{"id":28940,"date":"2025-07-01T15:29:40","date_gmt":"2025-07-01T15:29:40","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/07\/01\/nje-shpjegim-shterues-pse-dollari-po-zhvleresohet-dhe-kursimet-tuaja-gjithashtu\/"},"modified":"2025-07-01T15:29:40","modified_gmt":"2025-07-01T15:29:40","slug":"nje-shpjegim-shterues-pse-dollari-po-zhvleresohet-dhe-kursimet-tuaja-gjithashtu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/07\/01\/nje-shpjegim-shterues-pse-dollari-po-zhvleresohet-dhe-kursimet-tuaja-gjithashtu\/","title":{"rendered":"Nj\u00eb shpjegim shterues: Pse dollari po zhvler\u00ebsohet dhe kursimet tuaja gjithashtu?"},"content":{"rendered":"<p class=\"p1\"><em>N\u00eb nj\u00eb bot\u00eb ku ekonomit\u00eb globale jan\u00eb m\u00eb t\u00eb lidhura se kurr\u00eb, vlera e dollarit amerikan ka ndikim t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb n\u00eb kursimet dhe financat personale t\u00eb shqiptar\u00ebve q\u00eb mbajn\u00eb kursimet e tyre n\u00eb k\u00ebt\u00eb monedh\u00eb. Por pse po ndodh q\u00eb dollari po zhvler\u00ebsohet kaq shpejt k\u00ebt\u00eb vit? \u00c7far\u00eb do t\u00eb thot\u00eb kjo p\u00ebr fuqin\u00eb bler\u00ebse t\u00eb parave dhe sigurin\u00eb financiare n\u00eb nj\u00eb periudh\u00eb t\u00eb pasigurt ekonomike? Kjo analiz\u00eb e Al Jazeera ofron nj\u00eb analiz\u00eb t\u00eb thell\u00eb dhe t\u00eb detajuar p\u00ebr faktor\u00ebt q\u00eb po trondisin dominimin historik t\u00eb dollarit dhe si kjo mund t\u00eb prek\u00eb drejtp\u00ebrdrejt xhepat e kujtdo q\u00eb kursen apo tregton n\u00eb dollar\u00eb:\u00a0<\/em><\/p>\n<p>Dollari i Shteteve t\u00eb Bashkuara ka pasur gjasht\u00eb muajt e par\u00eb m\u00eb t\u00eb k\u00ebqij t\u00eb vitit q\u00eb nga viti 1973, pasi politikat ekonomike t\u00eb Presidentit Donald Trump kan\u00eb nxitur investitor\u00ebt global\u00eb t\u00eb shesin zot\u00ebrimet e tyre n\u00eb dollar, duke k\u00ebrc\u00ebnuar statusin e \u201cstreh\u00ebs s\u00eb sigurt\u201d t\u00eb monedh\u00ebs.<\/p>\n<p>Indeksi i dollarit, i cili mat forc\u00ebn e monedh\u00ebs kundrejt nj\u00eb shporte prej gjasht\u00eb monedhash t\u00eb tjera, duke p\u00ebrfshir\u00eb paundin, euron dhe jenin, ra me 10.8 p\u00ebrqind n\u00eb gjysm\u00ebn e par\u00eb t\u00eb vitit 2025.<\/p>\n<p>Lufta e tarifave \u201cfilo-ndalo\u201d e Presidentit Trump dhe sulmet e tij q\u00eb kan\u00eb \u00e7uar n\u00eb shqet\u00ebsime mbi pavar\u00ebsin\u00eb e Rezerv\u00ebs Federale, kan\u00eb minuar t\u00ebrheqjen e dollarit si nj\u00eb bast i sigurt. Ekonomist\u00ebt jan\u00eb gjithashtu t\u00eb shqet\u00ebsuar p\u00ebr projektligjin \u201ce madh dhe t\u00eb bukur\u201d t\u00eb taksave t\u00eb Trump, i cili aktualisht \u00ebsht\u00eb n\u00ebn debat n\u00eb Kongresin e SHBA-s\u00eb.