{"id":54766,"date":"2025-11-27T19:48:24","date_gmt":"2025-11-27T19:48:24","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/11\/27\/besa-ne-bunk-art-rama-e-keqja-shpesh-nuk-eshte-djallezore-apo-e-bujshme-por-e-zakonshme-administrative-dhe-e-perulur-eshte-thjeshte-banale\/"},"modified":"2025-11-27T19:48:24","modified_gmt":"2025-11-27T19:48:24","slug":"besa-ne-bunk-art-rama-e-keqja-shpesh-nuk-eshte-djallezore-apo-e-bujshme-por-e-zakonshme-administrative-dhe-e-perulur-eshte-thjeshte-banale","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/11\/27\/besa-ne-bunk-art-rama-e-keqja-shpesh-nuk-eshte-djallezore-apo-e-bujshme-por-e-zakonshme-administrative-dhe-e-perulur-eshte-thjeshte-banale\/","title":{"rendered":"\u201cBesa\u201d n\u00eb Bunk Art\/ Rama: E keqja shpesh nuk \u00ebsht\u00eb djall\u00ebzore apo e bujshme, por e zakonshme, administrative dhe e p\u00ebrulur. \u00cbsht\u00eb thjesht\u00eb banale"},"content":{"rendered":"<p>Bunk\u2019Art 2 ka \u00e7elur sot dyert p\u00ebr ekspozit\u00ebn \u2018Besa\u2019, nj\u00eb rr\u00ebfim mbi t\u00eb shkuar\u00ebn e err\u00ebt t\u00eb njer\u00ebzimit dhe popullit hebre dhe nj\u00eb krenari p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb q\u00eb nuk mohuan vlerat dhe tradit\u00ebn e nuk u dor\u00ebzuan p\u00ebrpara diktatur\u00ebs apo totalitarizmit, t\u00eb majt\u00eb apo t\u00eb djatht\u00eb.<\/p>\n<p>I ftuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb ekspozit\u00eb, kryeministri Edi Rama p\u00ebrmes shkrimeve t\u00eb historianes dhe filozofes Hannah Arendt dhe t\u00eb shkuar\u00ebs s\u00eb gdhendur n\u00eb \u2018biografin\u00eb\u2019 e Shqip\u00ebris\u00eb, kujtoi dhe nj\u00ebher\u00eb heroizmat e familjeve t\u00eb shumta shqiptare, t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb koh\u00ebn m\u00eb t\u00eb err\u00ebt t\u00eb njer\u00ebzimit, u b\u00ebn\u00eb heronjt\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj t\u00eb atyre q\u00eb nazizmi k\u00ebrkonte t\u2019i zhdukte.<\/p>\n<p>Kryeministri Rama nderon dhe p\u00ebrulet p\u00ebrpara \u00e7do familje shqiptare q\u00eb nuk iu dor\u00ebzua frik\u00ebs dhe imponimit dhe mbi t\u00eb gjitha nuk turp\u00ebroi Shqip\u00ebrin\u00eb n\u00eb koh\u00ebn kur e gjith\u00eb Evropa hoqi dor\u00eb nga gjykimi duke i hapur rrug\u00eb burokracis\u00eb.<\/p>\n<p>Fjala e plot\u00eb e kryeministrit Rama:<\/p>\n<p>\u201cDo t\u2019ju k\u00ebrkoj ndjes\u00eb sepse do ta mbaj k\u00ebt\u00eb fjal\u00eb n\u00eb anglisht sepse \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb duhet t\u00eb b\u00ebj\u00eb p\u00ebr nderuar miqt\u00eb tan\u00eb hebrenj q\u00eb jan\u00eb sot k\u00ebtu dhe q\u00eb ata t\u00eb mos d\u00ebgjojn\u00eb p\u00ebrmes p\u00ebrkthimit M\u00eb lejoni t\u00eb p\u00ebrg\u00ebzoj Carlo Bollinon dhe ekipin e k\u00ebtij muzeu p\u00ebr vizionin dhe p\u00ebrkushtimin q\u00eb b\u00ebn\u00eb t\u00eb mundur k\u00ebt\u00eb hap\u00ebsir\u00eb kushtuar nj\u00eb prej faqeve m\u00eb t\u00eb tmerrshme t\u00eb historis\u00eb s\u00eb Evrop\u00ebs ku Shqip\u00ebria jon\u00eb e vog\u00ebl q\u00ebndron jasht\u00ebzakonisht e lart\u00eb.