{"id":23905,"date":"2025-05-31T15:40:46","date_gmt":"2025-05-31T15:40:46","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/05\/31\/presioni-i-trump-nuk-po-funksionon-analiza-pse-putini-refuzon-ta-ndale-luften\/"},"modified":"2025-05-31T15:40:46","modified_gmt":"2025-05-31T15:40:46","slug":"presioni-i-trump-nuk-po-funksionon-analiza-pse-putini-refuzon-ta-ndale-luften","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/05\/31\/presioni-i-trump-nuk-po-funksionon-analiza-pse-putini-refuzon-ta-ndale-luften\/","title":{"rendered":"\u201cPresioni i Trump nuk po funksionon\u201d\/ Analiza: Pse Putini refuzon ta ndal\u00eb luft\u00ebn"},"content":{"rendered":"<p>Sukseset ruse n\u00eb frontin ukrainas dhe fakti q\u00eb Vladimir Putin nuk i ka arritur q\u00ebllimet e tij, p\u00ebrkat\u00ebsisht t\u00eb rimarr\u00eb territoret q\u00eb dikur i p\u00ebrkisnin Bashkimit Sovjetik, jan\u00eb p\u00ebr disa arsye pse njeriu i fort\u00eb i Kremlinit nuk b\u00ebn asnj\u00eb hap prapa dhe nuk vendos t\u2019i n\u00ebnshtrohet presionit p\u00ebr nj\u00eb arm\u00ebpushim apo edhe p\u00ebr paqe. Kjo \u00ebsht\u00eb gjysma e s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs. Gjysma tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb se koh\u00ebt e fundit Putini e ka nd\u00ebrtuar t\u00eb gjith\u00eb ekonomin\u00eb e Rusis\u00eb mbi makin\u00ebn e luft\u00ebs dhe \u00ebsht\u00eb nj\u00eb avantazh q\u00eb ai nuk d\u00ebshiron ta humbas\u00eb as ende dhe as kurr\u00eb.<\/p>\n<p>Q\u00eb n\u00eb fazat e hershme t\u00eb luft\u00ebs, presidenti rus p\u00ebrgatiti terrenin p\u00ebr nj\u00eb konflikt t\u00eb gjat\u00eb. Ekonomia u ristrukturua n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb till\u00eb q\u00eb t\u00eb prodhonte nj\u00eb num\u00ebr rekord tankesh dhe materialesh t\u00eb tjera luftarake, nd\u00ebrsa ai p\u00ebrdori bonuse t\u00eb konsiderueshme deri n\u00eb nj\u00eb pag\u00eb vjetore p\u00ebr t\u00eb arritur numra t\u00eb m\u00ebdhenj rekrutimi.<\/p>\n<h4>N\u00eb nj\u00eb moment, m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb mij\u00eb rekrut\u00eb regjistroheshin \u00e7do dit\u00eb p\u00ebr t\u00eb luftuar, si\u00e7 raportohet nga Wall Street Journal. Ky fakt e shp\u00ebtoi Mosk\u00ebn nga humbjet fillestare q\u00eb p\u00ebsoi pas d\u00ebshtimit t\u00eb saj p\u00ebr t\u00eb pushtuar shpejt Kievin tre vjet m\u00eb par\u00eb.<\/h4>\n<p>Tani ai po i ndihmon forcat ruse t\u00eb p\u00ebrparojn\u00eb p\u00ebrs\u00ebri n\u00eb per\u00ebndim pas rimarrjes s\u00eb Kurskut, me ukrainasit dhe Per\u00ebndimin q\u00eb kan\u00eb frik\u00eb se ai do t\u00eb p\u00ebrpiqet t\u00eb konsolidoj\u00eb pozicionin e tij duke kaluar n\u00eb kund\u00ebrsulm gjat\u00eb ver\u00ebs. N\u00eb praktik\u00eb, kjo do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb Putini ka liri veprimi p\u00ebr t\u00eb ngadal\u00ebsuar negociatat e paqes dhe p\u00ebr t\u00eb injoruar bisedimet e drejtp\u00ebrdrejta me homologun e tij ukrainas, Volodymyr Zelensky.