<\/p>\n<h4><em><strong>Lexo m\u00eb tej:\u00a0<a href=\"https:\/\/lapsi.al\/2025\/07\/01\/krisja-me-trump-elon-musk-sapo-beri-kercenimin-e-tij-me-te-forte-politik\/\">Krisja me Trump\/ Elon Musk sapo b\u00ebri k\u00ebrc\u00ebnimin e tij m\u00eb t\u00eb fort\u00eb politik<\/a>\u00a0<\/strong><\/em><\/h4>\n<p>Projekt-buxheti historik pritet t\u00eb shtoj\u00eb triliona dollar\u00eb n\u00eb grumbullin e borxhit t\u00eb SHBA-s\u00eb gjat\u00eb dekad\u00ebs s\u00eb ardhshme dhe ka ngritur shqet\u00ebsime n\u00eb lidhje me q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb e huamarrjes s\u00eb Uashingtonit, duke shkaktuar nj\u00eb eksod nga tregu i Thesarit t\u00eb SHBA-s\u00eb.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, ari ka arritur nivele rekord k\u00ebt\u00eb vit, p\u00ebr shkak t\u00eb blerjeve t\u00eb vazhdueshme nga bankat qendrore t\u00eb shqet\u00ebsuara p\u00ebr zhvler\u00ebsimin e aseteve t\u00eb tyre n\u00eb dollar\u00eb.<\/p>\n<h4>\u00c7far\u00eb i ka ndodhur dollarit?<\/h4>\n<p class=\"p1\">M\u00eb 2 prill, administrata Trump njoftoi tarifat ndaj importit nga shumica e vendeve, duke goditur besimin n\u00eb ekonomin\u00eb amerikane dhe shkaktuar nj\u00eb largim masiv t\u00eb aseteve financiare. N\u00eb tri dit\u00ebt pas njoftimit, indeksi S&amp;P 500 humbi mbi 5 trilion\u00eb dollar\u00eb n\u00eb vler\u00eb, nd\u00ebrsa \u00e7mimet e thesarit amerikan ran\u00eb, duke rritur kostot e huamarrjes s\u00eb qeveris\u00eb.<\/p>\n<p class=\"p1\">P\u00ebr shkak t\u00eb presionit n\u00eb tregje, Trump vendosi nj\u00eb pezullim 90-ditor t\u00eb tarifave, p\u00ebrjashtuar eksportet nga Kina. Megjithat\u00eb, investitor\u00ebt mbeten t\u00eb kujdessh\u00ebm ndaj aseteve t\u00eb lidhura me dollarin, nd\u00ebrsa Organizata p\u00ebr Bashk\u00ebpunim dhe Zhvillim Ekonomik uli pritshm\u00ebrit\u00eb e rritjes amerikane p\u00ebr k\u00ebt\u00eb vit nga 2.2% n\u00eb 1.6%, pavar\u00ebsisht ngadal\u00ebsimit t\u00eb inflacionit.<\/p>\n<p class=\"p1\">Aktualisht, republikan\u00ebt po p\u00ebrpiqen t\u00eb miratojn\u00eb n\u00eb Kongres nj\u00eb projektligj t\u00eb quajtur One Big Beautiful Bill, q\u00eb synon t\u00eb zgjat\u00eb shkurtimet e taksave t\u00eb vitit 2017, t\u00eb ul\u00eb shpenzimet sociale dhe t\u00eb rris\u00eb huamarrjen p\u00ebr t\u00eb mbuluar borxhin komb\u00ebtar prej 36.2 trilion\u00eb dollar\u00ebsh. Zyra jo-partiake e Buxhetit t\u00eb Kongresit parashikon nj\u00eb rritje t\u00eb borxhit federal me 3.3 trilion\u00eb dollar\u00eb deri n\u00eb vitin 2034, duke rritur raportin borxh-ekonomi totale dhe deficitet vjetore.