{"id":136,"date":"2024-09-01T10:07:10","date_gmt":"2024-09-01T10:07:10","guid":{"rendered":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2024\/09\/01\/cfare-i-sjellin-serbise-avionet-franceze-rafale\/"},"modified":"2024-09-01T10:07:10","modified_gmt":"2024-09-01T10:07:10","slug":"cfare-i-sjellin-serbise-avionet-franceze-rafale","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zennihost.com\/test\/2024\/09\/01\/cfare-i-sjellin-serbise-avionet-franceze-rafale\/","title":{"rendered":"\u00c7far\u00eb i sjellin Serbis\u00eb avion\u00ebt francez\u00eb \u2018Rafale\u2019?"},"content":{"rendered":"<p>Nj\u00eb ndryshim strategjik me r\u00ebnd\u00ebsi historike dhe nj\u00eb tregues i frym\u00ebs evropiane \u2013 k\u00ebshtu e p\u00ebrshkroi presidenti i Franc\u00ebs, Emmanuel Macron, marr\u00ebveshjen me Serbin\u00eb p\u00ebr blerjen e avion\u00ebve luftarak\u00eb francez\u00eb.<\/p>\n<p>Me marr\u00ebveshjen me Franc\u00ebn p\u00ebr blerjen e 12 avion\u00ebve \u201cRafale\u201d, Serbia, p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb, do t\u00eb ket\u00eb avion\u00eb per\u00ebndimor\u00eb p\u00ebr aviacionin e saj ushtarak.<\/p>\n<p>P\u00ebr ish-ministrin serb t\u00eb Mbrojtjes, Dragan Shutanovac, ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb sinjal se ky vend d\u00ebshiron t\u00eb standardizohet me NATO-n sa i p\u00ebrket aviacionit ushtarak.<\/p>\n<p>\u201cKjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb pik\u00eb kthese p\u00ebr aviacionin ton\u00eb, si dhe nj\u00eb pik\u00eb kthese politike. \u00cbsht\u00eb, padyshim, mir\u00eb politikisht e edhe m\u00eb mir\u00eb ushtarakisht\u201d, thot\u00eb Shutanovac.<\/p>\n<p>Serbia bashk\u00ebpunon me vendet an\u00ebtare t\u00eb NATO-s p\u00ebrmes programit t\u00eb Partneritetit p\u00ebr Paqe q\u00eb nga viti 2006, por zyrtar\u00ebt n\u00eb Beograd k\u00ebmb\u00ebngulin se vendi \u00ebsht\u00eb ushtarakisht neutral.<\/p>\n<p>Kur Ministria e Mbrojtjes e Serbis\u00eb njoftoi n\u00eb muajin prill p\u00ebr negociatat me Franc\u00ebn p\u00ebr blerjen e avion\u00ebve \u201cRafale\u201d, ajo tha se kjo nuk n\u00ebnkupton ndryshim t\u00eb orientimit ushtarak t\u00eb vendit.<\/p>\n<p>Shutanovac thot\u00eb se q\u00eb nga fundi i viteve 1950 \u2013 kur n\u00eb koh\u00ebn e Josip Broz Titos, Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs d\u00ebrguan nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb caktuar avion\u00ebsh luftarak\u00eb amerikan\u00eb \u2013 ish-Jugosllavia dhe m\u00eb von\u00eb Serbia zgjodh\u00ebn kryesisht arm\u00eb nga Lindja.<\/p>\n<p>\u201cNuk ishte vet\u00ebm \u00e7\u00ebshtja e mbrojtjes s\u00eb vendit, por, n\u00eb nj\u00ebfar\u00eb m\u00ebnyre, edhe nj\u00eb sinjal politik, n\u00eb t\u00eb cilin gjendej praktikisht Jugosllavia n\u00eb at\u00eb koh\u00eb, e m\u00eb von\u00eb edhe Serbia\u201d, thot\u00eb Shutanovac p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb.