{"id":19434,"date":"2025-05-06T15:33:41","date_gmt":"2025-05-06T15:33:41","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/05\/06\/amerikanet-ishin-te-palekundur-ne-mbeshtetjen-per-izraelin-ato-kohe-kane-marre-fund\/"},"modified":"2025-05-06T15:33:41","modified_gmt":"2025-05-06T15:33:41","slug":"amerikanet-ishin-te-palekundur-ne-mbeshtetjen-per-izraelin-ato-kohe-kane-marre-fund","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/05\/06\/amerikanet-ishin-te-palekundur-ne-mbeshtetjen-per-izraelin-ato-kohe-kane-marre-fund\/","title":{"rendered":"Amerikan\u00ebt ishin t\u00eb pal\u00ebkundur n\u00eb mb\u00ebshtetjen p\u00ebr Izraelin. Ato koh\u00eb kan\u00eb marr\u00eb fund"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb nj\u00eb pasdite t\u00eb ngarkuar n\u00eb Sht\u00ebpin\u00eb e Bardh\u00eb, nj\u00eb gazetare nxitonte p\u00ebr t\u00eb komentuar nj\u00eb deklarat\u00eb t\u00eb sapod\u00ebgjuar nga Presidenti amerikan Donald Trump. Komenti nuk ishte nj\u00eb deklarat\u00eb rutin\u00eb p\u00ebr Lindjen e Mesme, por nj\u00eb kthes\u00eb politike q\u00eb sfidonte status quo-n\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare: Trump kishte shpallur se SHBA-t\u00eb do t\u00eb merrnin kontrollin e Gaz\u00ebs, dhe territori do t\u00eb \u201cspastrohej\u201d nga palestinez\u00ebt. Ishte nj\u00eb moment q\u00eb sinjalizonte nj\u00eb kthes\u00eb t\u00eb fort\u00eb n\u00eb politik\u00ebn amerikane p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjen izraelito-palestineze, nj\u00eb zhvendosje q\u00eb forconte mb\u00ebshtetjen p\u00ebr Izraelin, por minonte konsensusin nd\u00ebrkomb\u00ebtar dhe ligjin nd\u00ebrkomb\u00ebtar.<\/p>\n<p>Trump-i nuk b\u00ebnte thjesht politik\u00eb t\u00eb jashtme. Ai vendoste kufijt\u00eb e nj\u00eb epoke t\u00eb re n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnien mes SHBA-s\u00eb dhe Izraelit, n\u00eb nj\u00eb periudh\u00eb ku pasojat e luft\u00ebs n\u00eb Gaza dhe polarizimi brenda Amerik\u00ebs po thellonin hendekun mes retorik\u00ebs presidenciale dhe realitetit t\u00eb opinionit publik.<\/p>\n<h4>Mb\u00ebshtetje \u201cme \u00e7do kusht\u201d dhe \u00e7arja n\u00eb baz\u00ebn amerikane<\/h4>\n<p>Pas sulmeve t\u00eb Hamasit m\u00eb 7 tetor 2023 dhe ofensiv\u00ebs s\u00eb ashp\u00ebr ushtarake t\u00eb Izraelit n\u00eb Gaza, marr\u00ebdh\u00ebnia SHBA-Izrael u rikthye n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb v\u00ebmendjes globale. Administrata e Presidentit Biden vendosi t\u00eb q\u00ebndroj\u00eb fort p\u00ebrkrah Izraelit, duke d\u00ebrguar rreth 18 miliard\u00eb dollar\u00eb ndihma ushtarake dhe duke mbrojtur q\u00ebndrimin e Tel Avivit n\u00eb aren\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Por p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb dekada, kjo mb\u00ebshtetje po sillte kosto t\u00eb lart\u00eb politike brenda vet\u00eb SHBA-s\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb protestat q\u00eb pasuan, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb kampuset universitare dhe qytetet e m\u00ebdha, Biden u etiketua si \u201cXho genocidi\u201d, nj\u00eb akuz\u00eb e r\u00ebnd\u00eb q\u00eb reflektonte zhg\u00ebnjimin n\u00eb rritje t\u00eb votuesve t\u00eb majt\u00eb dhe ve\u00e7an\u00ebrisht t\u00eb rinjve. Ishin k\u00ebta votues q\u00eb dikur p\u00ebrb\u00ebnin baz\u00ebn energjike t\u00eb Demokrat\u00ebve, por q\u00eb sot jan\u00eb t\u00eb par\u00eb si t\u00eb l\u00ebkundur, madje t\u00eb gatsh\u00ebm t\u00eb votojn\u00eb kund\u00ebr.<\/p>\n<p>Trump, n\u00eb stilin e tij t\u00eb zakonsh\u00ebm polarizues, e shfryt\u00ebzoi k\u00ebt\u00eb moment p\u00ebr t\u00eb goditur t\u00eb majt\u00ebn amerikane, duke quajtur protestuesit<em> \u201ct\u00eb \u00e7mendur t\u00eb s\u00eb majt\u00ebs radikale\u201d.