<\/p>\n<p class=\"p1\">Megjith\u00ebse tarifat kan\u00eb rritur t\u00eb ardhurat, ato jan\u00eb paguar n\u00eb kurriz t\u00eb konsumator\u00ebve amerikan\u00eb, dhe politikat e papritura t\u00eb Trump kan\u00eb dob\u00ebsuar perspektivat ekonomike dhe k\u00ebrkes\u00ebn p\u00ebr dollarin, q\u00eb po dob\u00ebsohet gjithashtu p\u00ebr shkak t\u00eb pritjeve p\u00ebr ulje t\u00eb normave t\u00eb interesit nga Rezerva Federale n\u00eb fund t\u00eb vitit.<\/p>\n<h4>A po b\u00ebhet SHBA-ja nj\u00eb destinacion \u201cm\u00eb pak t\u00ebrheq\u00ebs\u201d?<\/h4>\n<p>P\u00ebr shkak t\u00eb dominimit t\u00eb saj n\u00eb tregti dhe financ\u00eb, dollari ka qen\u00eb spiranca e monedh\u00ebs bot\u00ebrore. N\u00eb vitet 1980, p\u00ebr shembull, shum\u00eb vende t\u00eb Gjirit filluan t\u00eb lidhnin monedhat e tyre me dollarin.<\/p>\n<p>Ndikimi i dollarit nuk ndalet k\u00ebtu. Megjith\u00ebse SHBA-ja p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb t\u00eb kat\u00ebrt\u00ebn e ekonomis\u00eb totale globale, 54 p\u00ebrqind e eksporteve bot\u00ebrore u kryen n\u00eb dollar\u00eb n\u00eb vitin 2023, sipas K\u00ebshillit Atlantik.<\/p>\n<p>Dominimi i dollarit n\u00eb financ\u00eb \u00ebsht\u00eb edhe m\u00eb i madh. Rreth 60 p\u00ebrqind e t\u00eb gjitha depozitave bankare jan\u00eb n\u00eb dollar\u00eb, nd\u00ebrsa gati 70 p\u00ebrqind e obligacioneve nd\u00ebrkomb\u00ebtare jan\u00eb t\u00eb kuotuara n\u00eb monedh\u00ebn amerikane.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, 57 p\u00ebrqind e rezervave t\u00eb valutave t\u00eb huaja n\u00eb bot\u00eb, asetet e mbajtura nga bankat qendrore, mbahen n\u00eb dollar\u00eb, sipas FMN-s\u00eb.<\/p>\n<p>Por statusi i rezerv\u00ebs s\u00eb dollarit mb\u00ebshtetet nga besimi n\u00eb ekonomin\u00eb amerikane, tregjet e saj financiare dhe sistemin e saj ligjor.<\/p>\n<p>Dhe Trump po e ndryshon k\u00ebt\u00eb. Karsten Junius, kryeekonomist n\u00eb Bank J Safra Sarasin, thot\u00eb se <em>\u201cinvestitor\u00ebt po fillojn\u00eb t\u00eb kuptojn\u00eb se jan\u00eb tep\u00ebr t\u00eb ekspozuar ndaj aseteve amerikane\u201d.\u00a0<\/em><\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, t\u00eb huajt zot\u00ebrojn\u00eb 19 trilion\u00eb dollar\u00eb aksione amerikane, 7 trilion\u00eb dollar\u00eb bono thesari amerikane dhe 5 trilion\u00eb dollar\u00eb obligacione korporatash amerikane, sipas Apollo Asset Management.<\/p>\n<p>N\u00ebse investitor\u00ebt vazhdojn\u00eb t\u00eb ulin pozicionet e tyre, vlera e dollarit mund t\u00eb vazhdoj\u00eb t\u00eb jet\u00eb n\u00ebn presion t\u00eb vazhduesh\u00ebm.<\/p>\n<p><em>\u201cSHBA-t\u00eb jan\u00eb b\u00ebr\u00eb nj\u00eb vend m\u00eb pak t\u00ebrheq\u00ebs p\u00ebr t\u00eb investuar k\u00ebto dit\u00eb\u2026 Asetet amerikane nuk jan\u00eb aq t\u00eb sigurta sa ishin m\u00eb par\u00eb\u201d,<\/em> tha Junius p\u00ebr Al Jazeera.