<\/p>\n<p>Viteve t\u00eb fundit, Serbia u p\u00ebrball vazhdimisht me kritika nga Brukseli dhe Uashingtoni, p\u00ebr shkak t\u00eb blerjes s\u00eb arm\u00ebve dhe pajisjeve ushtarake nga Rusia dhe Kina.<\/p>\n<p>Sipas Ministris\u00eb serbe t\u00eb Mbrojtjes, ky vend, viteve t\u00eb fundit, siguroi avion\u00eb modern\u00eb, sisteme raketore dhe elektronike, radar\u00eb dhe mjete luftarake nga vende t\u00eb ndryshme, si: Rusia, Kina, Shtetet e Bashkuara, Spanja dhe Franca.<\/p>\n<p>Blerje me vler\u00eb gati tri miliard\u00eb euro<\/p>\n<p>Blerja e 12 avion\u00ebve francez\u00eb dhe e mallrave dhe sh\u00ebrbimeve shoq\u00ebruese kap vler\u00ebn e 2.7 miliard\u00eb eurove.<\/p>\n<p>Sipas presidentit serb, Aleksandar Vu\u00e7i\u00e7, kjo \u00ebsht\u00eb ndarja m\u00eb e madhe e parave nga buxheti ushtarak i Serbis\u00eb.<\/p>\n<p>Shutanovac, i cili \u00ebsht\u00eb udh\u00ebheq\u00ebs i K\u00ebshillit joqeveritar p\u00ebr Politika Strategjike n\u00eb Beograd, beson se blerja e avion\u00ebve \u201cRafale\u201d nuk \u00ebsht\u00eb e diskutueshme, sepse Serbia \u201cdo t\u00eb mbetej s\u00eb shpejti pa aviacion luftarak, n\u00ebse blerja e avion\u00ebve t\u00eb rinj nuk do t\u00eb fillonte n\u00eb koh\u00ebn e duhur\u201d.<\/p>\n<p>P\u00ebr t\u00eb, vendimi p\u00ebr blerjen e k\u00ebtyre avion\u00ebve \u00ebsht\u00eb sa politik, aq edhe mbrojt\u00ebs.<\/p>\n<p>\u201cPolitik, sepse Franca, koh\u00ebt e fundit, ka treguar nj\u00eb mir\u00ebkuptim shum\u00eb m\u00eb t\u00eb madh p\u00ebr Serbin\u00eb dhe interesat e saj. Nga ana tjet\u00ebr, ata avion\u00eb jan\u00eb t\u00eb till\u00eb q\u00eb do t\u00eb garantojn\u00eb sigurin\u00eb e qiellit mbi Serbi, n\u00eb dekadat e ardhshme\u201d, thot\u00eb Shutanovac.<\/p>\n<p>\u201cN\u00ebse Serbia nuk do t\u00eb kishte avion\u00eb t\u00eb till\u00eb n\u00eb perspektiv\u00eb, do t\u00eb ekzistonte mund\u00ebsia q\u00eb qiejt tan\u00eb t\u00eb mbroheshin nga dikush tjet\u00ebr\u201d, shton ai.<\/p>\n<p>Sipas prodhuesit, avion\u00ebt \u201cRafale\u201d mund t\u00eb kryejn\u00eb sulme aj\u00ebr-tok\u00eb, si dhe sulme aj\u00ebr-aj\u00ebr dhe p\u00ebrgjime gjat\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtit fluturim.<\/p>\n<p>N\u00eb ueb-faqen e prodhuesit thuhet, gjithashtu, se avion\u00ebt \u201cRafale\u201d mund t\u00eb fluturojn\u00eb pa u v\u00ebn\u00eb re n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn ajrore t\u00eb armikut.<\/p>\n<p>Serbia dhe Franca kan\u00eb t\u00eb zhvilluar bashk\u00ebpunimin n\u00eb fush\u00ebn e mbrojtjes.<\/p>\n<p>Nga kompanit\u00eb franceze, \u201cAirbus Serbia\u201d bleu helikopter\u00eb me vler\u00eb 105 milion\u00eb euro, dy avion\u00eb transportues C-295 me nj\u00eb \u00e7mim prej 66 milion\u00eb eurosh, plus 15 milion\u00eb euro p\u00ebr pajisje dhe trajnim t\u00eb pilot\u00ebve, si dhe 18 sisteme kund\u00ebrajrore \u201cMistral\u201d me 50 raketa.