{"id":4004,"date":"2024-12-09T06:59:25","date_gmt":"2024-12-09T06:59:25","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2024\/12\/09\/dita-kombetare-e-rinise-nje-aktivitet-rutine-jo-nj%d1%91-moment-reflektimi\/"},"modified":"2024-12-09T06:59:25","modified_gmt":"2024-12-09T06:59:25","slug":"dita-kombetare-e-rinise-nje-aktivitet-rutine-jo-nj%d1%91-moment-reflektimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2024\/12\/09\/dita-kombetare-e-rinise-nje-aktivitet-rutine-jo-nj%d1%91-moment-reflektimi\/","title":{"rendered":"Dita Komb\u00ebtare e Rinis\u00eb nj\u00eb aktivitet rutin\u00eb jo nj\u0451 moment reflektimi"},"content":{"rendered":"<p>Nga Roland Lami\/<\/p>\n<p>Meqe jemi n\u0451 dit\u0451n e rinis\u0451 po shkepus disa nga t\u0451 dh\u0451nat dometh\u0451n\u0451se t\u0451 Studimit \u00abRinia Shqiptare 2024 i realizuar nga \u00abFriedrich Ebert\u00bb (FES) p\u00ebr t\u00eb kuptuar se cfar\u0451 sfidash dhe problemesh p\u0451rballen t\u0451 rinjt\u0451 nd\u00ebrkoh\u00eb, hap\u00ebsira publike \u00ebsht\u00eb e dominuar nga ligj\u00ebrime me natyr\u00eb kujtes\u00eb historike, populiz\u00ebm banal apo rikonfirmim figurash q\u00eb po tiu fshish fillimet e viteve 90 nuk di se p\u00ebr cfar\u00eb mund t\u00eb kujtohen.<\/p>\n<p>Dita e Rinise normalisht duhet t\u00eb ishte dita e bilanceve dhe strategjive sesi mund t\u00eb p\u00ebrballohen disa prej sfidave me te cilat p\u00ebrballen t\u00eb rinjt\u00eb n\u00eb Shqiperi pasi studime t\u00eb shumta evidentojn\u00eb probleme strukturore q\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb vite p\u00ebr te mos th\u00ebn\u00eb dekada p\u00ebr tu zgjidhur<\/p>\n<p>N\u0451 lidhje me sistemin arsimor parauniversitar, rezultatet e testimit PISA,1 t\u0451 cilit i n\u0451nshtrohen nx\u0451n\u0451sit e mosh\u0451s 15 vje\u00e7, n\u0451 vitin 2022 nxor\u0451n n\u0451 drit\u0451 shifra mjaft shqet\u0451suese dhe zhg\u0451njyese: nga 80 vende t\u0451 p\u0451rfshira n\u0451 k\u0451t\u0451 testim, Shqip\u0451ria u rendit e 62-ta dhe e dyta nga fundi nd\u0451r 6 vendet e rajonit t\u0451 Ballkanit Per\u0451ndimor (Monitor 2023, Rezultatet PISA). PO ashtu ne systemin universitar m\u0451 shum\u0451 se 68% e t\u0451 rinjve jane kryesisht ose krejt\u0451sisht dakord me pohim se provimet mund te blihen me para. 2 n\u0451 3 t\u0451 rinj n\u0451 Shqip\u0451ri mendojn\u0451 se n\u0451 sistemin e tyre arsimor provimet dhe notat mund t\u0451 blihen me para.<\/p>\n<p>Sipas INSTAT-it, papun\u0451sia e t\u0451 rinjve n\u0451 Shqip\u0451ri n\u0451 vitin 2023 v\u0451rtitej rreth shifr\u0451s 14,3%, duke sh\u0451nuar nj\u0451 rritje t\u0451 konsiderueshme q\u0451 nga viti 2017 (INSTAT, cituar nga revista MONITOR, 2024). P\u0451r nj\u0451 shumic\u0451 d\u00ebrrmuese prej 40% faktor\u00eb shum\u0451 t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u0451m jan\u00eb njohjet dhe lidhjet me njer\u0451z n\u0451 pushtet. An\u0451tar\u0451sia n\u0451 parti perceptohet si nj\u0451 faktor i r\u0451nd\u0451sish\u0451m nga 45% e t\u0451 rinjve.