{"id":18265,"date":"2025-04-30T09:51:15","date_gmt":"2025-04-30T09:51:15","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/04\/30\/39-vite-pas-shperthimit-ne-cernobil-fizikanti-ne-shqiperi-jane-gjetur-gjurme-por-jo-ndotje\/"},"modified":"2025-04-30T09:51:15","modified_gmt":"2025-04-30T09:51:15","slug":"39-vite-pas-shperthimit-ne-cernobil-fizikanti-ne-shqiperi-jane-gjetur-gjurme-por-jo-ndotje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2025\/04\/30\/39-vite-pas-shperthimit-ne-cernobil-fizikanti-ne-shqiperi-jane-gjetur-gjurme-por-jo-ndotje\/","title":{"rendered":"39 vite pas shp\u00ebrthimit n\u00eb \u00c7ernobil\/ Fizikanti: N\u00eb Shqip\u00ebri jan\u00eb gjetur gjurm\u00eb, por jo ndotje"},"content":{"rendered":"<p>39 vite m\u00eb par\u00eb, m\u00eb 26 prill 1986, Europa u p\u00ebrball me nj\u00eb nga katastrofat m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha: shp\u00ebrthimin e centralit b\u00ebrthamor n\u00eb \u00c7ernobil. Ky aksident \u2018shkundi\u2019 bot\u00ebn, por sot duket si nj\u00eb kapitull i harruar i historis\u00eb.<\/p>\n<div class=\"jeg_ad jeg_ad_article jnews_content_inline_ads  \"><\/div>\n<p>Fizikanti Rustem Paci e ka vizituar \u00c7ernobilin n\u00eb vitin 2004 gjat\u00eb nj\u00eb misioni trajnimi. N\u00eb emisionin \u201cAldo Morning Show\u201d ai shpjegon se energjia b\u00ebrthamore \u00ebsht\u00eb nga m\u00eb t\u00eb pastrat sepse ndotja ambientale \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e vog\u00ebl, me p\u00ebrjashtim t\u00eb mbetjeve q\u00eb krijohen nga materiali b\u00ebrthamor.<\/p>\n<p>Katastrofa n\u00eb \u00c7ernobil b\u00ebn thirrje p\u00ebr nj\u00eb kujdes n\u00eb lidhje me m\u00ebnyr\u00ebn si energjia b\u00ebrthamore shfryt\u00ebzohet, shpjegon ai. Nj\u00eb gabim teknik i uljes s\u00eb fuqis\u00eb s\u00eb reaktorit, nj\u00eb gabim teknik rreth or\u00ebs 2 t\u00eb m\u00ebngjesit shkaktoi daljen e nj\u00eb sasie t\u00eb materialit b\u00ebrthamor (rreth 3-5%), kurse pjesa tjet\u00ebr ka mbetur brenda sarkofagut. Por cilat jan\u00eb pasojat q\u00eb ka l\u00ebn\u00eb pas \u00c7ernobili ende sot?<\/p>\n<p><strong>Rustem Paci:<\/strong>\u00a0<em>N\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, koncepti i energjis\u00eb b\u00ebrthamore \u00ebsht\u00eb q\u00eb b\u00ebrthamat m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha ndahen n\u00eb b\u00ebrthama m\u00eb t\u00eb vogla dhe ato prodhojn\u00eb energji. N\u00eb k\u00ebto b\u00ebrthama t\u00eb vogla, element\u00ebt kryesor\u00eb q\u00eb\u00a0kan\u00eb dal\u00eb kan\u00eb qen\u00eb stroncium, cezium, jod. Jodi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga ata element\u00eb radioaktiv\u00eb i cili vendoset n\u00eb gj\u00ebndr\u00ebn tiroide dhe ka nj\u00eb koh\u00eb gjysm\u00eb zb\u00ebrthimi fatmir\u00ebsisht 8 dit\u00eb, jo si\u00e7 \u00ebsht\u00eb stronciumi dhe ceziumi q\u00eb \u00ebsht\u00eb 29-30 vjet. Megjith\u00ebse sot ka kaluar, 30, vet\u00ebm gjysma e tij \u00ebsht\u00eb zb\u00ebrthyer. Problemet\u00a0 kryesore q\u00eb vijn\u00eb nga dalja e l\u00ebnd\u00ebs b\u00ebrthamore n\u00eb mjedis \u00ebsht\u00eb