{"id":58236,"date":"2025-12-16T08:48:48","date_gmt":"2025-12-16T08:48:48","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/12\/16\/analiza-e-dw-ballkani-perendimor-ende-ne-pike-kritike-2\/"},"modified":"2025-12-16T08:48:48","modified_gmt":"2025-12-16T08:48:48","slug":"analiza-e-dw-ballkani-perendimor-ende-ne-pike-kritike-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/12\/16\/analiza-e-dw-ballkani-perendimor-ende-ne-pike-kritike-2\/","title":{"rendered":"Analiza e DW: Ballkani Per\u00ebndimor, ende n\u00eb pik\u00eb kritike"},"content":{"rendered":"<p>Ballkani Per\u00ebndimor\u00a0vijon t\u00eb mbetet n\u00eb pozicion kritik, pavar\u00ebsisht reformave dhe progresit q\u00eb po nd\u00ebrmerren n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb procesit t\u00eb an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb Bashkimin Europian.<\/p>\n<p>Instituti gjerman, \u201cAspen\u201d, i cili n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb pun\u00ebs s\u00eb tij ka edhe mb\u00ebshtetjen ndaj vendeve t\u00eb rajonit ballkanik n\u00eb rrug\u00ebn drejt BE-s\u00eb, theksoi nj\u00eb s\u00ebr\u00eb sfidash n\u00eb raportin m\u00eb t\u00eb fundit: \u201cNdryshimi strukturor n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor\u201d. Sipas k\u00ebtij raporti, \u201cdisa vende vijojn\u00eb t\u00eb mbeten prapa, t\u00eb penguar nga fragmentimi politik, mang\u00ebsit\u00eb n\u00eb qeverisje ose agjendat e ngecura t\u00eb reformave\u201d.<\/p>\n<p>\u201cGjasht\u00eb shtetet e Ballkanit Per\u00ebndimor p\u00ebrballen me nj\u00eb model t\u00eb vazhduesh\u00ebm n\u00eb t\u00eb cilin, sundimi i dob\u00ebt i ligjit, institucionet e politizuara shtet\u00ebrore dhe kapaciteti i kufizuar administrativ d\u00ebmtojn\u00eb zbatimin e politikave dhe \u2018g\u00ebrryejn\u00eb\u2019 besimin e publikut\u201d \u2013 thuhet n\u00eb raport. K\u00ebtij modeli, sipas raportit, i bashk\u00ebngjiten edhe \u201efushatat e vazhdueshme t\u00eb dezinformimit, q\u00eb burojn\u00eb si nga aktor\u00eb vendas q\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb avantazh politik afatshkurt\u00ebr, ashtu edhe nga aktor\u00eb t\u00eb jasht\u00ebm q\u00eb synojn\u00eb t\u00eb dob\u00ebsojn\u00eb q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb demokratike dhe t\u00eb zbehin mb\u00ebshtetjen p\u00ebr harmonizimin me BE-n\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>\u201cIkja e trurit\u201d\u00a0<\/p>\n<p>\u201cPopullsia e rajonit po tkurret dhe t\u00eb talentuarit po l\u00ebvizin gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb\u201d. K\u00ebshtu e p\u00ebrshkruan dukurin\u00eb\u00a0e\u00a0\u201clargimit t\u00eb trurit\u201d nga rajoni raporti m\u00eb i fundit i Institutit Aspen. L\u00ebvizjet demografike shihen me shqet\u00ebsim, pasi ndikojn\u00eb drejtp\u00ebrdrejt n\u00eb modernizimin e ekonomis\u00eb, s\u00eb cil\u00ebs n\u00eb rajon i mungojn\u00eb njer\u00ebzit e p\u00ebr rrjedhoj\u00eb aft\u00ebsit\u00eb e tyre, p\u00ebrshtatshm\u00ebria dhe nj\u00eb e ardhme e q\u00ebndrueshme.