<\/p>\n<p>\u201c\u00cbsht\u00eb absolutisht e domosdoshme q\u00eb Rusia t\u00eb vazhdoj\u00eb t\u00eb mb\u00ebshtetet n\u00eb industrin\u00eb ushtarake, sepse ajo \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb motori i rritjes ekonomike. P\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb, do t\u00eb jet\u00eb pothuajse e pamundur q\u00eb Rusia t\u00eb zvog\u00ebloj\u00eb shpenzimet ushtarake\u201d, tha Alexander Kolyandr, nj\u00eb bashk\u00ebpun\u00ebtor i lart\u00eb n\u00eb Qendr\u00ebn p\u00ebr Analiz\u00ebn e Politikave Evropiane.<\/p>\n<p>Industria ruse e arm\u00ebve ka marr\u00eb miliarda dollar\u00eb n\u00eb stimuj vitet e fundit p\u00ebr t\u00eb rritur linjat e prodhimit dhe p\u00ebr t\u2019i mbajtur ato n\u00eb pun\u00eb 24 or\u00eb n\u00eb dit\u00eb. Fluksi i parave t\u00eb gatshme ka rritur pagat pjes\u00ebrisht p\u00ebr t\u00eb konkurruar me pagat e ushtarak\u00ebve dhe ka nxitur nj\u00eb rritje t\u00eb standardeve t\u00eb jetes\u00ebs p\u00ebr mij\u00ebra rus\u00eb n\u00eb rajonet m\u00eb t\u00eb varfra t\u00eb vendit.<\/p>\n<h4>N\u00ebse luftimet n\u00eb Ukrain\u00eb mbarojn\u00eb, ushtria ruse do t\u00eb ket\u00eb ende nevoj\u00eb p\u00ebr njer\u00ebz. Industria e arm\u00ebve do t\u00eb vazhdoj\u00eb t\u00eb prodhoj\u00eb arm\u00ebt dhe automjetet e nevojshme p\u00ebr t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsuar stoqet sovjetike t\u00eb humbura n\u00eb vij\u00ebn e frontit, por me nj\u00eb rit\u00ebm m\u00eb t\u00eb ngadalt\u00eb se gjat\u00eb luft\u00ebs.<\/h4>\n<p>Kjo n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pashmangshme do t\u00eb \u00e7oj\u00eb n\u00eb humbje t\u00eb vendeve t\u00eb pun\u00ebs n\u00eb linjat e prodhimit, s\u00eb bashku me nj\u00eb ekonomi gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb ndenjur zhvillime q\u00eb mund t\u00eb shkaktojn\u00eb pak\u00ebnaq\u00ebsi midis atyre q\u00eb e pan\u00eb luft\u00ebn t\u00eb sillte rishp\u00ebrndarjen m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb pasuris\u00eb q\u00eb nga r\u00ebnia e Bashkimit Sovjetik.<\/p>\n<h4>Frika e fqinj\u00ebve t\u00eb Rusis\u00eb<\/h4>\n<p>Nj\u00eb frik\u00eb tjet\u00ebr q\u00eb ekziston \u00ebsht\u00eb se nj\u00eb fund i mundsh\u00ebm i luft\u00ebs n\u00eb Ukrain\u00eb do t\u00eb \u00e7oj\u00eb n\u00eb hapjen e fronteve t\u00eb reja. N\u00eb vendet baltike, ushtria estoneze nuk e p\u00ebrjashton mund\u00ebsin\u00eb e p\u00ebrhapjes s\u00eb luft\u00ebs n\u00eb territorin e NATO-s. N\u00eb Kazakistan, analist\u00ebt po v\u00ebzhgojn\u00eb nga af\u00ebr shenjat se Rusia mund t\u00eb b\u00ebj\u00eb nj\u00eb l\u00ebvizje n\u00eb pjes\u00ebn veriore t\u00eb vendit, ku ende jeton nj\u00eb popullsi e madhe ruse.