<\/p>\n<p>Garanci se nuk do t\u00eb p\u00ebrfundoj\u00eb n\u00eb \u201cduart ruse\u201d<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb konferenc\u00eb t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt p\u00ebr shtyp, k\u00ebt\u00eb jav\u00eb n\u00eb Beograd, Macron dhe Vu\u00e7iq theksuan se marr\u00ebveshja p\u00ebr avion\u00ebt \u201cRafale\u201d vjen me garancit\u00eb se teknologjia e mbrojtjes per\u00ebndimore, nuk do t\u00eb p\u00ebrfundoj\u00eb n\u00eb duart ruse.<\/p>\n<p>\u201cT\u00eb jeni t\u00eb sigurt se ne b\u00ebm\u00eb gjith\u00e7ka ashtu si\u00e7 duhet, si me vendet e tjera q\u00eb kemi b\u00ebr\u00eb. Ka garanci dhe kam besim se ajo q\u00eb e kemi vendosur, do t\u00eb mbetet ashtu\u201d, tha Macron.<\/p>\n<p>Vu\u00e7iq tha se \u201cp\u00ebr asgj\u00eb n\u00eb bot\u00eb, nuk do t\u00eb ofronte transferim t\u00eb teknologjis\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>Serbia, q\u00eb nga viti 2016, bleu n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb intensive pajisje ushtarake dhe arm\u00eb nga Rusia.<\/p>\n<p>Prej se Rusia nisi pushtimin n\u00eb shkall\u00eb t\u00eb plot\u00eb t\u00eb Ukrain\u00ebs n\u00eb shkurt t\u00eb vitit 2022, ajo nuk b\u00ebri ndonj\u00eb kontrat\u00eb t\u00eb re p\u00ebr prokurimin e arm\u00ebve, nd\u00ebrsa disa nga d\u00ebrgesat e m\u00ebparshme nuk i mb\u00ebrrit\u00ebn, p\u00ebr shkak t\u00eb luft\u00ebs n\u00eb Ukrain\u00eb.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, n\u00eb shkurt, n\u00eb Dit\u00ebn e Shtet\u00ebsis\u00eb, ajo shfaqi sistemin anti-dron p\u00ebr pengim elektronik, \u201cRepelent\u201d, nga Rusia, i bler\u00eb p\u00ebr nevojat e ushtris\u00eb.<\/p>\n<p>At\u00eb sistem e prezantoi Vu\u00e7iq, i cili nuk specifikoi se kur \u00ebsht\u00eb importuar, por tha se Serbia \u201ce ka paguar shum\u00eb koh\u00eb m\u00eb par\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>Serbia nuk iu bashkua sanksioneve t\u00eb vendosura ndaj Rusis\u00eb nga Bashkimi Evropian dhe vendet e tjera per\u00ebndimore, p\u00ebr shkak t\u00eb pushtimit t\u00eb Ukrain\u00ebs.<\/p>\n<p>Nj\u00eb \u201cd\u00ebshir\u00eb e vog\u00ebl\u201d p\u00ebr t\u2019u distancuar nga Moska dhe p\u00ebr t\u2019u afruar me BE-n\u00eb<\/p>\n<p>Para Serbis\u00eb, avion\u00eb \u201cRafale\u201d bleu Kroacia, e cila ndau rreth nj\u00eb miliard euro p\u00ebr 12 avion\u00eb t\u00eb p\u00ebrdorur.<\/p>\n<p>Nga vendet e tjera n\u00eb af\u00ebrsi t\u00eb Serbis\u00eb, \u201cRafale\u201d ka edhe Greqia.<\/p>\n<p>Vu\u00e7i\u00e7 e fal\u00ebnderoi Macronin dhe tha \u201cse jemi t\u00eb lumtur q\u00eb b\u00ebhemi pjes\u00eb e klubit \u2018Rafale\u2019\u201d.<\/p>\n<p>Fakti q\u00eb Serbia po b\u00ebhet pjes\u00eb e klubit \u201cRafale\u201d p\u00ebr ish-ambasadorin serb n\u00eb Franc\u00eb, Radomir Dikliq, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb l\u00ebvizje q\u00eb shpreh \u201cd\u00ebshir\u00ebn e vog\u00ebl t\u00eb presidentit Vu\u00e7iq p\u00ebr t\u2019u distancuar pak nga Rusia dhe p\u00ebr t\u2019u afruar me Per\u00ebndimin\u201d.<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, kjo i p\u00ebrshtatet shum\u00eb Franc\u00ebs, jo vet\u00ebm ekonomikisht, por edhe politikisht, sepse tani po pozicionohet si nj\u00eb vend q\u00eb ka ndikim t\u00eb madh n\u00eb Serbi\u201d, thot\u00eb Dikliq p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb.