{"id":63606,"date":"2026-01-12T15:33:24","date_gmt":"2026-01-12T15:33:24","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/01\/12\/e-shtuna-e-pergjakshme-dhe-frika-nga-pershkallezimi-ne-iran\/"},"modified":"2026-01-12T15:33:24","modified_gmt":"2026-01-12T15:33:24","slug":"e-shtuna-e-pergjakshme-dhe-frika-nga-pershkallezimi-ne-iran","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2026\/01\/12\/e-shtuna-e-pergjakshme-dhe-frika-nga-pershkallezimi-ne-iran\/","title":{"rendered":"\u201cE shtuna e p\u00ebrgjakshme\u201d dhe frika nga p\u00ebrshkall\u00ebzimi n\u00eb Iran"},"content":{"rendered":"<p>Protestat e nxitura nga p\u00ebrkeq\u00ebsimi i kriz\u00ebs ekonomike kan\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb Iranin q\u00eb nga fundi i dhjetorit.<\/p>\n<p>Demonstratat nis\u00ebn n\u00eb kryeqytetin Teheran m\u00eb 28 dhjetor dhe u p\u00ebrhap\u00ebn n\u00eb mbi 574 zona n\u00eb t\u00eb 31 provincat e vendit, sipas Agjencis\u00eb s\u00eb Lajmeve t\u00eb Aktivist\u00ebve p\u00ebr t\u00eb Drejtat e Njeriut (HRANA), me seli n\u00eb SHBA.<\/p>\n<p>Sipas HRANA-s, m\u00eb shum\u00eb se 500 persona kan\u00eb humbur jet\u00ebn dhe mbi 10 mij\u00eb jan\u00eb arrestuar. Organizata mb\u00ebshtetet n\u00eb nj\u00eb rrjet aktivist\u00ebsh brenda Iranit dhe ka rezultuar e besueshme edhe m\u00eb her\u00ebt, megjith\u00ebse verifikimi i informacionit nga vendi mbetet i v\u00ebshtir\u00eb.<\/p>\n<p>Protestat nuk tregojn\u00eb shenja zbehjeje. M\u00eb 9 janar, autoritetet vendos\u00ebn nj\u00eb bllokad\u00eb komb\u00ebtare t\u00eb internetit, nd\u00ebrsa thirrjet telefonike nuk funksiononin, fluturimet u anuluan dhe faqet e mediave iraniane p\u00ebrdit\u00ebsoheshin vet\u00ebm sporadikisht.<\/p>\n<p>Demonstratat p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb potencialisht sfid\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe p\u00ebr udh\u00ebheqjen klerikale q\u00eb nga Revolucioni Islamik i vitit 1979, kur ish-udh\u00ebheq\u00ebsi suprem Ajatollah Ruhollah Khomeini vendosi nj\u00eb teokraci shiite.<\/p>\n<p><strong>\u00c7far\u00eb i shkaktoi protestat?<\/strong><\/p>\n<p>Protestat nis\u00ebn m\u00eb 28 dhjetor, kur tregtar\u00eb dhe shit\u00ebs t\u00eb bazareve n\u00eb Teheran shpall\u00ebn grev\u00eb pasi monedha iraniane ra n\u00eb nivelin m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt historik ndaj dollarit amerikan.<\/p>\n<p>Ekonomia iraniane ka vuajtur prej vitesh dhe situata u p\u00ebrkeq\u00ebsua pas rivendosjes s\u00eb sanksioneve amerikane n\u00eb vitin 2018, gjat\u00eb mandatit t\u00eb par\u00eb t\u00eb Donald Trump, si dhe pas t\u00ebrheqjes nga marr\u00ebveshja nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr programin b\u00ebrthamor t\u00eb Iranit.<\/p>\n<p>Sanksionet e Kombeve t\u00eb Bashkuara u rivendos\u00ebn gjithashtu n\u00eb shtator 2025.<\/p>\n<p>Kriza ekonomike u thellua edhe m\u00eb tej pas sulmeve t\u00eb Izraelit dhe SHBA-s\u00eb ndaj Iranit n\u00eb qershor t\u00eb vitit t\u00eb kaluar, gjat\u00eb nj\u00eb konflikti 12-ditor q\u00eb kishte n\u00eb sh\u00ebnjest\u00ebr disa objekte b\u00ebrthamore iraniane. Irani k\u00ebmb\u00ebngul se programi i tij b\u00ebrthamor \u00ebsht\u00eb paq\u00ebsor dhe mohon p\u00ebrpjekjet p\u00ebr nd\u00ebrtimin e arm\u00ebs b\u00ebrthamore.