<\/p>\n<p>K\u00ebto frik\u00ebra rrjedhin nga vler\u00ebsimi se Kremlini do t\u00eb preferonte t\u2019i mbante dhjet\u00ebra mij\u00ebra ushtar\u00eb q\u00eb luftonin n\u00eb nj\u00eb vij\u00eb tjet\u00ebr fronti, n\u00eb vend q\u00eb t\u2019i sillte ata p\u00ebrs\u00ebri n\u00eb sht\u00ebpi. Ekziston edhe shembulli i Josif Stalinit, i cili pas p\u00ebrfundimit t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore e konsideroi kthimin e veteran\u00ebve si nj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim dhe d\u00ebrgoi shum\u00eb prej tyre n\u00eb gulag p\u00ebr t\u2019u \u00e7liruar nga presionet e brendshme q\u00eb ata mund t\u00eb shkaktonin.<\/p>\n<p>Sot, fundi i luft\u00ebs n\u00eb Ukrain\u00eb do t\u00eb thoshte se qindra mij\u00ebra ushtar\u00eb do t\u00eb \u00e7mobilizoheshin dhe do t\u00eb ktheheshin n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb ngadal\u00ebsimit t\u00eb rritjes ekonomike dhe t\u00eb pagave.<\/p>\n<p>\u201cNuk do t\u00eb ishte nj\u00eb ide e mir\u00eb t\u00eb uleshin rr\u00ebnj\u00ebsisht k\u00ebto paga ose n\u00eb nj\u00eb periudh\u00eb shum\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr kohore. Nuk \u00ebsht\u00eb ide e mir\u00eb q\u00eb shteti t\u00eb zhg\u00ebnjej\u00eb ushtar\u00ebt\u201d, tha Volodymyr Isenko, i Universitetit t\u00eb Lir\u00eb t\u00eb Berlinit.<\/p>\n<h4>Objektivi do t\u00eb humbas\u00eb.<\/h4>\n<p>Disa industri arm\u00ebsh tashm\u00eb po shqyrtojn\u00eb mund\u00ebsin\u00eb e eksportimit t\u00eb prodhimit t\u00eb tyre t\u00eb tep\u00ebrt dhe q\u00eb Rusia t\u00eb b\u00ebhet p\u00ebrs\u00ebri eksportuesja e dyt\u00eb m\u00eb e madhe e arm\u00ebve n\u00eb bot\u00eb, nj\u00eb pozicion q\u00eb e mbante para fillimit t\u00eb luft\u00ebs n\u00eb Ukrain\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb disa m\u00ebnyra, Rusia \u00ebsht\u00eb n\u00eb nj\u00eb situat\u00eb t\u00eb ngjashme me SHBA-n\u00eb pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore ose me Gjermanin\u00eb naziste para luft\u00ebs kur industrit\u00eb e tyre t\u00eb arm\u00ebve ishin forcat l\u00ebviz\u00ebse t\u00eb zhvillimit. Por ndryshe nga SHBA-t\u00eb, industria mbrojt\u00ebse e Rusis\u00eb nuk ka gjasa t\u00eb ndjek\u00eb rrug\u00ebn amerikane.<\/p>\n<h4>A po e humbasin rus\u00ebt standardin e tyre t\u00eb jetes\u00ebs?<\/h4>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, ekonomia ruse paraqet paradoksin e m\u00ebposht\u00ebm se \u00ebsht\u00eb n\u00ebn presion dhe problemet e para jan\u00eb shfaqur, por qytetar\u00ebt kan\u00eb m\u00eb shum\u00eb para n\u00eb portofolet e tyre se m\u00eb par\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cEkonomia e Rusis\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00ebn presion dhe problemet po grumbullohen. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, njer\u00ebzit kan\u00eb m\u00eb shum\u00eb para se m\u00eb par\u00eb. Sado e \u00e7uditshme q\u00eb mund t\u00eb duket, k\u00ebto trende nuk p\u00ebrjashtojn\u00eb nj\u00ebra-tjetr\u00ebn\u201d, tha Konstantin Nasonov, nj\u00eb ekonomist rus dhe ish-hulumtues n\u00eb shkoll\u00ebn ruse t\u00eb biznesit Skolkovo.