<\/p>\n<p>Faleminderit \u00e7do miku hebre q\u00eb \u00ebsht\u00eb sot k\u00ebtu me ne. Kjo ekspozit\u00eb \u00ebsht\u00eb jo vet\u00ebm nj\u00eb shfaqe e ndritshme e historis\u00eb shqiptare, mban nj\u00eb mesazh p\u00ebr bot\u00ebn e sotme, q\u00eb i duhet kujtuar serish ajo \u00e7ka na m\u00ebsoi me nj\u00eb qart\u00ebsi t\u00eb pam\u00ebshirshme. \u2018E keqja shpesh nuk \u00ebsht\u00eb djall\u00ebzore apo e bujshme, por e zakonshme, administrative dhe e p\u00ebrulur. \u00cbsht\u00eb thjesht\u00eb banale\u2019. Gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb II Bot\u00ebrore, kur pjesa m\u00eb e madhe Evrop\u00ebs ia dor\u00ebzoi gjykimin frik\u00ebs dhe burokracis\u00eb, makineria e shfarosjes nuk k\u00ebrkoi p\u00ebrbind\u00ebsha, k\u00ebrkoi n\u00ebnpun\u00ebs, fqinj, funksionar\u00eb, njer\u00ebz q\u00eb si\u00e7 shkruan Arendt, \u2018kurr\u00eb nuk desh\u00ebn t\u00eb ishin as t\u00eb mir\u00eb aq t\u00eb k\u00ebqij, thjesht\u00eb u bind\u00ebn\u2019. N\u00eb nj\u00eb vend t\u00eb vog\u00ebl n\u00eb vendin ton\u00eb, e kund\u00ebrta ndodhi. Populli yn\u00eb ishte i varf\u00ebr, nuk ishte pushtet apo r\u00ebnd\u00ebsi strategjike por kishte di\u00e7ka t\u00eb pa\u00e7muar, aft\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb par\u00eb n\u00eb fytyr\u00ebn e njeriut tjet\u00ebr detyrimin e vet moral.<\/p>\n<p>Kur nazist\u00ebt, k\u00ebrkuan listat e hebrenjve shqiptar\u00ebt shkat\u00ebrruan. Kur t\u00eb tjer\u00ebt dor\u00ebzuan fqinj\u00ebt, shqiptar\u00eb u ofruan siguri. Kur binda u b\u00eb aleat i heshtur, Shqip\u00ebria zgjodhi rrug\u00ebn e rrezikshme t\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb. Arendt shkroi \u2018Atje ku t\u00eb gjith\u00eb jan\u00eb fajtor\u00eb, askush nuk \u00ebsht\u00eb fajtor\u2019, duke n\u00ebnkuptuar se kur shoq\u00ebrit\u00eb e tresin p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb n\u00eb nj\u00eb mjegull arsyetimesh kolektive, si \u2018s\u2019kishim zgjedhje, k\u00ebshtu b\u00ebnin t\u00eb gjith\u00eb\u2019, individ\u00ebt ndalojn\u00eb s\u00eb gjykuari, menduari, heqin dor\u00eb nga aft\u00ebsia q\u00eb e b\u00ebn moralin t\u00eb marr\u00eb frym\u00eb. Shqip\u00ebria refuzoi mjegull\u00ebn morale dhe doli nga Luft\u00ebn e II Bot\u00ebrore si i vetmi mend n\u00eb Evrop\u00eb q\u00eb pati m\u00eb shum\u00eb hebrenj pas luft\u00ebs sesa para luft\u00ebs. Dhe askush nga hebrenjt\u00eb nuk iu dor\u00ebzua nazist\u00ebve. P\u00ebrgjegj\u00ebsia nuk u asgj\u00ebsua, u forcua. Familjet mor\u00ebn p\u00ebrsip\u00ebr t\u00eb mbronin jet\u00eb, q\u00eb historia nuk ua kishte besuar, p\u00ebr nd\u00ebrgjegjja ua imponoi.