{"id":46858,"date":"2025-10-16T18:48:22","date_gmt":"2025-10-16T18:48:22","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/10\/16\/alkooli-kercenimi-i-heshtur-mbi-100-mije-raste-kanceri-ne-be\/"},"modified":"2025-10-16T18:48:22","modified_gmt":"2025-10-16T18:48:22","slug":"alkooli-kercenimi-i-heshtur-mbi-100-mije-raste-kanceri-ne-be","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/10\/16\/alkooli-kercenimi-i-heshtur-mbi-100-mije-raste-kanceri-ne-be\/","title":{"rendered":"Alkooli, k\u00ebrc\u00ebnimi i heshtur: Mbi 100 mij\u00eb raste kanceri n\u00eb BE"},"content":{"rendered":"<p>Alkooli mbetet nj\u00eb nga shkaktar\u00ebt kryesor\u00eb t\u00eb kancerit n\u00eb Europ\u00eb, nd\u00ebrsa ekspert\u00ebt paralajm\u00ebrojn\u00eb se masa m\u00eb t\u00eb forta shtet\u00ebrore p\u00ebr t\u00eb kufizuar konsumimin mund t\u00eb parandalojn\u00eb mij\u00ebra raste dhe vdekje \u00e7do vit.<\/p>\n<p>Sipas nj\u00eb rishikimi t\u00eb ri shkencor nga Agjencia Nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr K\u00ebrkimin e Kancerit\u00a0(IARC),\u00a0pjes\u00eb e Organizat\u00ebs Bot\u00ebrore t\u00eb Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb, vet\u00ebm n\u00eb Bashkimin Europian n\u00eb vitin 2020 alkooli shkaktoi m\u00eb shum\u00eb se 111 mij\u00eb raste t\u00eb reja kanceri, duke e b\u00ebr\u00eb k\u00ebt\u00eb rajon nj\u00eb nga m\u00eb t\u00eb prekurit n\u00eb bot\u00eb nga efektet e alkoolit.<\/p>\n<p>N\u00eb plan global, numri i rasteve t\u00eb reja t\u00eb lidhura me alkoolin u vler\u00ebsua rreth 741 mij\u00eb, me burrat q\u00eb p\u00ebrb\u00ebnin rreth 70% t\u00eb k\u00ebtyre rasteve.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 pasojave sh\u00ebndet\u00ebsore, kostoja ekonomike \u00ebsht\u00eb e konsiderueshme: vdekjet e parakohshme nga kanceret e lidhura me alkoolin kushtuan rreth 4.58 miliard\u00eb euro n\u00eb vitin 2018, vet\u00ebm n\u00eb Europ\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cRajoni i Europ\u00ebs, dhe ve\u00e7an\u00ebrisht vendet e BE-s\u00eb, po paguajn\u00eb nj\u00eb \u00e7mim tep\u00ebr t\u00eb lart\u00eb p\u00ebr alkoolin n\u00eb forma t\u00eb kancerit t\u00eb parandaluesh\u00ebm dhe familjeve t\u00eb shkat\u00ebrruara, si dhe po kushtojn\u00eb miliarda taksapaguesve,\u201d\u00a0tha Dr Gundo Weiler, i cili drejton p\u00ebrpjekjet p\u00ebr parandalim dhe promovim sh\u00ebndet\u00ebsor n\u00eb zyr\u00ebn e OBSH p\u00ebr Europ\u00ebn.<\/p>\n<p>\u201cDisa e quajn\u00eb alkoolin \u2018trash\u00ebgimi kulturore\u2019, por s\u00ebmundja, vdekja dhe paaft\u00ebsia nuk duhet t\u00eb normalizohen si pjes\u00eb e kultur\u00ebs evropiane,\u201d\u00a0shtoi ai.<\/p>\n<p>IARC klasifikoi p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb alkoolin si kancerogjen n\u00eb vitin 1988. Studimet tregojn\u00eb se alkooli rrit rrezikun p\u00ebr t\u00eb pakt\u00ebn shtat\u00eb lloje kanceri, p\u00ebrfshir\u00eb: kanceret e goj\u00ebs, faringut, laringut, ezofagut, m\u00ebl\u00e7is\u00eb, kolorektalit dhe gjirit tek femrat.<\/p>\n<p>Ekspert\u00ebt shpjegojn\u00eb se alkooli shkakton kancer p\u00ebrmes mekanizmave t\u00eb ndrysh\u00ebm, si ndryshimet hormonale, nd\u00ebrhyrjet n\u00eb mikrobiom\u00ebn e zorr\u00ebve dhe d\u00ebmtimet e ADN-s\u00eb nga stresi oksidativ dhe metaboliti acetaldehid, i cili gjendet n\u00eb etanol. Reduktimi ose nd\u00ebrprerja e konsumit t\u00eb alkoolit ul rrezikun p\u00ebr zhvillimin e k\u00ebtyre kancereve.<\/p>\n<p>Sipas raportit, shumica e kancereve t\u00eb shkaktuara nga alkooli lidhen me konsum \u201ct\u00eb rreziksh\u00ebm\u201d (2\u20136 pije alkoolike n\u00eb dit\u00eb) dhe \u201ct\u00eb r\u00ebnd\u00eb\u201d (m\u00eb shum\u00eb se 6 pije n\u00eb dit\u00eb), por edhe konsumimi \u201cmoderat\u201d (m\u00eb pak se 2 pije n\u00eb dit\u00eb) ishte p\u00ebrgjegj\u00ebs p\u00ebr mbi 100 mij\u00eb raste t\u00eb reja kanceri globalisht n\u00eb 2020.