t\u00eb ekzistoj\u00eb paraburgimi i padrejt\u00eb! Askush nuk ka t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb na fut\u00eb n\u00eb burg pa arsye t\u00eb mjaftueshme dhe t\u00eb na mbaj\u00eb atje ose t\u00eb na d\u00ebboj\u00eb nga vendi yn\u00eb.<\/p>\n<p>10. E drejta p\u00ebr gjykim. N\u00ebse na nxjerrin n\u00eb gjyq, duhet t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb akt publik. Personi q\u00eb gjykon nuk duhet t\u00eb lejoj\u00eb ask\u00ebnd t\u2019i thot\u00eb se \u00e7far\u00eb t\u00eb b\u00ebj\u00eb.<\/p>\n<p>11. Ne jemi gjithmon\u00eb t\u00eb pafajsh\u00ebm derisa t\u00eb provohet faji. Askush nuk duhet t\u00eb faj\u00ebsohet se ka b\u00ebr\u00eb di\u00e7ka n\u00eb munges\u00eb t\u00eb provave. Kur njer\u00ebzit thon\u00eb se kemi b\u00ebr\u00eb di\u00e7ka t\u00eb keqe, ne kemi t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb v\u00ebrtetojm\u00eb se nuk \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb.<\/p>\n<p>12. E drejta p\u00ebr privat\u00ebsi. Askush nuk duhet t\u00eb p\u00ebrpiqet t\u00eb d\u00ebmtoj\u00eb emrin ton\u00eb t\u00eb mir\u00eb. Askush nuk ka t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb hyj\u00eb n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb ton\u00eb, t\u00eb hap\u00eb letrat tona apo t\u00eb shqet\u00ebsoj\u00eb ne apo familjen ton\u00eb pa arsye t\u00eb mir\u00eb.<\/p>\n<p>13. Liria e L\u00ebvizjes. T\u00eb gjith\u00eb kemi t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb shkojm\u00eb ku t\u00eb duam n\u00eb vendin ton\u00eb dhe t\u00eb udh\u00ebtojm\u00eb ku t\u00eb duam.<\/p>\n<p>14. E drejta p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar nj\u00eb vend t\u00eb sigurt p\u00ebr t\u00eb jetuar. N\u00ebse kemi frik\u00eb se mos keqtrajtohemi n\u00eb vendin ton\u00eb, ne kemi t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb shkojm\u00eb n\u00eb nj\u00eb vend tjet\u00ebr p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb t\u00eb sigurt.<\/p>\n<p>15. E drejta p\u00ebr shtet\u00ebsi. T\u00eb gjith\u00eb kemi t\u00eb drejt\u00eb t\u2019i p\u00ebrkasim nj\u00eb vendi.<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lexo.al\/2025\/02\/a-nuk-jane-nje-kryeveper-te-drejtat-e-njeriut\/\">A nuk jan\u00eb nj\u00eb kryevep\u00ebr t\u00eb Drejtat e Njeriut?!<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lexo.al\/\">www.lexo.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Alba Malltezi Mendoni q\u00eb dokumenti i par\u00eb \u201cligjor\u201d me t\u00eb cilin njer\u00ebzit d\u00ebshiruan t\u00eb rregullonin bashk\u00ebjetes\u00ebn me nj\u00ebri-tjetrin, daton n\u00eb vitin 250 para Krishtit. B\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr shkrimin num\u00ebr 12 shkruar n\u00eb gurin Ashoka, gjetur n\u00eb zonat e Indis\u00eb, Nepalit t\u00eb sot\u00ebm, Bangladeshit dhe Pakistanit, U gjet\u00ebn 33 t\u00eb tilla dhe ai me numrin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-7032","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7032","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7032"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7032\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7032"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7032"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7032"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}