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, sipas Financial Times, rritja e ndjeshme e standardeve t\u00eb jetes\u00ebs n\u00eb Rusi, e cila ndihmoi n\u00eb mb\u00ebshtetjen e luft\u00ebs n\u00eb Ukrain\u00eb, po i vjen fundi. Analist\u00ebt e saj arrijn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb p\u00ebrfundim pasi shqyrtuan pun\u00ebsimet e fundit dhe k\u00ebrkesat e k\u00ebrkuara. Rritja e shpejt\u00eb e pagave p\u00ebr t\u00eb pun\u00ebsuarit e rinj u dob\u00ebsua n\u00eb fillim t\u00eb vitit 2025.<\/p>\n<p>Pagat p\u00ebr pozicionet e reja u rrit\u00ebn me 4.2% midis shtatorit dhe dhjetorit 2024 n\u00eb terma nominal\u00eb, por vet\u00ebm me 2.2% n\u00eb tremujorin q\u00eb p\u00ebrfundoi n\u00eb prill. Fundi nuk do t\u00eb vij\u00eb s\u00eb shpejti, edhe pse t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb tjera, duke p\u00ebrfshir\u00eb ngadal\u00ebsimin e rritjes s\u00eb PBB-s\u00eb dhe r\u00ebnien e t\u00eb ardhurave nga nafta, tregojn\u00eb se ekonomia e luft\u00ebs e Putinit po humbet vrullin.<\/p>\n<h4>\u00c7far\u00eb tregojn\u00eb shifrat p\u00ebr t\u00eb ardhurat e rus\u00ebve?<\/h4>\n<p>P\u00ebr vite me radh\u00eb para luft\u00ebs, Moska kishte grumbulluar t\u00eb ardhura t\u00eb tep\u00ebrta nga eksportet e naft\u00ebs dhe gazit, duke ndar\u00eb fonde q\u00eb nuk i kanalizonte n\u00eb buxhetin e shtetit.<\/p>\n<p>Pasi filloi pushtimi i plot\u00eb, Kremlini hapi rubinetat dhe parat\u00eb rrjedh\u00ebn n\u00eb ekonomi nd\u00ebrsa ajo kaloi n\u00eb nj\u00eb gjendje lufte. T\u00eb ardhurat reale fillimisht ran\u00eb pas pushtimit, por u rikuperuan n\u00eb fund t\u00eb vitit 2022 dhe filluan t\u00eb rriten me ritme q\u00eb nuk ishin par\u00eb n\u00eb m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb dekad\u00eb, sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb Rosstat.<\/p>\n<p>P\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb dekad\u00eb, p\u00ebrqindja e rus\u00ebve q\u00eb kishin nj\u00eb pik\u00ebpamje pozitive p\u00ebr financat e tyre i tejkaloi ata q\u00eb kishin nj\u00eb pik\u00ebpamje negative n\u00eb mesin e vitit 2024, sipas firm\u00ebs ruse t\u00eb sondazheve Levada. Rus\u00ebt e vler\u00ebsuan vitin 2023 si vitin e tyre m\u00eb t\u00eb mir\u00eb financiar n\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn 10 vjet n\u00eb anketat e analizuara n\u00eb nj\u00eb punim nga Instituti i Ekonomive n\u00eb Zhvillim i Bank\u00ebs s\u00eb Finland\u00ebs.<\/p>\n<p>Nj\u00eb studim m\u00eb i koh\u00ebve t\u00eb fundit nga Chronicles, nj\u00eb grup studiuesish t\u00eb pavarur, ofron nj\u00eb pik\u00ebpamje pak m\u00eb pak pozitive, por sugjeron se ende nuk ka shenja t\u00eb nj\u00eb r\u00ebnieje t\u00eb ndjeshme q\u00eb do t\u00eb shkaktonte paq\u00ebndrueshm\u00ebri politike.