<\/p>\n<p>Fillimisht protestat kishin fokus ekonomik, por m\u00eb pas u zgjeruan n\u00eb k\u00ebrkesa politike, me protestues q\u00eb brohorisnin slogane kund\u00ebr qeveris\u00eb. Pamje nga 30 dhjetori treguan student\u00eb universitar\u00eb q\u00eb marshonin krah tregtar\u00ebve n\u00eb Teheran, duke thirrur \u201cprehu n\u00eb paqe Reza Shah\u201d, n\u00eb referenc\u00eb ndaj themeluesit t\u00eb dinastis\u00eb mbret\u00ebrore t\u00eb rr\u00ebzuar n\u00eb vitin 1979.<\/p>\n<p><strong>\u201cT\u00eb gjith\u00eb jemi t\u00eb prekur\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Kriza ekonomike ka \u00e7uar n\u00eb nj\u00eb inflacion vjetor rreth 40%, nd\u00ebrsa \u00e7mimet e produkteve baz\u00eb si vaji i gatimit, mishi, orizi dhe djathi jan\u00eb rritur p\u00ebrtej mund\u00ebsive t\u00eb shumic\u00ebs s\u00eb qytetar\u00ebve.<\/p>\n<p>\u201cT\u00eb gjith\u00eb jemi t\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb. Pa p\u00ebrjashtim,\u201d tha p\u00ebr Sky News Shirin, nj\u00eb sht\u00ebpiake 45-vje\u00e7are nga Kermanshahu.<br \/>\n\u201cAta dit\u00eb nj\u00eb tabaka vez\u00ebsh kushtonte 280 mij\u00eb toman\u00eb, nd\u00ebrsa tani ka shkuar n\u00eb 500 mij\u00eb.\u201d<\/p>\n<p>Ajo shtoi se \u00e7mimi i pes\u00eb kilogram\u00ebve vaj gatimi \u00ebsht\u00eb rritur nga 470 mij\u00eb n\u00eb 1.2\u20131.4 milion\u00eb toman\u00eb.<\/p>\n<p>Kjo vjen pasi presidenti iranian Masoud Pezeshkian njoftoi ndalimin e kursit preferencial t\u00eb subvencionuar t\u00eb valut\u00ebs p\u00ebr importuesit, duke e z\u00ebvend\u00ebsuar at\u00eb me subvencione mujore p\u00ebr qytetar\u00ebt, \u00e7ka ka nxitur rritje t\u00eb m\u00ebtejshme \u00e7mimesh.<br \/>\nPo ashtu, vitin e kaluar u rrit \u00e7mimi i karburantit t\u00eb subvencionuar, duke shtuar presionin mbi popullsin\u00eb.<\/p>\n<p><strong>Sa t\u00eb p\u00ebrhapura jan\u00eb protestat?<\/strong><\/p>\n<p>Deri m\u00eb 12 janar, protesta ishin regjistruar n\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn 186 qytete n\u00eb t\u00eb gjitha 31 provincat, sipas HRANA-s.<br \/>\nEkipi i t\u00eb dh\u00ebnave dhe verifikimit t\u00eb Sky News ka konfirmuar pamje nga 19 provinca.<\/p>\n<p>Protesta dhe mbyllje tregjesh jan\u00eb raportuar edhe n\u00eb zonat kurde, p\u00ebrfshir\u00eb Kurdistanin, Azerbajxhanin Per\u00ebndimor, Kermanshahun dhe Ilamin.<\/p>\n<p>M\u00eb 5 janar, grupet kurde opozitare shpreh\u00ebn mb\u00ebshtetje t\u00eb plot\u00eb p\u00ebr protestat dhe ran\u00eb dakord t\u00eb forcojn\u00eb bashk\u00ebpunimin politik.<\/p>\n<p>Demonstrata mb\u00ebshtet\u00ebse jan\u00eb zhvilluar edhe n\u00eb Lond\u00ebr, Los Anxhelos dhe Paris.<\/p>\n<p><strong>A kan\u00eb qen\u00eb protestat t\u00eb dhunshme?<\/strong><\/p>\n<p>Numri i viktimave u rrit ndjesh\u00ebm m\u00eb 11 janar. P\u00ebrplasjet m\u00eb t\u00eb ashpra jan\u00eb regjistruar n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Iranit, por incidente ka pasur edhe n\u00eb rajone qendrore dhe n\u00eb provinc\u00ebn Baluchestan.