{"id":158,"date":"2024-09-01T20:41:41","date_gmt":"2024-09-01T20:41:41","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2024\/09\/01\/lufta-me-mizore-e-ketyre-diteve-per-te-cilen-nuk-flet-kush\/"},"modified":"2024-09-01T20:41:41","modified_gmt":"2024-09-01T20:41:41","slug":"lufta-me-mizore-e-ketyre-diteve-per-te-cilen-nuk-flet-kush","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2024\/09\/01\/lufta-me-mizore-e-ketyre-diteve-per-te-cilen-nuk-flet-kush\/","title":{"rendered":"Lufta m\u00eb mizore e k\u00ebtyre dit\u00ebve, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn nuk flet kush"},"content":{"rendered":"<p>Lufta n\u00eb Sudan merr shum\u00eb m\u00eb pak v\u00ebmendje sesa konfliktet n\u00eb Gaza dhe Ukrain\u00eb, megjith\u00ebse mund t\u00eb jet\u00eb m\u00eb vdekjeprur\u00ebse se t\u00eb dyja, paralajm\u00ebron e p\u00ebrjavshmja prestigjioze britanike The Economist n\u00eb nj\u00eb raport t\u00eb madh nga lindja e atij vendi.<\/p>\n<p>Kryeqyteti \u00ebsht\u00eb shkat\u00ebrruar, rreth 150,000 njer\u00ebz jan\u00eb vran\u00eb dhe trupat jan\u00eb grumbulluar n\u00eb varreza t\u00eb dukshme nga hap\u00ebsira. M\u00eb shum\u00eb se 10 milion\u00eb njer\u00ebz jan\u00eb zhvendosur dhe uria q\u00eb k\u00ebrc\u00ebnon t\u00eb mbijetuarit dhe q\u00eb mund t\u00eb jet\u00eb m\u00eb vdekjeprur\u00ebse se ajo e Etiopis\u00eb n\u00eb vitet 1980.<\/p>\n<p>Me pak fjal\u00eb, Sudani po p\u00ebrballet me kriz\u00ebn m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb humanitare n\u00eb bot\u00eb, dhe n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, vendi \u00ebsht\u00eb kthyer n\u00eb nj\u00eb bomb\u00eb gjeopolitike me sahat. Vendet e Lindjes s\u00eb Mesme dhe Rusia mb\u00ebshtesin pal\u00ebt nd\u00ebrluftuese, nd\u00ebrsa Per\u00ebndimi, i preokupuar me vatra t\u00eb tjera t\u00eb nxehta, nuk \u00ebsht\u00eb i interesuar p\u00ebr luft\u00ebn q\u00eb t\u00ebrbohet pran\u00eb Mesdheut.<\/p>\n<p>Dhuna n\u00eb Sudan k\u00ebrc\u00ebnon t\u00eb destabilizoj\u00eb vendet fqinje dhe t\u00eb shkaktoj\u00eb nj\u00eb fluks t\u00eb ri refugjat\u00ebsh n\u00eb Evrop\u00eb. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, Sudani ka rreth 800 kilometra vij\u00eb bregdetare n\u00eb Detin e Kuq, k\u00ebshtu q\u00eb shembja e tij k\u00ebrc\u00ebnon Kanalin e Suezit, nj\u00eb arterie ky\u00e7e e tregtis\u00eb globale.<\/p>\n<p>Pal\u00ebt kryesore n\u00eb luft\u00eb jan\u00eb ushtria e rregullt, Forcat e Armatosura Sudaneze (SAF) dhe nj\u00eb grup paraushtarak i quajtur Forca e Mb\u00ebshtetjes s\u00eb Shpejt\u00eb (RSF).<\/p>\n<p>Asnj\u00ebra pal\u00eb nuk ka nj\u00eb q\u00ebllim ideologjik apo nj\u00eb identitet monolit etnik, v\u00ebren The Economist. T\u00eb dy udh\u00ebhiqen nga komandant\u00ebt e paskrupullt t\u00eb luft\u00ebs q\u00eb po luftojn\u00eb p\u00ebr kontrollin e vendit dhe pasurive t\u00eb tij.<\/p>\n<p>Sudan is on fire, and fighters are filming themselves, celebrating in front of burning buildings.