{"id":27472,"date":"2025-06-22T20:49:30","date_gmt":"2025-06-22T20:49:30","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/06\/22\/veprimi-i-papritur-i-trump-it-trondit-ameriken-e-tij\/"},"modified":"2025-06-22T20:49:30","modified_gmt":"2025-06-22T20:49:30","slug":"veprimi-i-papritur-i-trump-it-trondit-ameriken-e-tij","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/06\/22\/veprimi-i-papritur-i-trump-it-trondit-ameriken-e-tij\/","title":{"rendered":"Veprimi i papritur i Trump-it trondit \u2018Amerik\u00ebn e tij\u2019"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Nga Federico Rampini<\/strong><\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Shk\u00ebputja e Donald Trump me sulmin ndaj Iranit ka tronditur Amerik\u00ebn e tij, ka krijuar shqet\u00ebsim n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn dhe gjithashtu brenda vet\u00eb galaktik\u00ebs MAGA (Make America Great Again). Nuk ishte plot\u00ebsisht i papritur, n\u00eb drit\u00ebn e p\u00ebrshkall\u00ebzimit t\u00eb fundit verbal, por mbetet nj\u00eb akt trondit\u00ebs.<\/p>\n<p>Ky ishte nj\u00eb president i perceptuar nga shum\u00eb prej votuesve t\u00eb tij si izolues n\u00eb kuptimin pozitiv, nj\u00eb lider q\u00eb do t\u00eb shmangte p\u00ebrfshirjen e vendit t\u00eb tij n\u00eb konflikte nd\u00ebrkomb\u00ebtare, duke rrezikuar jet\u00ebt e ushtar\u00ebve amerikan\u00eb dhe duke shp\u00ebrdoruar burime ekonomike n\u00eb aventura t\u00eb stilit si \u2018xhandari i bot\u00ebs\u2019<\/p>\n<p>Por ai guxoi t\u00eb b\u00ebj\u00eb at\u00eb q\u00eb asnj\u00eb prej paraardh\u00ebsve t\u00eb tij nuk kishte b\u00ebr\u00eb, nj\u00eb bombardim t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb dhe n\u00eb shkall\u00eb t\u00eb gjer\u00eb kund\u00ebr disa objektivave n\u00eb territorin iranian.<\/p>\n<p>Tani Sht\u00ebpia e Bardh\u00eb dhe Pentagoni po p\u00ebrpiqen t\u00eb kufizojn\u00eb p\u00ebrmasat e operacionit, nuk b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr hyrje n\u00eb luft\u00eb, por p\u00ebr shkat\u00ebrrim t\u00eb sakt\u00eb dhe t\u00eb synuar t\u00eb disa objekteve b\u00ebrthamore. Nuk \u00ebsht\u00eb e th\u00ebn\u00eb q\u00eb kund\u00ebrshtari i goditur ta shoh\u00eb ashtu, dhe t\u00eb sillet n\u00eb p\u00ebrputhje me k\u00ebt\u00eb. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, nj\u00eb vler\u00ebsim fillestar nga krer\u00ebt ushtarak\u00eb amerikan\u00eb flet p\u00ebr d\u00ebme n\u00eb objektivat b\u00ebrthamore, por nuk e konfirmon shkat\u00ebrrimin e plot\u00eb t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>N\u00ebse k\u00ebrkojm\u00eb precedent\u00eb historik\u00eb amerikan\u00eb p\u00ebr Iranin, mund t\u00eb kujtohen dy raste. 45 vjet m\u00eb par\u00eb, n\u00eb prill 1980, presidenti Jimmy Carter urdh\u00ebroi nj\u00eb sulm ushtarak n\u00eb territorin iranian p\u00ebr t\u00eb liruar 52 amerikan\u00eb t\u00eb mbajtur peng n\u00eb ambasad\u00ebn amerikane n\u00eb Teheran, ajo mision p\u00ebrfundoi n\u00eb nj\u00eb d\u00ebshtim posht\u00ebrues, q\u00eb i dha nj\u00eb goditje fatale besueshm\u00ebris\u00eb s\u00eb Carter-it, i cili humbi zgjedhjet. Pengjet u liruan pas 444 dit\u00ebsh, pasi kishte fituar