{"id":29694,"date":"2025-07-06T15:40:12","date_gmt":"2025-07-06T15:40:12","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/07\/06\/analiza-shqiperia-si-laborator-i-migracionit\/"},"modified":"2025-07-06T15:40:12","modified_gmt":"2025-07-06T15:40:12","slug":"analiza-shqiperia-si-laborator-i-migracionit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/07\/06\/analiza-shqiperia-si-laborator-i-migracionit\/","title":{"rendered":"Analiza\/ Shqip\u00ebria, si laborator i migracionit"},"content":{"rendered":"<p><span>Ilir G\u00ebdeshi dhe Russell King prej dekadash merren me studime demografike kryesisht me fokus emigracionin dhe rikthime si n\u00eb popullsin\u00eb e p\u00ebrgjithshme ashtu edhe n\u00eb emigracionin e trurit. P\u00ebr King, profesor n\u00eb Universitetin Sussex n\u00eb Britani, Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb kthyer n\u00eb nj\u00eb rast studimor unik p\u00ebr fenomenin e emigrimit masiv.<\/span><\/p>\n<p><span>Pas dekadash izolimi, shqiptar\u00ebt u p\u00ebrfshin\u00eb n\u00eb nj\u00eb val\u00eb t\u00eb pandalshme emigrimi, t\u00eb nxitur nga kriza ekonomike, mungesa e perspektiv\u00ebs dhe d\u00ebshira p\u00ebr nj\u00eb jet\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb. Kjo e ka b\u00ebr\u00eb vendin ton\u00eb nj\u00eb \u201claborator\u201d ideal p\u00ebr studiuesit e migracionit, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb mund\u00ebsi t\u00eb v\u00ebrejn\u00eb forma t\u00eb ndryshme si emigrimi ekonomik n\u00ebp\u00ebrmjet azilit \u201cbrain drain\u201d, migracioni martesor, kthimet e pjesshme dhe l\u00ebvizjet e brendshme drejt qendrave urbane.<\/span><\/p>\n<p><span>G\u00ebdeshi tha se shkaqet mbizot\u00ebruese t\u00eb emigrimit aktualisht mbeten kryesisht ekonomike, varf\u00ebri, papun\u00ebsi dhe pagat m\u00eb t\u00eb larta jasht\u00eb vendit. Por gjithashtu po ndikojn\u00eb gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb faktor\u00eb kulturor\u00eb dhe shoq\u00ebror\u00eb si mungesa e besimit n\u00eb institucionet, korrupsioni dhe d\u00ebshira p\u00ebr \u201cnj\u00eb jet\u00eb normale\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span>Profilet e emigrant\u00ebve jan\u00eb t\u00eb ndryshme, nga pun\u00ebtor\u00eb me pak kualifikim, te profesionist\u00eb t\u00eb arsimuar, student\u00eb dhe azilk\u00ebrkues. P\u00ebrqindja e \u201cbrain drain\u201d \u00ebsht\u00eb rritur ndjesh\u00ebm, rreth 40% e emigrimit n\u00eb periudh\u00ebn 2012\u20132019 p\u00ebrb\u00ebhej nga t\u00eb rinj t\u00eb diplomuar.<\/span><\/p>\n<p><span>Studiuesit pohojn\u00eb se emigracioni shqiptar ka evoluar nga pun\u00ebtor\u00ebt e krahut drejt shtresave m\u00eb t\u00eb kualifikuara dhe t\u00eb reja. Gjermania, SHBA dhe Britania jan\u00eb b\u00ebr\u00eb destinacionet m\u00eb t\u00eb preferuara, n\u00eb vend t\u00eb Italis\u00eb dhe Greqis\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span>Gjithashtu \u00ebsht\u00eb rritur d\u00ebshira p\u00ebr arsim dhe trajnim jasht\u00eb vendit, sidomos n\u00eb radh\u00ebt e t\u00eb rinjve 18\u201340 vje\u00e7. Nga nj\u00eb k\u00ebndv\u00ebshtrim, studiuesit kan\u00eb v\u00ebn\u00eb re se n\u00eb nj\u00ebfar\u00eb m\u00ebnyre emigracioni ul tensionet sociale dhe papun\u00ebsin\u00eb dhe rrit rezervat valutore n\u00ebp\u00ebrmjet remitancave.