<\/p>\n<p>Strategjit\u00eb p\u00ebr uljen e rrezikut<\/p>\n<p>Ky analizim sh\u00ebnon her\u00ebn e par\u00eb q\u00eb IARC ka vler\u00ebsuar p\u00ebrfitimet e mundshme t\u00eb parandalimit t\u00eb kancerit t\u00eb lidhur me alkoolin.<\/p>\n<p>\u201c\u00cbsht\u00eb provuar pa asnj\u00eb dyshim se politikat popullore ndaj alkoolit ulin konsumimin dhe se ulja e konsumit ul rrezikun p\u00ebr kancer,\u201d\u00a0tha drejtoresha e IARC, Dr Elisabete Weiderpass.<\/p>\n<p>Agjencia rekomandon masa si: rritjen e taksave dhe \u00e7mimeve minimale, ngritjen e mosh\u00ebs ligjore p\u00ebr blerje, kufizimin e pikave t\u00eb shitjes, ndalimin e reklamimit, kufizimin e orarit ose dit\u00ebve t\u00eb shitjes, dhe implementimin e shitjeve n\u00ebn kontroll shtet\u00ebror.<\/p>\n<p>T\u00eb gjitha k\u00ebto masa ndihmojn\u00eb n\u00eb uljen e konsumit dhe, rrjedhimisht, t\u00eb rrezikut p\u00ebr kancer.<\/p>\n<p>P\u00ebr shembull, nj\u00eb studim i vitit 2021 tregoi se dyfishimi i akciz\u00ebs p\u00ebr alkoolin mund t\u00eb kishte parandaluar rreth 6% t\u00eb rasteve t\u00eb reja dhe vdekjeve t\u00eb shkaktuara nga alkooli n\u00eb vitin 2019 n\u00eb rajonin q\u00eb p\u00ebrfshin Evrop\u00ebn dhe Azin\u00eb Qendrore.<\/p>\n<p>\u201cNd\u00ebrgjegj\u00ebsimi mbi rreziqet e alkoolit p\u00ebr kancerin dhe fakti q\u00eb asnj\u00eb nivel konsumimi nuk \u00ebsht\u00eb i sigurt \u00ebsht\u00eb thelb\u00ebsor,\u201d\u00a0tha Dr B\u00e9atrice Lauby-Secretan, z\u00ebvend\u00ebse e drejtueses s\u00eb IARC p\u00ebr analiz\u00ebn dhe klasifikimin e provave.<\/p>\n<p>\u201cT\u00eb gjith\u00eb kan\u00eb nj\u00eb rol p\u00ebr t\u00eb luajtur n\u00eb ndryshimin e normave dhe vlerave aktuale rreth konsumit t\u00eb alkoolit,\u201d\u00a0shtoi ajo.<\/p>\n<p>Ekspert\u00ebt n\u00ebnvizojn\u00eb se politika t\u00eb qarta dhe nd\u00ebrgjegj\u00ebsimi publik mund t\u00eb reduktojn\u00eb ndjesh\u00ebm konsumin e alkoolit dhe t\u00eb shp\u00ebtojn\u00eb jet\u00eb, duke ulur si s\u00ebmundjet, ashtu edhe koston ekonomike q\u00eb lidhet me pasojat e tij sh\u00ebndet\u00ebsore.<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/gijotina.com\/alkooli-kercenimi-i-heshtur-mbi-100-mije-raste-kanceri-ne-be\/\">Alkooli, k\u00ebrc\u00ebnimi i heshtur: Mbi 100 mij\u00eb raste kanceri n\u00eb BE<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/gijotina.com\/\">GIJOTINA<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Alkooli mbetet nj\u00eb nga shkaktar\u00ebt kryesor\u00eb t\u00eb kancerit n\u00eb Europ\u00eb, nd\u00ebrsa ekspert\u00ebt paralajm\u00ebrojn\u00eb se masa m\u00eb t\u00eb forta shtet\u00ebrore p\u00ebr t\u00eb kufizuar konsumimin mund t\u00eb parandalojn\u00eb mij\u00ebra raste dhe vdekje \u00e7do vit. Sipas nj\u00eb rishikimi t\u00eb ri shkencor nga Agjencia Nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr K\u00ebrkimin e Kancerit\u00a0(IARC),\u00a0pjes\u00eb e Organizat\u00ebs Bot\u00ebrore t\u00eb Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb, vet\u00ebm n\u00eb Bashkimin Europian n\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-46858","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46858","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=46858"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46858\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=46858"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=46858"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=46858"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}