<\/em> N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, administrata e tij po nxit d\u00ebbimin e qindra student\u00ebve t\u00eb huaj t\u00eb akuzuar p\u00ebr antisemitiz\u00ebm apo mb\u00ebshtetje ndaj Hamasit, nj\u00eb politik\u00eb q\u00eb tashm\u00eb po sfidohet n\u00eb gjykata.<\/p>\n<p>Por ndryshe nga Trump-i, Biden ndodhej n\u00eb nj\u00eb pozit\u00eb m\u00eb t\u00eb brisht\u00eb. Si nj\u00eb president q\u00eb mb\u00ebshtetet n\u00eb nj\u00eb koalicion t\u00eb gjer\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb edhe votues arab\u00eb-amerikan\u00eb n\u00eb shtete ky\u00e7e si Michigan, ai po p\u00ebrjetonte p\u00ebrplasjen mes realpolitik\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe etik\u00ebs s\u00eb baz\u00ebs s\u00eb tij elektorale.<\/p>\n<p>Jake Sullivan, ish-k\u00ebshilltar p\u00ebr sigurin\u00eb komb\u00ebtare, e p\u00ebrshkruan k\u00ebt\u00eb tension si nj\u00eb dilem\u00eb mes frenimit t\u00eb k\u00ebrkesave t\u00eb tep\u00ebrta t\u00eb Izraelit dhe nevoj\u00ebs p\u00ebr t\u00eb mos e l\u00ebn\u00eb at\u00eb t\u00eb pambrojtur p\u00ebrball\u00eb armiqve t\u00eb jasht\u00ebm. <em>\u201cShtetet e Bashkuara q\u00ebndruan pas Izraelit materialisht, moralisht dhe n\u00eb \u00e7do m\u00ebnyr\u00eb tjet\u00ebr,\u201d<\/em> thot\u00eb ai. Por pyetja \u00ebsht\u00eb: a po q\u00ebndron edhe populli amerikan?<\/p>\n<h4>Nga Truman te TikTok: Ndryshimi i rr\u00ebfimit<\/h4>\n<p>Q\u00eb nga viti 1948, kur Harry Truman sfidoi k\u00ebshillat e CIA-s dhe Sekretarit t\u00eb Shtetit George Marshall p\u00ebr t\u00eb njohur menj\u00ebher\u00eb shtetin e ri t\u00eb Izraelit, SHBA-ja ka qen\u00eb mb\u00ebshtet\u00ebsi m\u00eb i fort\u00eb i Tel Avivit. Truman u shty nga ndjenja morale p\u00ebr mbijetuesit e Holokaustit dhe nga nj\u00eb lidhje kulturore q\u00eb vet\u00ebm sa do t\u00eb forcohej n\u00eb dekadat e m\u00ebvonshme.<\/p>\n<p>Kjo lidhje u ushqye jo vet\u00ebm nga interesi strategjik n\u00eb Lindjen e Mesme, por edhe nga kultura popullore. Romani \u201cExodus\u201d i Leon Uris dhe m\u00eb von\u00eb filmi i bazuar mbi t\u00eb, krijuan nj\u00eb imazh heroik dhe t\u00eb amerikanizuar t\u00eb lindjes s\u00eb Izraelit, duke ushqyer simpati n\u00eb opinionin publik p\u00ebr dekada.<\/p>\n<p>Por kjo narrativ\u00eb po thyhet. Sot, nj\u00eb pjes\u00eb e madhe e amerikan\u00ebve t\u00eb rinj informohen jo nga romanet apo televizionet tradicionale, por nga TikTok, Instagram dhe rrjete t\u00eb tjera sociale ku pamjet nga Gaza, viktimat civile dhe dramat njer\u00ebzore formojn\u00eb perceptimin kryesor. Pew Research raporton se 33% e amerikan\u00ebve n\u00ebn 30 vje\u00e7 sot simpatizojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb me palestinez\u00ebt, nd\u00ebrsa vet\u00ebm 14% me izraelit\u00ebt, nj\u00eb p\u00ebrmbysje e rrall\u00eb historike.<\/p>\n<p>Kjo prirje \u00ebsht\u00eb m\u00eb e fort\u00eb mes demokrat\u00ebve t\u00eb rinj dhe komuniteteve minoritare, p\u00ebrfshir\u00eb madje edhe hebrenjt\u00eb progresist\u00eb. Edhe brenda Partis\u00eb Republikane, sipas Pew, numri i atyre q\u00eb kan\u00eb q\u00ebndrime t\u00eb pafavorshme ndaj Izraelit \u00ebsht\u00eb rritur ndjesh\u00ebm, sidomos mes t\u00eb rinjve n\u00ebn 49 vje\u00e7.<\/p>\n<h4>Marr\u00ebdh\u00ebnie e hekurt, por me krisje<\/h4>\n<p>N\u00eb nivel institucional, aleanca mbetet e fort\u00eb. Politikan\u00ebt n\u00eb Kongress nga t\u00eb dyja partit\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb mb\u00ebshtesin lidhjen strategjike me Izraelin. Por n\u00eb prapasken\u00eb, mendimtar\u00eb dhe ekspert\u00eb paralajm\u00ebrojn\u00eb p\u00ebr nj\u00eb erozion t\u00eb ngadalt\u00eb q\u00eb mund t\u00eb ket\u00eb pasoja afatgjata.<\/p>\n<p>Instituti p\u00ebr Studime t\u00eb Siguris\u00eb Komb\u00ebtare n\u00eb Tel Aviv ka paralajm\u00ebruar se opinioni publik amerikan ka hyr\u00eb n\u00eb<em> \u201czon\u00ebn e rrezikut\u201d.