<\/span><\/p>\n<p><span>Por sipas tyre, efektet negative jan\u00eb shum\u00eb her\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha. Emigrimi po ndikon n\u00eb thellimin e pabarazive rajonale dhe sociale. Vet\u00ebm nj\u00eb pjes\u00eb e vog\u00ebl e emigrant\u00ebve kthehen n\u00eb Shqip\u00ebri. Kthimet jan\u00eb m\u00eb t\u00eb zakonshme n\u00eb rastin e azilk\u00ebrkuesve t\u00eb refuzuar apo t\u00eb prekur nga krizat n\u00eb vendet prit\u00ebse.<\/span><\/p>\n<p><span>Nd\u00ebrkoh\u00eb, shumica q\u00eb jetojn\u00eb jasht\u00eb mbajn\u00eb lidhje t\u00eb forta me Shqip\u00ebrin\u00eb, por nuk planifikojn\u00eb kthim p\u00ebr shkak t\u00eb munges\u00ebs s\u00eb kushteve t\u00eb favorshme. Sondazhet tregojn\u00eb se vet\u00ebm 17% e diaspor\u00ebs shkencore dhe 15% e mjek\u00ebve duan t\u00eb kthehen. Shumica p\u00ebrmendin si pengesa munges\u00ebn e stabilitetit politik dhe ekonomik, korrupsionin, munges\u00ebn e meritokracis\u00eb dhe infrastruktur\u00ebn e dob\u00ebt.<\/span><\/p>\n<p><span>Ata q\u00eb kthehen shpesh ndihen si t\u00eb huaj n\u00eb vendin e tyre. Studiuesit kan\u00eb v\u00ebn\u00eb re se Shqip\u00ebria perceptohet si m\u00eb individualiste dhe m\u00eb pak komunitare se m\u00eb par\u00eb. T\u00eb kthyerit p\u00ebrballen me korrupsion, burokraci, informalitet dhe sfida p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrtuar biznese, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb zonat rurale boshatisen e Tirana mbingarkohet nga nd\u00ebrtimet.<\/span><\/p>\n<p><span>G\u00ebdeshi tha se zgjidhjet k\u00ebrkojn\u00eb reforma t\u00eb thella dhe strategji t\u00eb synuara. Nd\u00ebr m\u00eb kryesoret \u00ebsht\u00eb rritja e nivelit ekonomik dhe e cil\u00ebsis\u00eb s\u00eb pun\u00ebs, rritja e besimit tek institucionet dhe lufta kund\u00ebr korrupsionit.<\/span><\/p>\n<p><span>Ata rekomandojn\u00eb politika aktive p\u00ebr kthimin e t\u00eb kualifikuarve, duke krijuar databaza t\u00eb specializuara q\u00eb mund\u00ebsojn\u00eb lidhje me tregun vendas. Studiuesit mendojn\u00eb se, perspektiva p\u00ebr kthim masiv mbetet e ul\u00ebt p\u00ebr sa koh\u00eb mungojn\u00eb reformat reale dhe \u00e7mimet rriten m\u00eb shpejt se pagat. N\u00ebse Shqip\u00ebria synon t\u00eb kaloj\u00eb nga eksodi n\u00eb rikthim, ky ndryshim k\u00ebrkon m\u00eb shum\u00eb se thjesht politika, k\u00ebrkon besim t\u00eb rifituar n\u00eb t\u00eb ardhmen e vendit. \/Marr\u00eb nga Monitor<\/span><\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/2025\/07\/06\/analiza-shqiperia-si-laborator-i-migracionit\/\">Analiza\/ Shqip\u00ebria, si laborator i migracionit<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/\">Lapsi.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ilir G\u00ebdeshi dhe Russell King prej dekadash merren me studime demografike kryesisht me fokus emigracionin dhe rikthime si n\u00eb popullsin\u00eb e p\u00ebrgjithshme ashtu edhe n\u00eb emigracionin e trurit. P\u00ebr King, profesor n\u00eb Universitetin Sussex n\u00eb Britani, Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb kthyer n\u00eb nj\u00eb rast studimor unik p\u00ebr fenomenin e emigrimit masiv. Pas dekadash izolimi, shqiptar\u00ebt u p\u00ebrfshin\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-29694","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29694","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29694"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29694\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29694"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29694"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29694"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}