<\/p>\n<p>We have collected thousands of videos, posted to social media, and mapped fire damage across the country.<\/p>\n<p>We can show you who is responsible. pic.twitter.com\/z0L0Ws2dqS<\/p>\n<p>\u2014 Centre for Information Resilience (@Cen4infoRes) August 28, 2024<\/p>\n<p>Sudani nuk \u00ebsht\u00eb i huaj p\u00ebr luft\u00ebn, kujton The Economist. Ky vend ka qen\u00eb n\u00eb nj\u00eb luft\u00eb civile t\u00eb p\u00ebrhershme q\u00eb nga pavar\u00ebsia n\u00eb 1956. Nj\u00eb konflikt i p\u00ebrgjaksh\u00ebm p\u00ebrfundoi me shk\u00ebputjen e Sudanit t\u00eb Jugut n\u00eb vitin 2011. Nj\u00ebzet vjet m\u00eb par\u00eb, publiku nd\u00ebrkomb\u00ebtar protestoi kund\u00ebr elementeve t\u00eb gjenocidit. Megjithat\u00eb, edhe p\u00ebr ato standarde t\u00eb tmerrshme, konflikti aktual \u00ebsht\u00eb trondit\u00ebs.<\/p>\n<p>Khartoum, dikur nj\u00eb qytet i gjall\u00eb, tani \u00ebsht\u00eb n\u00eb g\u00ebrmadha. T\u00eb dyja pal\u00ebt po bombardojn\u00eb civil\u00eb, po rekrutojn\u00eb f\u00ebmij\u00eb dhe uria po p\u00ebrhapet. RSF \u00ebsht\u00eb akuzuar p\u00ebr p\u00ebrdhunim masiv dhe gjenocid, akuzat q\u00eb duken t\u00eb besueshme.<\/p>\n<p>Konflikti n\u00eb Sudan \u00ebsht\u00eb kompleks, pa zgjidhje apo an\u00eb t\u00eb qart\u00eb q\u00eb Per\u00ebndimi mund t\u00eb mb\u00ebshtes\u00eb p\u00ebr t\u00eb arritur nj\u00eb paqe t\u00eb shpejt\u00eb. T\u00eb dy pal\u00ebt nd\u00ebrluftuese udh\u00ebhiqen nga udh\u00ebheq\u00ebs ushtarak\u00eb pa mb\u00ebshtetje t\u00eb qart\u00eb mes qytetar\u00ebve.<\/p>\n<p>Per\u00ebndimi \u00ebsht\u00eb i vet\u00ebdijsh\u00ebm p\u00ebr seriozitetin e situat\u00ebs, por p\u00ebr shkak t\u00eb k\u00ebtyre faktor\u00ebve mbetet pasiv n\u00eb rastin e Sudanit.<\/p>\n<p>Forcat e jashtme po e nxisin konfliktin, v\u00ebren The Economist. Emiratet e Bashkuara Arabe furnizojn\u00eb RSF-n\u00eb me plumba dhe drone. Irani dhe Egjipti po armatosin forcat e rregullta. Rusia luan t\u00eb dyja pal\u00ebt dhe d\u00ebrgon mercenar\u00ebt e Wagner-it. Arabia Saudite, Turqia dhe Katari po konkurrojn\u00eb gjithashtu p\u00ebr ndikim n\u00eb vend. Secila nga k\u00ebto forca ka q\u00ebllime t\u00eb kufizuara, nga sigurimi i furnizimeve ushqimore deri te arritja e arit.<\/p>\n<p>Problemi i madh me Sudanin \u00ebsht\u00eb se sa kaos mund t\u00eb gjeneroj\u00eb n\u00eb vendet fqinje, paralajm\u00ebron The Economist. P\u00ebrkat\u00ebsisht, Sudani ka kufij poroz me shtat\u00eb vende n\u00eb nj\u00eb gjendje t\u00eb brisht\u00eb q\u00eb p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb 21 p\u00ebr qind t\u00eb mas\u00ebs tok\u00ebsore t\u00eb Afrik\u00ebs dhe jan\u00eb sht\u00ebpia e 280 milion\u00eb njer\u00ebzve. Midis tyre jan\u00eb \u00c7adi, Egjipti, Etiopia dhe Libia, t\u00eb cilat po p\u00ebrballen me nj\u00eb fluks destabilizues refugjat\u00ebsh, arm\u00ebsh dhe mercenar\u00ebsh.