<\/p>\n<h4>Cilat jan\u00eb pasojat e nj\u00eb dollari me vler\u00eb m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt?<\/h4>\n<p>Shum\u00eb brenda administrat\u00ebs Trump argumentojn\u00eb se kostot e statusit t\u00eb rezerv\u00ebs s\u00eb dollarit amerikan i tejkalojn\u00eb p\u00ebrfitimet, sepse kjo rrit koston e eksporteve amerikane.<\/p>\n<p>Stephen Miran, kryetar i K\u00ebshillit t\u00eb K\u00ebshilltar\u00ebve Ekonomik\u00eb t\u00eb Trump, ka th\u00ebn\u00eb se vlerat e larta t\u00eb dollarit vendosin<em> \u201cbarra t\u00eb panevojshme mbi firmat dhe pun\u00ebtor\u00ebt tan\u00eb, duke i b\u00ebr\u00eb produktet dhe pun\u00ebn e tyre jo konkurruese n\u00eb sken\u00ebn globale\u201d.\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>\u201cMbivler\u00ebsimi i dollarit ka qen\u00eb nj\u00eb faktor q\u00eb ka kontribuar n\u00eb humbjen e konkurrueshm\u00ebris\u00eb s\u00eb SHBA-s\u00eb gjat\u00eb viteve, dhe\u2026 tarifat jan\u00eb nj\u00eb reagim ndaj k\u00ebtij realiteti t\u00eb pak\u00ebndsh\u00ebm\u201d,<\/em> shtoi ai.<\/p>\n<p>N\u00eb shikim t\u00eb par\u00eb, nj\u00eb dollar m\u00eb i ul\u00ebt do t\u2019i b\u00ebnte mallrat amerikane m\u00eb t\u00eb lira p\u00ebr bler\u00ebsit e huaj dhe do t\u2019i b\u00ebnte importet m\u00eb t\u00eb shtrenjta, duke ndihmuar n\u00eb uljen e deficiteve tregtare t\u00eb SHBA-s\u00eb. Megjithat\u00eb, k\u00ebto efekte tipike tregtare mbeten t\u00eb l\u00ebkundshme p\u00ebr shkak t\u00eb k\u00ebrc\u00ebnimeve t\u00eb vazhdueshme t\u00eb tarifave.<\/p>\n<p>P\u00ebr vendet n\u00eb zhvillim, nj\u00eb dollar m\u00eb i dob\u00ebt do t\u00eb ul\u00eb koston e shlyerjes s\u00eb borxhit n\u00eb dollar n\u00eb monedh\u00ebn vendase, duke ofruar leht\u00ebsim p\u00ebr vendet me borxhe t\u00eb larta si Zambia, Gana ose Pakistani.<\/p>\n<p>Diku tjet\u00ebr, nj\u00eb dollar m\u00eb i dob\u00ebt duhet t\u00eb rris\u00eb \u00e7mimet e mallrave, duke rritur t\u00eb ardhurat nga eksporti p\u00ebr vendet q\u00eb eksportojn\u00eb naft\u00eb, metale ose mallra bujq\u00ebsore si Indonezia, Nigeria dhe Kili.<\/p>\n<h4>A kan\u00eb ecur mir\u00eb monedhat e tjera?<\/h4>\n<p>Q\u00eb nga fillimi i mandatit t\u00eb dyt\u00eb t\u00eb Trump, r\u00ebnia e dollarit ka p\u00ebrmbysur parashikimet e p\u00ebrhapura se lufta e tij tregtare do t\u00eb shkaktonte d\u00ebme m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb ekonomit\u00eb jasht\u00eb SHBA-s\u00eb, nd\u00ebrsa do t\u00eb nxiste gjithashtu inflacionin amerikan, duke forcuar monedh\u00ebn kund\u00ebr rival\u00ebve t\u00eb saj.<\/p>\n<p>N\u00eb vend t\u00eb k\u00ebsaj, euro \u00ebsht\u00eb rritur me 13 p\u00ebrqind n\u00eb mbi 1.17 dollar\u00eb, nd\u00ebrsa investitor\u00ebt vazhdojn\u00eb t\u00eb p\u00ebrqendrohen n\u00eb rreziqet e rritjes brenda SHBA-s\u00eb. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, k\u00ebrkesa \u00ebsht\u00eb rritur p\u00ebr asete t\u00eb tjera t\u00eb sigurta si obligacionet qeveritare gjermane dhe franceze.<\/p>\n<p>P\u00ebr investitor\u00ebt amerikan\u00eb, dollari m\u00eb i dob\u00ebt ka inkurajuar gjithashtu investimet n\u00eb aksione jasht\u00eb vendit.<\/p>\n<p>Indeksi Stoxx 600, nj\u00eb mas\u00eb e gjer\u00eb n\u00eb t\u00eb gjitha aksionet europiane, \u00ebsht\u00eb rritur af\u00ebrsisht 15 p\u00ebrqind q\u00eb nga fillimi i vitit 2025.<\/p>\n<p>I konvertuar p\u00ebrs\u00ebri n\u00eb dollar\u00eb, kjo rritje arrin n\u00eb 23 p\u00ebrqind.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, inflacioni, duke p\u00ebrg\u00ebnjeshtruar p\u00ebrs\u00ebri parashikimet, ka r\u00ebn\u00eb nga 3 p\u00ebrqind n\u00eb janar n\u00eb 2.3 p\u00ebrqind n\u00eb maj.<\/p>\n<p>Sipas Junius, nuk ka ndonj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr statusin e dollarit si monedha rezerv\u00eb de facto e bot\u00ebs n\u00eb t\u00eb ardhmen e af\u00ebrt.<\/p>\n<p>Por <em>\u201ckjo nuk do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb nuk mund t\u00eb keni nj\u00eb dob\u00ebsim m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb dollarit amerikan\u201d,<\/em> tha ai. <em>\u201cN\u00eb fakt, ne vazhdojm\u00eb ta presim k\u00ebt\u00eb nga tani deri n\u00eb fund t\u00eb vitit.\u201d\u00a0<\/em><\/p>\n<p>P\u00ebrgatiti <strong>\u00a9LAPSI.AL\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/2025\/07\/01\/nje-shpjegim-shterues-pse-dollari-po-zhvleresohet-dhe-kursimet-tuaja-gjithashtu\/\">Nj\u00eb shpjegim shterues: Pse dollari po zhvler\u00ebsohet dhe kursimet tuaja gjithashtu?<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/\">Lapsi.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb nj\u00eb bot\u00eb ku ekonomit\u00eb globale jan\u00eb m\u00eb t\u00eb lidhura se kurr\u00eb, vlera e dollarit amerikan ka ndikim t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb n\u00eb kursimet dhe financat personale t\u00eb shqiptar\u00ebve q\u00eb mbajn\u00eb kursimet e tyre n\u00eb k\u00ebt\u00eb monedh\u00eb. Por pse po ndodh q\u00eb dollari po zhvler\u00ebsohet kaq shpejt k\u00ebt\u00eb vit? \u00c7far\u00eb do t\u00eb thot\u00eb kjo p\u00ebr fuqin\u00eb bler\u00ebse [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-28940","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28940","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28940"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28940\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28940"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28940"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28940"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}