republikani Ronald Reagan. Opinioni publik amerikan mbeti i traumatizuar p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb nga kujtimi i atij operacioni t\u00eb d\u00ebshtuar me imazhet e nj\u00eb p\u00ebrplasjeje tragjike t\u00eb helikopter\u00ebve amerikan\u00eb n\u00eb shkret\u00ebtir\u00eb dhe \u00e7do nd\u00ebrhyrje ushtarake n\u00eb Iran dukej \u201coff limits\u201d. Edhe pse, n\u00eb at\u00eb rast, dhimbja p\u00ebr pengjet i kishte dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb lloj legjitimiteti fillestar operacionit, edhe pse zbatimi i tij ishte jasht\u00ebzakonisht i paaft\u00eb.<\/p>\n<p>Nj\u00eb precedent tjet\u00ebr, shum\u00eb m\u00eb i af\u00ebrt, daton n\u00eb mandatin e par\u00eb t\u00eb Trump. M\u00eb 3 janar 2020, gjenerali Qasem Soleimani, komandant i forcave Quds (pjes\u00eb e Gard\u00ebs Revolucionare iraniane), u vra nga nj\u00eb dron amerikan me urdh\u00ebr t\u00eb Trump. Por ai ndodhej n\u00eb Irak n\u00eb momentin e goditjes. P\u00ebrshkrimi \u201coperacion kirurgjikal\u201d i p\u00ebrshtatej m\u00eb mir\u00eb asaj goditjeje sesa bombardimeve t\u00eb objekteve b\u00ebrthamore, t\u00eb cilat ishin m\u00eb t\u00eb gjera dhe ndodh\u00ebn drejtp\u00ebrdrejt n\u00eb territorin iranian.<\/p>\n<p>Sa p\u00ebr luft\u00ebra t\u00eb v\u00ebrteta, precedent\u00ebt amerikan\u00eb n\u00eb Lindjen e Mesme p\u00ebrfshijn\u00eb luft\u00ebn e par\u00eb t\u00eb Gjirit t\u00eb udh\u00ebhequr nga George Bush i vjet\u00ebr n\u00eb vitet 1990\u201391, operacioni \u201cDesert Storm\u201d; pushtimin e Afganistanit (7 tetor 2001 \u2013 30 gusht 2021); dhe at\u00eb t\u00eb Irakut n\u00eb fillim t\u00eb 2003, t\u00eb dyja n\u00ebn presidenc\u00ebn e George Bush t\u00eb ri. S\u00eb fundmi, lufta e Barack Obama-s n\u00eb Libi q\u00eb rr\u00ebzoi Gadafin n\u00eb 2011. Lufta e par\u00eb e Gjirit kishte nj\u00eb legjitimitet t\u00eb konsideruesh\u00ebm nd\u00ebrkomb\u00ebtar, pasi ishte nj\u00eb p\u00ebrgjigje ndaj agresionit dhe aneksimit t\u00eb Kuvajtit nga Sadam Huseini. Nd\u00ebrhyrja e dyt\u00eb n\u00eb Irak dhe, edhe m\u00eb shum\u00eb, ajo n\u00eb Afganistan, u legjitimuan fillimisht nga sulmet e 11 shtatorit, edhe pse m\u00eb von\u00eb u zbulua se arm\u00ebt e shkat\u00ebrrimit n\u00eb mas\u00eb t\u00eb Sadamit ishin nj\u00eb trillim amerikan. N\u00eb Libi, Obama b\u00ebri nj\u00eb gabim t\u00eb madh me pasoja katastrofike, por arriti t\u00eb marr\u00eb miratimin e OKB-s\u00eb p\u00ebr nd\u00ebrhyrjen.<\/p>\n<p>Kjo p\u00ebrmbledhje historike sh\u00ebrben p\u00ebr t\u00eb rikujtuar nj\u00eb gj\u00eb, Trump gjithmon\u00eb i ka d\u00ebnuar luft\u00ebrat n\u00eb Lindjen e Mesme t\u00eb paraardh\u00ebsve t\u00eb tij. Fati politik i k\u00ebtij presidenti, ngjitja e tij n\u00eb Partin\u00eb Republikane n\u00eb 2015, u shoq\u00ebrua me nj\u00eb sulm ideologjik ndaj mendimit neokonservator q\u00eb kishte frym\u00ebzuar politik\u00ebn \u201cimperialiste\u201d n\u00eb Lindjen e Mesme, iluzionin p\u00ebr t\u00eb rr\u00ebzuar regjime, p\u00ebr t\u00eb eksportuar demokracin\u00eb, p\u00ebr t\u00eb imponuar hegjemonin\u00eb amerikane n\u00eb at\u00eb rajon. Trump e nd\u00ebrtoi reputacionin e tij si izolacionist pik\u00ebrisht duke denoncuar kot\u00ebsin\u00eb e atyre q\u00eb pretendonin t\u00eb ishin gjyqtar\u00eb dhe ushtarak\u00eb t\u00eb bot\u00ebs.