{"id":18447,"date":"2025-05-01T09:30:14","date_gmt":"2025-05-01T09:30:14","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/05\/01\/dita-nderkombetare-e-punes-historia-dhe-domethenia-e-1-majit\/"},"modified":"2025-05-01T09:30:14","modified_gmt":"2025-05-01T09:30:14","slug":"dita-nderkombetare-e-punes-historia-dhe-domethenia-e-1-majit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/05\/01\/dita-nderkombetare-e-punes-historia-dhe-domethenia-e-1-majit\/","title":{"rendered":"Dita Nd\u00ebrkomb\u00ebtare e Pun\u00ebs\/ Historia dhe dometh\u00ebnia e 1 majit"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb 1 maj pun\u00ebtor\u00ebt dhe sindikatat e tyre n\u00eb \u00e7do vend t\u00eb bot\u00ebs, protestojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar t\u00eb drejtat dhe kushte m\u00eb t\u00eb mira pune.<\/p>\n<p>Por si mbeti 1 maji dita simbol e pun\u00ebtor\u00ebve dhe me \u00e7far\u00eb ngjarje lidhet ajo?<\/p>\n<p>1 maji i par\u00eb lind n\u00eb Paris n\u00eb 1889-\u00ebn. Ideja u hodh gjat\u00eb Kongresit t\u00eb Internacionales s\u00eb dyt\u00eb, t\u00eb mbledhur n\u00eb kryeqytetin francez.<\/p>\n<p>Objektivi i organizat\u00ebs s\u00eb krijuar nga hiri i organizat\u00ebs s\u00eb par\u00eb ishte ai i koordinimit t\u00eb aktiviteteve t\u00eb t\u00eb gjitha partive komb\u00ebtare t\u00eb lidhura me l\u00ebvizjen e pun\u00ebtor\u00ebve.<\/p>\n<p>U vendos t\u00eb realizohej nj\u00eb manifestim i madh p\u00ebr t\u2019i k\u00ebrkuar autoriteteve publike q\u00eb t\u00eb reduktonin dit\u00ebn e pun\u00ebs n\u00eb 8 or\u00eb.<\/p>\n<p>\u201c8 or\u00eb pun\u00eb, 8 or\u00eb arg\u00ebtim, dhe 8 or\u00eb p\u00ebr t\u00eb fjetur\u201d. Ishte kjo moto e kijuar p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb Australi n\u00eb vitin 1855 dhe q\u00eb m\u00eb pas u p\u00ebrdor nga pjesa m\u00eb e madhe e l\u00ebvizjes s\u00eb sindikatave n\u00eb fillim t\u00eb \u2018900-\u00ebs.<\/p>\n<p>Nj\u00eb moto q\u00eb i hapi rrug\u00ebn k\u00ebrkesave t\u00eb tjera t\u00eb p\u00ebrgjithshme dhe caktimit t\u00eb nj\u00eb dite, pik\u00ebrisht n\u00eb 1 maj, ku t\u00eb gjith\u00eb pun\u00ebtor\u00ebt mund t\u00eb takoheshin p\u00ebr t\u00eb mbrojtur autonomin\u00eb e tyre.<\/p>\n<p>Zgjedhja e k\u00ebsaj date u b\u00eb si pasoj\u00eb e incidenteve t\u00eb r\u00ebnda t\u00eb ndodhura n\u00eb dit\u00ebt e para t\u00eb majit t\u00eb vitit 1886 n\u00eb Chicago, q\u00eb njihen si revolta e \u201cHaymarket\u201d.<\/p>\n<p>N\u00eb mes t\u00eb \u2018800-\u00ebs, pun\u00ebtor\u00ebt nuk kishin t\u00eb drejta, punonin dhe 16 or\u00eb n\u00eb dit\u00eb, n\u00eb kushte shum\u00eb t\u00eb k\u00ebqija dhe shpesh humbnin jet\u00ebn n\u00eb vendet e pun\u00ebs.<\/p>\n<p>N\u00eb 1 maj t\u00eb 1886-\u00ebs u mbajt nj\u00eb grev\u00eb e p\u00ebrgjithshme n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs p\u00ebr t\u00eb reduktuar dit\u00ebn e pun\u00ebs n\u00eb 8 or\u00eb. Protesta zgjti tri dit\u00eb dhe kulmoi n\u00eb 4 maj, me nj\u00eb masak\u00ebr t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb ku mbet\u00ebn t\u00eb vrar\u00eb 11 persona.<\/p>\n<p>Iniciativa u kthye n\u00eb nj\u00eb simbol t\u00eb k\u00ebrkesave t\u00eb pun\u00ebtor\u00ebve q\u00eb n\u00eb ato koh\u00eb luftonin p\u00ebr t\u00eb pasur t\u00eb drejta dhe kushte m\u00eb t\u00eb mira pune.<\/p>\n<p>K\u00ebshtu pavar\u00ebsisht reagimit negativ t\u00eb shum\u00eb qeverive, n\u00eb 1 maj t\u00eb 1890-\u00ebs u regjistrua nj\u00eb pjes\u00ebmarrje shum\u00eb e lart\u00eb.<\/p>\n<p>Aktualisht kjo dat\u00eb \u00ebsht\u00eb fest\u00eb komb\u00ebtare n\u00eb shum\u00eb vende. P\u00ebrve\u00e7 se n\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs ku dita e pun\u00ebs festohet t\u00eb h\u00ebn\u00ebn e par\u00eb t\u00eb shtatorit.<br \/>\nFesta e ka origjin\u00ebn nga Kanadaja n\u00eb kujtim t\u00eb manifestimeve ku pun\u00ebtor\u00ebt k\u00ebrkonin orar t\u00eb reduktuar pune n\u00ebn emrin e \u201cL\u00ebvizjes s\u00eb n\u00ebnt\u00eb or\u00ebve\u201d.<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lexo.al\/2025\/05\/dita-nderkombetare-e-punes-historia-dhe-domethenia-e-1-majit\/\">Dita Nd\u00ebrkomb\u00ebtare e Pun\u00ebs\/ Historia dhe dometh\u00ebnia e 1 majit<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lexo.al\/\">www.lexo.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb 1 maj pun\u00ebtor\u00ebt dhe sindikatat e tyre n\u00eb \u00e7do vend t\u00eb bot\u00ebs, protestojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar t\u00eb drejtat dhe kushte m\u00eb t\u00eb mira pune. Por si mbeti 1 maji dita simbol e pun\u00ebtor\u00ebve dhe me \u00e7far\u00eb ngjarje lidhet ajo? 1 maji i par\u00eb lind n\u00eb Paris n\u00eb 1889-\u00ebn. Ideja u hodh gjat\u00eb Kongresit t\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-18447","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18447","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18447"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18447\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18447"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18447"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18447"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}