<\/p>\n<p>P\u00ebr shkak t\u00eb konfliktit n\u00eb Sudan, nj\u00eb val\u00eb e re refugjat\u00ebsh pritet n\u00eb Evrop\u00eb dhe The Economist kujton se 60 p\u00ebr qind e njer\u00ebzve n\u00eb kampet n\u00eb Calais, n\u00eb an\u00ebn jugore t\u00eb Kanalit, jan\u00eb tashm\u00eb nga Sudani.<\/p>\n<p>Vendi mund t\u00eb b\u00ebhet nj\u00eb streh\u00eb p\u00ebr terrorist\u00ebt ose t\u00eb siguroj\u00eb nj\u00eb baz\u00eb p\u00ebr regjimet e tjera t\u00eb interesuara p\u00ebr t\u00eb nxitur trazira. N\u00ebse Sudani bie n\u00eb kaos t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm ose udh\u00ebhiqet nga nj\u00eb regjim armiq\u00ebsor ndaj Per\u00ebndimit, ai mund t\u00eb k\u00ebrc\u00ebnoj\u00eb m\u00eb tej funksionimin e Kanalit t\u00eb Suezit, rruga p\u00ebr nj\u00eb t\u00eb shtat\u00ebn e tregtis\u00eb n\u00eb bot\u00eb, kryesisht midis Evrop\u00ebs dhe Azis\u00eb. Kanali i Suezit \u00ebsht\u00eb tashm\u00eb n\u00eb telashe p\u00ebr shkak t\u00eb sulmeve Houthi n\u00eb Jemen dhe anijet jan\u00eb t\u00eb detyruara t\u00eb marrin rrug\u00eb t\u00eb tjera, m\u00eb t\u00eb shtrenjta rreth Afrik\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebr shkak t\u00eb gjith\u00eb k\u00ebsaj, revista britanike arrin n\u00eb p\u00ebrfundimin se \u00ebsht\u00eb gabim i madh t\u00eb injorosh Sudanin. \u00cbsht\u00eb e gabuar, thon\u00eb ata, t\u00eb mendosh se nuk mund t\u00eb b\u00ebhet asgj\u00eb. Qeverit\u00eb demokratike duhet t\u00eb b\u00ebjn\u00eb m\u00eb shum\u00eb p\u00ebr t\u00eb shp\u00ebtuar jet\u00eb njer\u00ebzore. Nj\u00eb qasje m\u00eb konstruktive duhet t\u00eb ket\u00eb dy prioritete, ku e para \u00ebsht\u00eb shp\u00ebrndarja e shpejt\u00eb e ndihm\u00ebs p\u00ebr t\u00eb reduktuar vdekjet nga uria dhe s\u00ebmundjet. \/tesheshi.com\/<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lexo.al\/2024\/09\/lufta-me-mizore-e-ketyre-diteve-per-te-cilen-nuk-flet-kush\/\">Lufta m\u00eb mizore e k\u00ebtyre dit\u00ebve, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn nuk flet kush<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lexo.al\/\">www.lexo.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lufta n\u00eb Sudan merr shum\u00eb m\u00eb pak v\u00ebmendje sesa konfliktet n\u00eb Gaza dhe Ukrain\u00eb, megjith\u00ebse mund t\u00eb jet\u00eb m\u00eb vdekjeprur\u00ebse se t\u00eb dyja, paralajm\u00ebron e p\u00ebrjavshmja prestigjioze britanike The Economist n\u00eb nj\u00eb raport t\u00eb madh nga lindja e atij vendi. Kryeqyteti \u00ebsht\u00eb shkat\u00ebrruar, rreth 150,000 njer\u00ebz jan\u00eb vran\u00eb dhe trupat jan\u00eb grumbulluar n\u00eb varreza t\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-158","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/158","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=158"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/158\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=158"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=158"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=158"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}