<\/p>\n<p>\u201cAi q\u00eb dikur shihej si emigrim i p\u00ebrkohsh\u00ebm, \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb problem strukturor, sepse t\u00eb rinjt\u00eb dhe pun\u00ebtor\u00ebt e kualifikuar largohen n\u00eb k\u00ebrkim t\u00eb mund\u00ebsive, teksa popullsia n\u00eb plakje dhe pjes\u00ebmarrja e ul\u00ebt n\u00eb tregun e pun\u00ebs d\u00ebmton fuqin\u00eb pun\u00ebtore vendase\u201d \u2013 thuhet n\u00eb raport.<\/p>\n<p>T\u00eb gjashta shtetet e Ballkanit Per\u00ebndimor, si Shqip\u00ebria, Kosova, Maqedonia, Serbia, Mali i Zi dhe Bosnje-Hercegovina q\u00ebndrojn\u00eb shum\u00eb posht\u00eb standardeve t\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb grup-kapitullin e \u201cAft\u00ebsive\u201d, duke reflektuar mosp\u00ebrputhje t\u00eb vazhdueshme mes rezultateve n\u00eb arsim dhe nevojave t\u00eb tregut t\u00eb pun\u00ebs.<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb t\u00eb gjith\u00eb rajonin, pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebsit raportojn\u00eb mang\u00ebsi t\u00eb pun\u00ebtor\u00ebve t\u00eb kualifikuar edhe pse niveli arsimor rritet\u201d \u2013 mendojn\u00eb ekspert\u00ebt e \u201cAspen\u201d. Pagat e ul\u00ebta, krahasuar me vendet e BE-s\u00eb, mund\u00ebsia e kufizuar p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb karrier\u00eb dhe qasja n\u00eb tregun europian t\u00eb pun\u00ebs, jan\u00eb nd\u00ebr faktor\u00ebt m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm. Rikthimet e t\u00eb kualifikuarve q\u00eb ikin, jan\u00eb tep\u00ebr t\u00eb kufizuara.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria, \u201cboshll\u00ebqe n\u00eb sigurin\u00eb kibernetike\u201d<\/p>\n<p>N\u00eb procesin drejt an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb BE, Shqip\u00ebria dhe Mali i Zi konsiderohen si kryesuesit e rajonit, p\u00ebr shkak t\u00eb reformave t\u00eb nd\u00ebrmarra. Nj\u00eb nd\u00ebr fushat ku theksohet nd\u00ebrmarrja e hapave konkrete nga ana e Shqip\u00ebris\u00eb \u00ebsht\u00eb modernizimi i infrastruktur\u00ebs digjitale, p\u00ebrmes platformave si e-Albania, e cila sipas raportit, i centralizon sh\u00ebrbimet publike. \u201cMegjithat\u00eb dob\u00ebsit\u00eb kibernetike jan\u00eb t\u00eb mprehta, si\u00e7 u tregua n\u00eb rastet e sulmeve kibernetike t\u00eb vitit 2022, raste q\u00eb iu atribuan Iranit, t\u00eb cilat d\u00ebmtuan sistemet shtet\u00ebrore dhe nxorr\u00ebn n\u00eb pah boshll\u00ebqet n\u00eb mbrojtjen e t\u00eb dh\u00ebnave\u201d.<\/p>\n<p>Raporti p\u00ebrmend miratimin e Strategjis\u00eb Komb\u00ebtare t\u00eb Siguris\u00eb Kibernetike 2020-2025, dhe p\u00ebrafrimin me Rregulloren e P\u00ebrgjithshme p\u00ebr Mbrojtjen e t\u00eb Dh\u00ebnave.<\/p>\n<p>\u201cMegjithat\u00eb, sfidat vazhdojn\u00eb n\u00eb aspektin e liris\u00eb s\u00eb medias, presionit politik mbi gazetar\u00ebt dhe pavar\u00ebsis\u00eb institucionale t\u00eb Komisionerit t\u00eb Mbrojtjes s\u00eb t\u00eb Dh\u00ebnave. Mb\u00ebshtetja e BE-s\u00eb dhe bashk\u00ebpunimi kibernetik me NATO-n kan\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar gatishm\u00ebrin\u00eb digjitale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, por nevojat p\u00ebr nd\u00ebrtimin e kapaciteteve mbeten t\u00eb larta\u201d.