<\/p>\n<p>I pyetur se p\u00ebrse e konsideron si nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb vog\u00ebl, Dikliq thot\u00eb se \u201cVu\u00e7iq nuk e formulon kurr\u00eb plot\u00ebsisht q\u00ebndrimin e tij politik\u201d.<\/p>\n<p>\u201cAi gjithmon\u00eb l\u00eb nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb boshe, ku mund t\u00eb kthehet m\u00eb von\u00eb, p\u00ebr t\u2019u ulur shpejt nga nj\u00eb karrige n\u00eb tjetr\u00ebn\u201d, thot\u00eb Dikliq.<\/p>\n<p>Vu\u00e7iq p\u00ebrs\u00ebrit vazhdimisht se angazhimi strategjik i Serbis\u00eb \u00ebsht\u00eb an\u00ebtar\u00ebsimi n\u00eb BE, por, gjithashtu, thekson se Serbia nuk do t\u00eb heq\u00eb dor\u00eb nga lidhjet e saj t\u00eb ngushta me Rusin\u00eb dhe Kin\u00ebn, si dhe me Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs.<\/p>\n<p>N\u00eb vitet para pushtimit rus t\u00eb Ukrain\u00ebs, Vu\u00e7iq mbajti lidhje t\u00eb ngushta edhe me presidentin rus, Vladimir Putin.<\/p>\n<p>Serbia i nisi negociatat p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsim n\u00eb BE n\u00eb fillim t\u00eb vitit 2014.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, grupin e fundit t\u00eb kapitujve e hapi n\u00eb dhjetor t\u00eb vitit 2021, para luft\u00ebs n\u00eb Ukrain\u00eb.<\/p>\n<p>Ngecja n\u00eb proces ndodh kryesisht p\u00ebr shkak t\u00eb mosp\u00ebrputhjes me politik\u00ebn e jashtme t\u00eb BE-s\u00eb, e sidomos p\u00ebr shkak t\u00eb mosvendosjes s\u00eb sanksioneve kund\u00ebr Rusis\u00eb.REL<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/lexo.al\/2024\/09\/cfare-i-sjellin-serbise-avionet-franceze-rafale\/\">\u00c7far\u00eb i sjellin Serbis\u00eb avion\u00ebt francez\u00eb \u2018Rafale\u2019?<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/lexo.al\/\">www.lexo.al<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nj\u00eb ndryshim strategjik me r\u00ebnd\u00ebsi historike dhe nj\u00eb tregues i frym\u00ebs evropiane \u2013 k\u00ebshtu e p\u00ebrshkroi presidenti i Franc\u00ebs, Emmanuel Macron, marr\u00ebveshjen me Serbin\u00eb p\u00ebr blerjen e avion\u00ebve luftarak\u00eb francez\u00eb. Me marr\u00ebveshjen me Franc\u00ebn p\u00ebr blerjen e 12 avion\u00ebve \u201cRafale\u201d, Serbia, p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb, do t\u00eb ket\u00eb avion\u00eb per\u00ebndimor\u00eb p\u00ebr aviacionin e saj ushtarak. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-136","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/136","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=136"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/136\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=136"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=136"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zennihost.com\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=136"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}