<\/p>\n<p>Nj\u00eb tjet\u00ebr ide e Arentit e nicon thell\u00ebsin\u00eb e k\u00ebtij vendimi duke reflektuar mbi justifikimin \u2018thjesht\u00eb un\u00eb po ndiqja urdhrat\u2019. Ajo u kthye nj\u00eb parim q\u00eb kumboi brez pas brezi. \u2018Akush nuk ka t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb bindet, jo e drejta p\u00ebr t\u00eb mos u bindur, por e drejta p\u00ebr tu bindur\u2019. P\u00ebr Arendt, bindja ndaj padrejt\u00ebsis\u00eb, nuk \u00ebsht\u00eb neutralitet, \u00ebsht\u00eb bashk\u00ebfaj\u00ebsi, \u00ebsht\u00eb dor\u00ebzim i gjykimit, i t\u00eb vetmes aft\u00ebsi q\u00eb totalizimi nuk mund ta duroj\u00eb. Aj q\u00eb ndodhi n\u00eb Shqip\u00ebri, ishte e kund\u00ebrta Atje ku kombet e tjera u binden, Shqiptar\u00ebt refuzuan., atje ku pushtuesit k\u00ebrkuan n\u00ebnshtrim familje tona zgjodh\u00ebn nd\u00ebrgjegje duke zbatuar parimin e rrept\u00eb t\u00eb Arendt. Ndoshta v\u00ebzhgimi m\u00eb prek\u00ebs i Arendt kur flitet drejtp\u00ebrdrejt p\u00ebr historin\u00eb shqiptare, \u00ebsht\u00eb kur ajo shori n\u00eb fund t\u00eb jet\u00ebs. \u2018N\u00eb kushte terrori shumica do t\u00eb binden, por disa nuk do t\u00eb binden. N\u00eb terma njer\u00ebzor\u00eb nuk k\u00ebrkohet m\u00eb shum\u00eb dhe nuk mund t\u00eb k\u00ebrkohet m\u00eb shum\u00eb Ato pak q\u00eb nuk binden e ruajn\u00eb bot\u00ebn nga kolapsi moral.\u2019<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria gjat\u00eb holokaustit ishte nj\u00eb ndaj atyre t\u00eb pakt\u00ebve, jo sepse ishim m\u00eb t\u00eb pasur, t\u00eb fuqish\u00ebm apo t\u00eb sigurt\u00eb, por se familjet e zakonshme n\u00eb sht\u00ebpi t\u00eb zakonshme mor\u00ebn vendime t\u00eb jasht\u00ebzakonshme p\u00ebrball\u00eb terrorit. Ato zgjodh\u00ebn t\u00eb ishin ata pak njer\u00ebz q\u00eb nuk binden dhe duke vepruar k\u00ebshtu, e ruajt\u00ebn n\u00eb nj\u00eb cep t\u00eb Evrop\u00ebs, humanizmin, njer\u00ebzill\u00ebkun kur njer\u00ebzimi vet\u00eb dukej sikur po zhdukej. Teksa ecim n\u00eb k\u00ebt\u00eb ekspozit\u00eb do t\u00eb ndeshin fytyra, familje hebre q\u00eb erdh\u00ebn n\u00eb an\u00ebt tona n\u00eb d\u00ebshp\u00ebrim dhe familjet shqiptare q\u00eb i prit\u00ebn si mysafir\u00eb. Duke zbatuar at\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb shkruar n\u00eb k\u00ebt\u00eb der\u00eb, sht\u00ebpia e shqiptarit i p\u00ebrket zotit dhe mikut, jo si barr\u00eb por si v\u00ebllez\u00ebr. Edhe pa i par\u00eb ende dhomat e ekspozit\u00ebs, duke ardhur k\u00ebtu, e di dhe mund ta ndjej q\u00eb p\u00ebrtej k\u00ebtyre mureve mund t\u00eb imagjinojm\u00eb dika m\u00eb t\u00eb qet\u00eb dhe m\u00eb t\u00eb thell\u00eb, gjestet e p\u00ebrditshme at\u00eb t\u00eb padukshmet dhe t\u00eb paregjistruara p\u00ebrmes t\u00eb cilave dhe e mira b\u00ebhet banale. Ndarja e buk\u00ebs, nj\u00eb got\u00eb qum\u00ebsht, fshehja e nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb hebre apo e nj\u00eb familje t\u00eb t\u00ebr\u00eb kur ushtar\u00ebt nazist\u00eb kalonin qoft\u00eb dhe tek pragu i der\u00ebs. K\u00ebto veprime t\u00eb thjeshta nuk ishin politik\u00eb, strategji, ishin gjykim moral t\u00eb njer\u00ebzve t\u00eb zakonsh\u00ebm , gjykime, ajo \u00e7ka totalitarizmi p\u00ebrpiqej ta zhduk\u00eb. Si kryeminist\u00ebr i Shqip\u00ebris\u00eb q\u00ebndroj sot i p\u00ebrulur