<\/p>\n<p>Serbia, pengesa madhore p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsimin e Kosov\u00ebs<\/p>\n<p>Sipas Institutit \u201cAspen\u201d, Kosova konsiderohet kandidat potencial p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsim nga\u00a0Bashkimi Europian. Por edhe pse ka b\u00ebr\u00eb progres n\u00eb disa fusha, vendi p\u00ebrballet ende me pengesa madhore, ku pesh\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe e z\u00eb normalizimi i marr\u00ebdh\u00ebnieve me Serbin\u00eb. I nj\u00ebjti argument vlen edhe p\u00ebr Serbin\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cSerbia ka nisur negociatat p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsimin n\u00eb BE q\u00eb prej vitit 2014, por p\u00ebrparimi mbetet i kufizuar, me shqet\u00ebsime mbi reform\u00ebn e sundimit t\u00eb ligjit, lirin\u00eb e medias, harmonizimin e politik\u00ebs s\u00eb jashtme dhe\u00a0normalizimin e marr\u00ebdh\u00ebnieve me Kosov\u00ebn,\u00a0t\u00eb cilat vijojn\u00eb t\u00eb ngadal\u00ebsojn\u00eb ritmin e negociatave\u201d \u2013 theksohet n\u00eb raport.<\/p>\n<p>Sfidat e brendshme dhe t\u00eb jashtme t\u00eb BE-s\u00eb<\/p>\n<p>Nga ana e tij, zgjerimi n\u00eb Bashkimin Europian gjendet mes udh\u00ebkryqit t\u00eb situat\u00ebs gjeostrategjike q\u00eb ka krijuar pushtimi rus n\u00eb\u00a0Ukrain\u00eb\u00a0dhe skepticizmit t\u00eb brendsh\u00ebm n\u00ebse shtetet e reja do t\u00eb p\u00ebrshtaten si\u00e7 duhet me rregullat e Unionit.<\/p>\n<p>\u201eNd\u00ebrsa disa shtete an\u00ebtare e shohin konsolidimin institucional si parakusht p\u00ebr pranimin e vendeve t\u00eb reja an\u00ebtare, t\u00eb tjera vende argumentojn\u00eb se procesi i zgjerimit n\u00eb vetvete mund t\u00eb veproj\u00eb si katalizator p\u00ebr modernizimin institucional. Si pasoj\u00eb, BE-ja \u00ebsht\u00eb p\u00ebrpjekur q\u00eb q\u00ebllimin strategjik t\u00eb saj ta p\u00ebrkthej\u00eb n\u00eb nj\u00eb proces t\u00ebr\u00ebsisht t\u00eb parashikuesh\u00ebm\u201d.\/ DW<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lexo.al\/2025\/12\/analiza-e-dw-ballkani-perendimor-ende-ne-pike-kritike\/\">Analiza e DW: Ballkani Per\u00ebndimor, ende n\u00eb pik\u00eb kritike<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lexo.al\/\">www.lexo.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ballkani Per\u00ebndimor\u00a0vijon t\u00eb mbetet n\u00eb pozicion kritik, pavar\u00ebsisht reformave dhe progresit q\u00eb po nd\u00ebrmerren n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb procesit t\u00eb an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb Bashkimin Europian. Instituti gjerman, \u201cAspen\u201d, i cili n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb pun\u00ebs s\u00eb tij ka edhe mb\u00ebshtetjen ndaj vendeve t\u00eb rajonit ballkanik n\u00eb rrug\u00ebn drejt BE-s\u00eb, theksoi nj\u00eb s\u00ebr\u00eb sfidash n\u00eb raportin m\u00eb t\u00eb fundit: [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-58236","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58236","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=58236"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58236\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=58236"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=58236"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=58236"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}