q\u00eb kjo\u00a0 l\u00ebnd\u00eb m\u00eb tej do t\u00eb mbivendoset n\u00eb sip\u00ebrfaqen e tok\u00ebs n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb zon\u00ebn e gjelb\u00ebr rreth e p\u00ebrqark dhe zinxhiri ushqimor fillon pik\u00ebrisht n\u00ebp\u00ebrmjet k\u00ebtyre element\u00ebve dhe kjo b\u00ebn q\u00eb njeriu t\u00eb jet\u00eb i ekspozuar ndaj k\u00ebtyre rrezatimeve, por edhe n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb. Procesi nuk \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i thjesht\u00eb. Sot e k\u00ebsaj dite pran\u00eb centralit\u00a0 b\u00ebrthamor n\u00eb \u00c7ernobil \u00ebsht\u00eb zona e kufizuar, zona e izoluar ku nuk lejohet publiku, jan\u00eb krijuar disa shtigje n\u00eb t\u00eb cialt niveli i rrezatimit \u00ebsht\u00eb pothuaj natyral dhe \u00ebsht\u00eb kthyer n\u00eb nj\u00eb atraksion turistik,\u00a0 nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb qyteti i Pripyat, t\u00eb cilin un\u00eb kam pasur rast ta shoh, \u00ebsht\u00eb kthyer n\u00eb\u00eb nj\u00eb qytet fantzm\u00eb ku gjith\u00e7ka ka ngelur si\u00e7 ka qen\u00eb n\u00eb vitin \u201986 \u00a0sepse brenda 35 or\u00ebve t\u00eb para, 50 mij\u00eb\u00a0 banor\u00eb t\u00eb Pripyat u zhvends\u00ebn dhe nj\u00eb pjes\u00eb e zonave t\u00eb \u00c7ernigovit, \u00c7ernobilit ik\u00ebn dhe gjat\u00eb koh\u00ebs q\u00eb un\u00eb kam qen\u00eb atje ne kemi ndenjur n\u00eb nj\u00eb zon\u00eb m\u00eb t\u00eb larg\u00ebt, Slavutic, ku p\u00ebr t\u00eb shkuar n\u00eb \u00c7ernobil, duhet t\u00eb kalonim n\u00eb kufirin bjellorus dhe p\u00ebrs\u00ebri n\u00eb at\u00eb ukrainas. Sigurisht q\u00eb ka zona q\u00eb akoma niveli i radioaktivitetit \u00ebsht\u00eb i lart\u00eb.<\/em><\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/gijotina.com\/39-vite-pas-shperthimit-ne-cernobil-fizikanti-ne-shqiperi-jane-gjetur-gjurme-por-jo-ndotje\/\">39 vite pas shp\u00ebrthimit n\u00eb \u00c7ernobil\/ Fizikanti: N\u00eb Shqip\u00ebri jan\u00eb gjetur gjurm\u00eb, por jo ndotje<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/gijotina.com\/\">GIJOTINA<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>39 vite m\u00eb par\u00eb, m\u00eb 26 prill 1986, Europa u p\u00ebrball me nj\u00eb nga katastrofat m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha: shp\u00ebrthimin e centralit b\u00ebrthamor n\u00eb \u00c7ernobil. Ky aksident \u2018shkundi\u2019 bot\u00ebn, por sot duket si nj\u00eb kapitull i harruar i historis\u00eb. Fizikanti Rustem Paci e ka vizituar \u00c7ernobilin n\u00eb vitin 2004 gjat\u00eb nj\u00eb misioni trajnimi. N\u00eb emisionin \u201cAldo [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-18265","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18265","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18265"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18265\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18265"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18265"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18265"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}