<\/em> Sipas analistit Theodore Sasson, r\u00ebnia e mb\u00ebshtetjes publike nuk duhet n\u00ebnvler\u00ebsuar, pasi Izraelit do t\u2019i duhet mb\u00ebshtetja e SHBA-s\u00eb p\u00ebr dekadat q\u00eb vijn\u00eb, si n\u00eb aspektin diplomatik ashtu edhe n\u00eb at\u00eb ushtarak.<\/p>\n<p>K\u00ebto krisje vijn\u00eb gjithashtu n\u00eb nj\u00eb moment kur vet\u00eb shoq\u00ebria izraelite \u00ebsht\u00eb e p\u00ebr\u00e7ar\u00eb. Q\u00eb nga viti 2023, reformat gjyq\u00ebsore t\u00eb Netanyahu-t kan\u00eb sjell\u00eb protesta t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb hebrenjve laik\u00eb kund\u00ebr nj\u00eb rr\u00ebshqitjeje drejt teokracis\u00eb. Kjo e ka b\u00ebr\u00eb m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb q\u00eb amerikan\u00ebt liberal\u00eb, sidomos hebrenjt\u00eb amerikan\u00eb, ta ndjejn\u00eb m\u00eb Izraelin si p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb vlerave t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Dennis Ross, nj\u00eb nga arkitekt\u00ebt e marr\u00ebveshjeve t\u00eb Oslos, thot\u00eb se perceptimi p\u00ebr Izraelin po polarizohet gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb sipas linjave partiake n\u00eb SHBA. Sipas tij, Trump-i mund t\u00eb forcoj\u00eb mb\u00ebshtetjen p\u00ebr Izraelin n\u00eb krahun republikan, por nj\u00ebkoh\u00ebsisht e b\u00ebn m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb ruajtjen e lidhjeve me demokrat\u00ebt.<\/p>\n<h4>Drejt nj\u00eb pik\u00eb kthese?<\/h4>\n<p>E ardhmja e marr\u00ebdh\u00ebnies SHBA-Izrael nuk \u00ebsht\u00eb e shkruar n\u00eb gur. Ajo do t\u00eb varet nga zgjedhjet politike q\u00eb do t\u00eb b\u00ebjn\u00eb si amerikan\u00ebt, ashtu edhe izraelit\u00ebt. N\u00ebse n\u00eb Izrael do t\u00eb vij\u00eb nj\u00eb qeveri m\u00eb qendrore q\u00eb heq dor\u00eb nga projektet p\u00ebr aneksim de facto t\u00eb Bregut Per\u00ebndimor, mund t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb rifreskim t\u00eb lidhjes me Partin\u00eb Demokratike.<\/p>\n<p>Por n\u00ebse jo, dhe n\u00ebse rrjedhat demografike n\u00eb SHBA vazhdojn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, at\u00ebher\u00eb mb\u00ebshtetja<em> \u201cme \u00e7do kusht\u201d<\/em> nuk do t\u00eb jet\u00eb m\u00eb nj\u00eb aksiom\u00eb e pashkruar. Ajo do t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb zgjedhje politike, e debatueshme, e kontestuar dhe, gjithnj\u00eb e m\u00eb shpesh, e kushtueshme.<\/p>\n<p>BBC, p\u00ebrshtati n\u00eb shqip <strong>\u00a9LAPSI.AL\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/2025\/05\/06\/amerikanet-ishin-te-palekundur-ne-mbeshtetjen-per-izraelin-ato-kohe-kane-marre-fund\/\">Amerikan\u00ebt ishin t\u00eb pal\u00ebkundur n\u00eb mb\u00ebshtetjen p\u00ebr Izraelin. Ato koh\u00eb kan\u00eb marr\u00eb fund<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lapsi.al\/\">Lapsi.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb nj\u00eb pasdite t\u00eb ngarkuar n\u00eb Sht\u00ebpin\u00eb e Bardh\u00eb, nj\u00eb gazetare nxitonte p\u00ebr t\u00eb komentuar nj\u00eb deklarat\u00eb t\u00eb sapod\u00ebgjuar nga Presidenti amerikan Donald Trump. Komenti nuk ishte nj\u00eb deklarat\u00eb rutin\u00eb p\u00ebr Lindjen e Mesme, por nj\u00eb kthes\u00eb politike q\u00eb sfidonte status quo-n\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare: Trump kishte shpallur se SHBA-t\u00eb do t\u00eb merrnin kontrollin e Gaz\u00ebs, dhe [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-19434","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19434","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19434"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19434\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19434"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19434"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19434"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}