<\/p>\n<h4>Faktori SHBA dhe sanksionet<\/h4>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, SHBA-t\u00eb e kan\u00eb zgjeruar ndjesh\u00ebm pranin\u00eb e tyre n\u00eb tregun e energjis\u00eb n\u00eb Evrop\u00eb, duke furnizuar pothuajse 50% t\u00eb importeve t\u00eb gazit natyror t\u00eb l\u00ebngsh\u00ebm t\u00eb BE-s\u00eb, pasi eksportet u trefishuan midis viteve 2021 dhe 2023.<\/p>\n<p>Projektet e m\u00ebdha t\u00eb tubacioneve ruse, t\u00eb tilla si Nord Stream 2 dhe Power of Siberia 2, mbeten pezull. Dhe r\u00ebnia e \u00e7mimeve t\u00eb naft\u00ebs n\u00eb prill 2025, m\u00eb e madhja q\u00eb nga n\u00ebntori 2021, paraqet rreziqe t\u00eb m\u00ebtejshme.<\/p>\n<p>N\u00ebse arrihet nj\u00eb arm\u00ebpushim, nj\u00eb pauz\u00eb n\u00eb luft\u00eb mund t\u2019i ofroj\u00eb Rusis\u00eb nj\u00eb shans p\u00ebr t\u2019u riorganizuar dhe p\u00ebr t\u2019u rikuperuar ekonomikisht. Sanksionet jan\u00eb shpesh t\u00eb p\u00ebrkohshme dhe k\u00ebrkesa globale p\u00ebr naft\u00eb dhe gaz mbetet e fort\u00eb.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, nj\u00eb stanjacion i mundsh\u00ebm ekonomik n\u00eb t\u00eb ardhmen mund t\u00eb nxis\u00eb p\u00ebrs\u00ebri agresionin. N\u00ebse Rusia nuk nd\u00ebrmerr reforma strukturore dhe nuk e rip\u00ebrcakton rolin e saj n\u00eb ekonomin\u00eb globale duke zvog\u00ebluar var\u00ebsin\u00eb e saj nga eksportet e burimeve dhe duke u angazhuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb m\u00eb konstruktive me tregjet globale, cikli i konfrontimit mund t\u00eb p\u00ebrs\u00ebritet, me pasoja globale me ndikim t\u00eb gjer\u00eb dhe t\u00eb panjohura.<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/2025\/05\/31\/presioni-i-trump-nuk-po-funksionon-analiza-pse-putini-refuzon-ta-ndale-luften\/\">\u201cPresioni i Trump nuk po funksionon\u201d\/ Analiza: Pse Putini refuzon ta ndal\u00eb luft\u00ebn<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/\">Lapsi.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sukseset ruse n\u00eb frontin ukrainas dhe fakti q\u00eb Vladimir Putin nuk i ka arritur q\u00ebllimet e tij, p\u00ebrkat\u00ebsisht t\u00eb rimarr\u00eb territoret q\u00eb dikur i p\u00ebrkisnin Bashkimit Sovjetik, jan\u00eb p\u00ebr disa arsye pse njeriu i fort\u00eb i Kremlinit nuk b\u00ebn asnj\u00eb hap prapa dhe nuk vendos t\u2019i n\u00ebnshtrohet presionit p\u00ebr nj\u00eb arm\u00ebpushim apo edhe p\u00ebr paqe. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-23905","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23905","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23905"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23905\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23905"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23905"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23905"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}