<\/p>\n<p>N\u00eb Malekshahi (Ilam), forcat e siguris\u00eb hap\u00ebn zjarr ndaj protestuesve pran\u00eb nj\u00eb baze t\u00eb Gard\u00ebs Revolucionare, n\u00eb nj\u00eb ngjarje t\u00eb quajtur \u201cE shtuna e p\u00ebrgjakshme\u201d.<\/p>\n<p>Amnesty International raportoi se forcat e siguris\u00eb hyn\u00eb n\u00eb spitale p\u00ebr t\u00eb arrestuar t\u00eb plagosur dhe familjar\u00eb t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Pavar\u00ebsisht bllokad\u00ebs s\u00eb internetit, pamje t\u00eb shp\u00ebrndara nga aktivist\u00ebt tregojn\u00eb protestues q\u00eb brohorasin kund\u00ebr qeveris\u00eb n\u00eb Teheran dhe qytete t\u00eb tjera.<\/p>\n<p><strong>Roli i SHBA-s\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>M\u00eb 2 janar, presidenti amerikan Donald Trump paralajm\u00ebroi se SHBA do t\u00eb nd\u00ebrhynte n\u00ebse protestuesit paq\u00ebsor\u00eb do t\u00eb vriteshin.<br \/>\nM\u00eb 11 janar, ai tha se po shqyrtoheshin \u201copsione t\u00eb forta\u201d, nd\u00ebrsa Irani pretendoi se situata ishte \u201cn\u00ebn kontroll\u201d.<\/p>\n<p><strong>Reagimi i qeveris\u00eb iraniane<\/strong><\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa presidenti Pezeshkian fillimisht u shpreh se do t\u00eb d\u00ebgjonte k\u00ebrkesat e protestuesve, Udh\u00ebheq\u00ebsi Suprem Ali Khamenei paralajm\u00ebroi nj\u00eb goditje t\u00eb ashp\u00ebr, duke i quajtur protestuesit \u201cvegla t\u00eb t\u00eb huajve\u201d.<\/p>\n<p>Shefi i gjyq\u00ebsorit iranian deklaroi se nd\u00ebshkimet do t\u00eb jen\u00eb \u201cmaksimale dhe pa asnj\u00eb toleranc\u00eb ligjore\u201d.<\/p>\n<p><strong>A ka ndodhur m\u00eb par\u00eb?<\/strong><\/p>\n<p>Irani ka p\u00ebrjetuar protesta edhe m\u00eb her\u00ebt, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb 2022\u20132023, pas vdekjes s\u00eb Mahsa Amini n\u00eb paraburgim. At\u00ebher\u00eb, mbi 500 persona u vran\u00eb dhe 22 mij\u00eb u arrestuan gjat\u00eb represionit t\u00eb forcave t\u00eb siguris\u00eb.<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/2026\/01\/12\/e-shtuna-e-pergjakshme-dhe-frika-nga-pershkallezimi-ne-iran\/\">\u201cE shtuna e p\u00ebrgjakshme\u201d dhe frika nga p\u00ebrshkall\u00ebzimi n\u00eb Iran<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/\">Lapsi.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Protestat e nxitura nga p\u00ebrkeq\u00ebsimi i kriz\u00ebs ekonomike kan\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb Iranin q\u00eb nga fundi i dhjetorit. Demonstratat nis\u00ebn n\u00eb kryeqytetin Teheran m\u00eb 28 dhjetor dhe u p\u00ebrhap\u00ebn n\u00eb mbi 574 zona n\u00eb t\u00eb 31 provincat e vendit, sipas Agjencis\u00eb s\u00eb Lajmeve t\u00eb Aktivist\u00ebve p\u00ebr t\u00eb Drejtat e Njeriut (HRANA), me seli n\u00eb SHBA. Sipas HRANA-s, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-63606","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/63606","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=63606"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/63606\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=63606"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=63606"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=63606"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}