p\u00ebrpara guximit t\u00eb atyre familjeve dhe kam privilegjin t\u00eb q\u00ebndron i p\u00ebrulur n\u00eb \u00e7do rast p\u00ebrpara atyre familjeve dhe guximit t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Historia e tyre nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb stoli q\u00eb e shfaqim p\u00ebr t\u00eb impresionuar bot\u00ebn, por nj\u00eb busull q\u00eb duhet ta ndjekim. Hannah Arendt na m\u00ebsoi se vija mes t\u00eb mir\u00ebs dhe t\u00eb keqes, nuk kalon mes kombeve, por brenda zemrave njer\u00ebzore dhe se ajo q\u00eb ruan njer\u00ebzimin ton\u00eb, nuk jan\u00eb fjalimet madhore, politikat madhore apo mitet heroike, por gatishm\u00ebria p\u00ebr t\u00eb menduar dhe vepruar kur kompromisi p\u00ebshp\u00ebrit \u2018mos mendo\u2019. Qoft\u00eb Shqip\u00ebria gjithmon\u00eb nj\u00eb nga k\u00ebto vende, q\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00ebn frik\u00eb zgjodh\u00ebm t\u00eb mos i bindemi padrejt\u00ebsis\u00eb por t\u00eb q\u00ebndrojm\u00eb m\u00eb humanizmin. Memoria e atyre q\u00eb i shp\u00ebtuan dhe i shp\u00ebtuam t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb bekim p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb dhe zoti i bekoft\u00eb t\u00eb gjith\u00eb ata q\u00eb shp\u00ebtuan hebrenjt\u00eb dhe q\u00eb shp\u00ebtuan Shqip\u00ebrin\u00eb nga turpi dhe refuzuan t\u00eb b\u00ebheshin pjes\u00eb e err\u00ebsir\u00ebs\u201d, tha Edi Rama n\u00eb fjal\u00ebn e tij.<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lexo.al\/2025\/11\/besa-ne-bunk-art-rama-e-keqja-shpesh-nuk-eshte-djallezore-apo-e-bujshme-por-e-zakonshme-administrative-dhe-e-perulur-eshte-thjeshte-banale\/\">\u201cBesa\u201d n\u00eb Bunk Art\/ Rama: E keqja shpesh nuk \u00ebsht\u00eb djall\u00ebzore apo e bujshme, por e zakonshme, administrative dhe e p\u00ebrulur. \u00cbsht\u00eb thjesht\u00eb banale<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lexo.al\/\">www.lexo.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bunk\u2019Art 2 ka \u00e7elur sot dyert p\u00ebr ekspozit\u00ebn \u2018Besa\u2019, nj\u00eb rr\u00ebfim mbi t\u00eb shkuar\u00ebn e err\u00ebt t\u00eb njer\u00ebzimit dhe popullit hebre dhe nj\u00eb krenari p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb q\u00eb nuk mohuan vlerat dhe tradit\u00ebn e nuk u dor\u00ebzuan p\u00ebrpara diktatur\u00ebs apo totalitarizmit, t\u00eb majt\u00eb apo t\u00eb djatht\u00eb. I ftuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb ekspozit\u00eb, kryeministri Edi Rama p\u00ebrmes shkrimeve [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-54766","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54766","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=54766"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54766\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=54766"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=54766"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=54766"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}