<\/p>\n<p>Tre figura ky\u00e7e t\u00eb galaksis\u00eb MAGA n\u00ebnpresidenti JD Vance, sekretari i Mbrojtjes Pete Hegseth dhe drejtoresha e CIA-s Tulsi Gabbard kan\u00eb nj\u00eb t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt, kan\u00eb mbajtur uniform\u00ebn dhe kan\u00eb qen\u00eb n\u00eb front n\u00eb Irak. Ata i p\u00ebrkasin nj\u00eb brezi q\u00eb \u00ebsht\u00eb ndjer\u00eb i sakrifikuar, i d\u00ebrguar n\u00eb nj\u00eb luft\u00eb t\u00eb pakuptimt\u00eb nga nj\u00eb elit\u00eb globaliste q\u00eb ndiqte interesa t\u00eb d\u00ebmshme p\u00ebr popullin amerikan. Ata gjithashtu kan\u00eb par\u00eb nga af\u00ebr d\u00ebmet q\u00eb ato luft\u00ebra kan\u00eb shkaktuar tek veteran\u00ebt: p\u00ebrve\u00e7 t\u00eb vdekurve, edhe shum\u00eb t\u00eb plagosur dhe t\u00eb paaft\u00eb p\u00ebr gjith\u00eb jet\u00ebn, s\u00ebmundje mendore, var\u00ebsi nga droga, v\u00ebshtir\u00ebsi p\u00ebr t\u2019u rikthyer n\u00eb jet\u00ebn civile. Tek elektorati MAGA ekzistonte bindja se Trump do t\u2019i mbronte nga rreziku i nj\u00eb rikthimi n\u00eb at\u00eb makth. Dhe deri dje ose pardje  vet\u00eb Trump dukej se konfirmonte k\u00ebto pritshm\u00ebri. N\u00eb fushat\u00ebn zgjedhore ai ka kujtuar shpesh se gjat\u00eb presidenc\u00ebs s\u00eb tij nuk shp\u00ebrthyen luft\u00ebra, ndryshe nga \u00e7\u2019ndodhi me Obam\u00ebn dhe Bidenin.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb e shtyu ta b\u00ebj\u00eb k\u00ebt\u00eb hap?<\/p>\n<p>oli i Benjamin Netanyahut ka qen\u00eb me siguri vendimtar. Duke eliminuar ose dob\u00ebsuar aleat\u00ebt e Iranit Hamasin, Hezbollahun, Asadin  forcat e armatosura izraelite kan\u00eb ulur rreziqet q\u00eb nj\u00eb goditje ndaj Iranit t\u00eb sjell\u00eb nj\u00eb shp\u00ebrthim t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm n\u00eb gjith\u00eb Lindjen e Mesme. Trump pa nj\u00eb mund\u00ebsi: t\u00eb zgjidh\u00eb p\u00ebrfundimisht k\u00ebrc\u00ebnimin iranian nj\u00eb penges\u00eb q\u00eb ka ndjekur \u00e7do president amerikan q\u00eb nga Carter, pra 46 vjet pa gjetur zgjidhje duke marr\u00eb nj\u00eb sukses historik pa rrezikuar shum\u00eb. N\u00eb fjalimin e tij televiziv t\u00eb s\u00eb shtun\u00ebs n\u00eb mbr\u00ebmje, Trump theksoi efikasitetin vdekjeprur\u00ebs t\u00eb arm\u00ebve amerikane, nj\u00eb mesazh p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn, p\u00ebrfshir\u00eb Rusin\u00eb dhe Kin\u00ebn.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb mund t\u00eb shkoj\u00eb keq? Aktualisht, shqet\u00ebsimi i Pentagonit lidhet kryesisht me hakmarrjet e mundshme iraniane ndaj ushtar\u00ebve ose civil\u00ebve amerikan\u00eb n\u00eb rajon: nga Iraku n\u00eb Siri, nga Katari n\u00eb Bahrein. Po ashtu, hakmarrjet e Teheranit n\u00eb rrug\u00ebt e furnizimit me naft\u00eb, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb ngushtic\u00ebn e Hormuzit: megjithat\u00eb, n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast, shqet\u00ebsimi prek m\u00eb shum\u00eb aleat\u00ebt e Amerik\u00ebs (Evrop\u00ebn, Japonin\u00eb), pasi