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria renditet e dyta n\u00eb Ballkan p\u00ebr sa i p\u00ebrket d\u00ebshir\u00ebs s\u00eb fort\u00eb t\u00eb t\u00eb rinjve p\u00ebr t\u00eb emigruar, e kaluar k\u00ebt\u00eb vit vet\u00ebm nga Maqedonia e Veriut, ku shifra \u00ebsht\u00eb pak m\u00eb e lart\u00eb, 39%. Arsyeja e par\u00eb e p\u00ebrmendur nga 57% e tyre \u00ebsht\u00eb niveli i ul\u00ebt i t\u00eb ardhurave, ndjekur nga 29 % q\u00eb p\u00ebrmendin kostot n\u00eb rritje t\u00eb jetes\u00ebs. M\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb e pesta e atyre q\u00eb d\u00ebshirojn\u00eb t\u00eb largohen, mendojn\u00eb se nuk do t\u00eb kthehen m\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri. Rreth 30% e atyre q\u00eb duan t\u00eb largohen nuk e din\u00eb ose nuk jan\u00eb t\u00eb sigurt p\u00ebr sa koh\u00eb d\u00ebshirojn\u00eb t\u00eb q\u00ebndrojn\u00eb jasht\u00eb vendit.<\/p>\n<p>Tt\u00eb rinjt\u00eb pohuan se frika m\u00eb e madhe e tyre \u00ebsht\u00eb mosgjetja e nj\u00eb vendi pune (61,2%). Gjithashtu, t\u00eb rinjt\u00eb duket se kan\u00eb frik\u00eb nga problemet e r\u00ebnda sh\u00ebndet\u00ebsore (56,3 %). Kjo mund t\u00eb lidhet me faktin se pjesa m\u00eb e madhe e tyre (59,3 %) nuk kan\u00eb besim te sistemi sh\u00ebndet\u00ebsor n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>53,6 % e t\u00eb anketuarve nuk jan\u00eb t\u00eb interesuar p\u00ebr politik\u00ebn, nd\u00ebrsa vet\u00ebm 8,7% jan\u00eb shum\u00eb t\u00eb interesuar p\u00ebr t\u00eb. T\u00eb pyetur n\u00ebse jan\u00eb t\u00eb gatsh\u00ebm t\u00eb p\u00ebrfshihen n\u00eb politik\u00eb, 61,7% deklarojn\u00eb se nuk kan\u00eb interes . Gjithashtu 24,8% pohojn\u00eb se interesat e tyre nuk p\u00ebrfaq\u00ebsohen nga politika, nd\u00ebrsa 33,7% thon\u00eb se kjo ndodh n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb shum\u00eb t\u00eb dob\u00ebt.<\/p>\n<p>Keto probleme duhet te jene kal beteje por partite politike te ne kane kohe qe kane regjister tjeter nga ajo qe shqetesojne te rinje. Shkurt nuk jane perfaqesuese me.<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lexo.al\/2024\/12\/dita-kombetare-e-rinise-nje-aktivitet-rutine-jo-nj%D1%91-moment-reflektimi\/\">Dita Komb\u00ebtare e Rinis\u00eb nj\u00eb aktivitet rutin\u00eb jo nj\u0451 moment reflektimi<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lexo.al\/\">www.lexo.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Roland Lami\/ Meqe jemi n\u0451 dit\u0451n e rinis\u0451 po shkepus disa nga t\u0451 dh\u0451nat dometh\u0451n\u0451se t\u0451 Studimit \u00abRinia Shqiptare 2024 i realizuar nga \u00abFriedrich Ebert\u00bb (FES) p\u00ebr t\u00eb kuptuar se cfar\u0451 sfidash dhe problemesh p\u0451rballen t\u0451 rinjt\u0451 nd\u00ebrkoh\u00eb, hap\u00ebsira publike \u00ebsht\u00eb e dominuar nga ligj\u00ebrime me natyr\u00eb kujtes\u00eb historike, populiz\u00ebm banal apo rikonfirmim figurash [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-4004","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4004","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4004"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4004\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4004"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4004"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4004"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}