SHBA \u00ebsht\u00eb energjetikisht e vet\u00eb-mjaftueshme. M\u00eb gjer\u00ebsisht, ekziston spektri i terrorizmit, i atentateve me t\u00eb cilat regjimi i ajatollah\u00ebve mund t\u00eb k\u00ebrkoj\u00eb t\u00eb hakmerret ndaj Amerik\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 n\u00ebse, natyrisht, realizohet operacioni \u201cnd\u00ebrrim regjimi\u201d, dhe n\u00eb Teheran vjen n\u00eb pushtet nj\u00eb klas\u00eb drejtuese q\u00eb pranon t\u00eb heq\u00eb dor\u00eb nga arm\u00ebt pas 46 vitesh armiq\u00ebsi ndaj Izraelit dhe Amerik\u00ebs. P\u00ebr momentin, megjithat\u00eb, Trump ka hequr dor\u00eb nga fjal\u00ebt p\u00ebr p\u00ebrmbysje t\u00eb regjimit. N\u00ebse ky skenar (rr\u00ebzimi i Khamenei-t, ndoshta pas nj\u00eb grushti t\u00eb brendsh\u00ebm q\u00eb sjell n\u00eb pushtet nj\u00eb krah m\u00eb t\u00eb moderuar) nuk realizohet, nuk p\u00ebrjashtohet q\u00eb nj\u00eb Iran i dob\u00ebsuar, por ende i gjall\u00eb, t\u00eb filloj\u00eb p\u00ebrgatitjen p\u00ebr hakmarrje; q\u00eb kund\u00ebrp\u00ebrgjigjet, kur t\u00eb vijn\u00eb, ta detyrojn\u00eb Amerik\u00ebn t\u00eb reagoj\u00eb goditje p\u00ebr goditje, dhe kjo t\u00eb t\u00ebrheq\u00eb Trump-in drejt nj\u00eb skenari q\u00eb ai vet\u00eb e kishte mohuar. P\u00ebr momentin, ai duket i bindur se mund t\u2019ua \u201cshes\u00eb\u201d amerikan\u00ebve bombardimin e objekteve b\u00ebrthamore si nj\u00eb blitz i vet\u00ebm, nj\u00eb goditje e fuqishme q\u00eb frenon Iranin, i b\u00ebn m\u00eb t\u00eb sigurt aleat\u00ebt e Amerik\u00ebs, rikthen besueshm\u00ebrin\u00eb maksimale t\u00eb fuqis\u00eb amerikane n\u00eb syt\u00eb e bot\u00ebs \u2013 por pa e lidhur duart p\u00ebr t\u00eb ardhmen dhe pa hyr\u00eb n\u00eb nj\u00eb logjik\u00eb p\u00ebrshkall\u00ebzimi. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb bast i guximsh\u00ebm, si shum\u00eb prej l\u00ebvizjeve t\u00eb k\u00ebtij presidenti.\/Corrieredellasera<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lexo.al\/2025\/06\/veprimi-i-papritur-i-trump-it-trondit-ameriken-e-tij\/\">Veprimi i papritur i Trump-it trondit \u2018Amerik\u00ebn e tij\u2019<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lexo.al\/\">www.lexo.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Federico Rampini \u00a0 Shk\u00ebputja e Donald Trump me sulmin ndaj Iranit ka tronditur Amerik\u00ebn e tij, ka krijuar shqet\u00ebsim n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn dhe gjithashtu brenda vet\u00eb galaktik\u00ebs MAGA (Make America Great Again). Nuk ishte plot\u00ebsisht i papritur, n\u00eb drit\u00ebn e p\u00ebrshkall\u00ebzimit t\u00eb fundit verbal, por mbetet nj\u00eb akt trondit\u00ebs. Ky ishte nj\u00eb president i [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-27472","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/27472","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=27472"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/27472\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=27472"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=27472"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=27472"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}